Η εύθραυστη εκεχειρία στη Μέση Ανατολή δεν αρκεί για να αντιστρέψει τις εκτιμήσεις του οικονομικού επιτελείου αλλά και των διεθνών οργανισμών σχετικά με την πορεία της ελληνικής οικονομίας για φέτος. Η ζημιά έχει γίνει, η αβεβαιότητα παραμένει και ακόμη και αν όλα λήξουν οριστικά, θεωρείται δεδομένο πως ο πήχης για την ανάπτυξη θα μπει χαμηλότερα, ενώ και ο πληθωρισμός θα είναι υψηλότερος από τις αρχικές προβλέψεις.
Μετά από το ξέσπασμα του πολέμου στο Ιράν, η Τράπεζα της Ελλάδος μείωσε την εκτίμησή της για τον ρυθμό μεγέθυνσης το 2026 στο 1,9% από 2,1% που ήταν τον Δεκέμβριο και αναθεώρησε προς τα πάνω τον πληθωρισμό στο 3,1% από 2,1%. Αντίστοιχα, το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο (ΔΝΤ) υποβάθμισε την πρόβλεψή του για την ανάπτυξη στο 1,8% από 2% που ήταν τον Οκτώβριο, ενώ το Γραφείο Προϋπολογισμού του Κράτους στη Βουλή αναθεώρησε οριακά την εκτίμησή του στο 2,0% από 2,1%. Όπως έγραψε πρόσφατα το insider.gr το οικονομικό επιτελείο ετοιμάζεται και αυτό να «κατεβάσει» τον πήχη για την ανάπτυξη κοντά ή και κάτω από 2%, αλλά και να «ανεβάσει» τις προβλέψεις πάνω από 3% για τον πληθωρισμό. Και σύμφωνα με αρμόδιες πηγές η πρόσφατη εκεχειρία δεν θα αλλάξει αυτή την εκτίμηση.
Ορατές οι πρώτες επιπτώσεις
Η πραγματικότητα είναι ότι το πρώτο τρίμηνο ξεκίνησε αρκετά δυναμικά για την ελληνική οικονομία, όμως ήδη από τον Μάρτιο άρχισαν να φαίνεται οι πρώτες συνέπειες του ενεργειακού σοκ που προκάλεσε ο πόλεμος και το κλείσιμο των Στενών του Ορμούζ: Ο εναρμονισμένος πληθωρισμός στην Ελλάδα χτύπησε υψηλό οκταμήνου φτάνοντας το 3,3% από 3,1% τον Φεβρουάριο με τις τιμές της ενέργειας να αυξάνονται κατά 7% σε ετήσια βάση.
Όπως σημειώνει ανάλυση της Eurobank Research, «η αρχική επίδραση της κρίσης στη Μέση Ανατολή στον πληθωρισμό εκδηλώνεται μέσω της συνιστώσας της ενέργειας. Επιπλέον, όσο δεν παρατηρείται αποκλιμάκωση των εντάσεων, αυξάνεται η πιθανότητα εμφάνισης δευτερογενών επιδράσεων στις υπόλοιπες κατηγορίες αγαθών και υπηρεσιών, δηλαδή ακριβώς όπως συνέβη και με τον πόλεμο στην Ουκρανία τη διετία 2022-2023». Υπό αυτό το πλαίσιο αναμένουμε τις προσωρινές εκτιμήσεις της Eurostat για τον Απρίλιο. Εκεί θα φανεί αν οι ανατιμήσεις περνάνε και σε άλλες κατηγορίες πέρα από την ενέργεια.
Κυριαρχεί η αβεβαιότητα
Η ευρωπαϊκή οικονομία λειτουργεί υπό καθεστώς μόνιμης αβεβαιότητας. Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις της Ευρωπαϊκής Επιτροπής ο πόλεμος στο Ιράν μπορεί να οδηγήσει σε µείωση του ΑΕΠ της Ε.Ε. κατά 0,4 ποσοστιαίες µονάδες φέτος, εάν ο πόλεµος είναι βραχύβιος. Αν η σύγκρουση συνεχιστεί τότε το πλήγμα θα είναι μεγαλύτερο, φθάνοντας τις 0,6 ποσοστιαίες μονάδες και θα επεκταθεί και το 2027. Ο πληθωρισμός στο λιγότερο κακό σενάριο θα είναι αυξημένος κατά 1 ποσοστιαία μονάδα φέτος, ενώ στο πιο κακό σενάριο θα είναι αυξημένος κατά 1,5 μονάδα φέτος και το 2027.