Σε τροχιά παρατεταμένης σύγκρουσης φαίνεται να κινείται το Ιράν, ενισχύοντας τις στρατιωτικές του δυνατότητες και προετοιμάζοντας το έδαφος για πιθανή διεύρυνση του πολέμου, την ώρα που οι διαπραγματεύσεις με τις ΗΠΑ παραμένουν ουσιαστικά παγωμένες, αναφέρει δημοσίευμα της WSJ.
Μετά την υπογραφή μνημονίου κατανόησης με την Τεχεράνη στα μέσα Ιουνίου, η κυβέρνηση του Ντόναλντ Τραμπ επιχείρησε να οικοδομήσει στήριξη για μια συμφωνία που θα οδηγούσε στην επαναλειτουργία των Στενών του Ορμούζ και σταδιακά στην αποκλιμάκωση της σύγκρουσης. Ωστόσο, σύμφωνα με Ιρανούς και Άραβες αξιωματούχους, η ηγεσία της Τεχεράνης διάβασε εντελώς διαφορετικά τις αμερικανικές προθέσεις.
Οι σκληροπυρηνικοί κύκλοι του Ιράν θεωρούν ότι η συμφωνία ενδέχεται να αποτελεί απλώς έναν τρόπο ώστε ΗΠΑ και Ισραήλ να περιορίσουν προσωρινά τις πιέσεις στην παγκόσμια οικονομία και να κερδίσουν χρόνο πριν από μια νέα επίθεση. Έτσι, αντί να επενδύσει αποκλειστικά στη διπλωματία, η Τεχεράνη αξιοποίησε τους τελευταίους δύο μήνες για στρατιωτική προετοιμασία.
Περισσότεροι πύραυλοι και drones
Οι κινήσεις περιλαμβάνουν την ενίσχυση του ελέγχου των Φρουρών της Επανάστασης επί του τακτικού στρατού, την τοποθέτηση έμπειρων στελεχών σε καίριες θέσεις, την επέκταση των επιχειρήσεων αντικατασκοπείας και την αύξηση της παραγωγής πυραύλων και drones.
Παράλληλα, το Ιράν ενίσχυσε την πίεση στα Στενά του Ορμούζ, ενώ η αντιπαράθεση επεκτάθηκε προς την Ερυθρά Θάλασσα, την οποία χρησιμοποιεί η Σαουδική Αραβία ως εναλλακτική οδό για τις εξαγωγές πετρελαίου.
Αραβικές υπηρεσίες πληροφοριών έχουν εντοπίσει επικοινωνίες μεταξύ της Τεχεράνης και οργανώσεων που υποστηρίζει σε Υεμένη και Ιράκ, οι οποίες, σύμφωνα με αξιωματούχους, υποδηλώνουν στρατηγική στροφή προς την προετοιμασία ευρύτερων επιχειρήσεων.
Η εξέλιξη εντείνει την ανησυχία στις αγορές ενέργειας, καθώς μια παρατεταμένη διαταραχή τόσο στα Στενά του Ορμούζ όσο και στην Ερυθρά Θάλασσα θα μπορούσε να περιορίσει κρίσιμες οδούς μεταφοράς πετρελαίου και LNG.
Στο στόχαστρο ενεργειακές εγκαταστάσεις
Οι Φρουροί της Επανάστασης φέρονται να έχουν προειδοποιήσει χώρες του Κόλπου ότι ενεργειακές εγκαταστάσεις τους θα μπορούσαν να αποτελέσουν στόχο εάν οι ΗΠΑ πλήξουν αντίστοιχες υποδομές στο Ιράν. Σύμφωνα με τις ίδιες πληροφορίες, έχουν καταρτιστεί ακόμη και λίστες συγκεκριμένων πιθανών στόχων.
Στην Υεμένη, οι Χούθι έχουν κλιμακώσει τις επιθέσεις, πλήττοντας δυνάμεις που υποστηρίζονται από τη Σαουδική Αραβία και απειλώντας τη ναυσιπλοΐα μέσω του Μπαμπ ελ Μαντέμπ. Την ίδια περίοδο, το Ριάντ έχει κατηγορήσει φιλοϊρανικές πολιτοφυλακές στο Ιράκ για επιθέσεις με drones εναντίον πετρελαϊκών εγκαταστάσεων.
Η Τεχεράνη υποστηρίζει ότι αξιοποίησε την περίοδο σχετικής αποκλιμάκωσης για να αυξήσει την παραγωγή πυραύλων και να βελτιώσει την ακρίβειά τους.
Η οικονομία πιέζει για συμφωνία
Η εικόνα στο εσωτερικό του Ιράν, πάντως, είναι περισσότερο σύνθετη. Οι αμερικανικές και ισραηλινές επιθέσεις έχουν προκαλέσει σημαντικές ζημιές στη στρατιωτική και οικονομική βάση της χώρας, ενώ πιο μετριοπαθή στελέχη, μεταξύ των οποίων ο πρόεδρος Μασούντ Πεζεσκιάν, προειδοποιούν ότι χωρίς συμφωνία και χαλάρωση των κυρώσεων η οικονομική κατάσταση μπορεί να γίνει μη βιώσιμη.
Παρά τις ζημιές, το Ιράν εμφανίζεται να αποκαθιστά στρατιωτικές υποδομές και πρόσβαση σε βάσεις πυραύλων ταχύτερα από όσο ανέμεναν ισραηλινοί αξιωματούχοι.
Η συμφωνία της 17ης Ιουνίου προέβλεπε εξαιρέσεις από τις κυρώσεις ώστε το Ιράν να μπορεί να εξάγει πετρέλαιο, πρόσβαση σε δισεκατομμύρια δολάρια παγωμένων κεφαλαίων και προοπτική δημιουργίας ταμείου 300 δισ. δολαρίων για την ανοικοδόμηση της χώρας. Σε αντάλλαγμα, η Τεχεράνη θα άνοιγε τα Στενά του Ορμούζ και θα διαπραγματευόταν για το πυρηνικό της πρόγραμμα.
Η νέα κλιμάκωση, όμως, έχει ανατρέψει αυτή την προοπτική. Με τις διαπραγματεύσεις να έχουν μπλοκάρει, η Ουάσιγκτον ποντάρει πλέον στην οικονομική πίεση των κυρώσεων και του ναυτικού αποκλεισμού. Στην Τεχεράνη, αντίθετα, ενισχύεται η αντίληψη ότι η σημερινή σύγκρουση δεν αποτελεί το τέλος αλλά ενδεχομένως την προετοιμασία για μια ακόμη μεγαλύτερη αναμέτρηση.
