ΚΑΠ και Συνοχή: Τα δύσκολα για την Επιτροπή δεν έρχονται από τα άκρα αλλά από τα μέσα

Κάθε φορά που μία μικρή ομάδα ευρωβουλευτών αποφασίζει να προχωρήσει σε πρόταση μομφής εναντίον της προέδρου της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Ούρσουλα Φον Ντερ Λάιεν, ουδείς στις Βρυξέλλες (ή μια φορά τον μήνα στο Στρασβούργο) δεν ανησυχεί για την ίδια τη θέση της προέδρου. Αυτό που πρακτικά συμβαίνει, ωστόσο, είναι η πυροδότηση νέων αντιπαραθέσεων για το (μάλλον μοναδικό) κρίσιμο θέμα στο οποίο το ευρωκοινοβούλιο διαδραματίζει καθοριστικό ρόλο: τον κοινοτικό προϋπολογισμό.

Ατύπως ή και επισήμως, λοιπόν, αυτή την εβδομάδα, στο Στρασβούργο, οι άνθρωποι της Επιτροπής βρέθηκαν μπροστά σε τοίχο σε συζητήσεις για την πρόταση της Επιτροπής αναφορικά με το Πολυετές Δημοσιονομικά Πλαίσιο 2028-2034, ακόμα και όταν απέναντί τους είχαν ευρωβουλευτές ομοϊδεάτες τους (από το Ευρωπαϊκό Λαϊκό Κόμμα). Στο πυρήνα της αντιπαράθεσης βρέθηκαν τα αγροτικά κονδύλια (ΚΑΠ).

Η πρωτοβουλία της Κομισιόν να συγχωνεύσει παραδοσιακά κονδύλια της (ΚΑΠ και Συνοχής) είναι εξαιρετικά αντιδημοφιλής ειδικά ανάμεσα σε ευρωβουλευτές που επίσης παραδοσιακά στηρίζουν τους αγρότες και… στηρίζονται από αυτούς. Ο έως σήμερα, μάλιστα, σταθερός διαχωρισμός των αγροτικών κονδυλίων εντός του προϋπολογισμού αποτελεί μάλλον ταμπού και η διαμάχη με την Επιτροπή έχει ήδη ξεκινήσει (θυμίζουμε ότι ο χρονικός ορίζοντας επίτευξης συμφωνίας είναι το τέλος του 2027 – μέχρι τότε τίποτα δε θα έχει συμφωνηθεί αν δεν έχουν όλα συμφωνηθεί). Ήδη στους πλέον έμπειρους κύκλους των Βρυξελλών είναι προφανές ότι ο συμβιβασμός για έναν σαφώς πιο «κλειστό» προϋπολογισμό για την ΚΑΠ θα αποδειχθεί αναπόφευκτος και εν τέλει επιθυμητός.

Η Συνοχή

Δε θα λέγαμε απολύτως το ίδιο για την Πολιτική Συνοχής και τις Περιφέρειες. Όχι γιατί οι αντιδράσεις είναι λιγότερο έντονες -π.χ. αυτή της Επιτροπής Περιφερειών- αλλά κυρίως γιατί τα ίδια τα κράτη-μέλη διατηρούν τα ίδια τη δυνατότητα να ορίζουν σε σημαντικό βαθμό το ρόλο, τα προγράμματα και την εμπλοκή των Περιφερειών τους. Υπό αυτό το πρίσμα, η Επιτροπή έχει ισχυρά επιχειρήματα να αναπτύξει στο πλαίσιο μάλιστα της επιδιωκόμενης απλοποίησης των διαδικασιών της.

Σε αυτή τη διαπραγμάτευση κράτη-μέλη όπως η Ελλάδα αλλά και οι υπόλοιπες χώρες της Συνοχής πέραν της υποστήριξης των θέσεών τους εντός ΕΕ καλούνται ευρύτερα να προσαρμόσουν ταχύτατα και τον τρόπο εσωτερικής διαχείρισης των κοινοτικών πόρων. Με το κρίσιμο -και απαραίτητο- Ταμείο Ανταγωνιστικότητας «up and running» ανεξαρτήτως της κατάληξης της διαπραγμάτευσης, τίποτα δε θα είναι όπως το έχουμε μάθει έως σήμερα.

Φώτο: @getty images