Το 79% των εμπορικών επιχειρήσεων δεν συμμετείχε στη φετινή Black Friday όπως προκύπτει από έρευνα που πραγματοποίησε το ΙΝΕΜΥ-ΕΣΕΕ σε 500 επιχειρήσεις λιανικού εμπορίου.

Το εύρημα αυτό, όπως επισημαίνεται, τεκμηριώνει τη δυσκολία υλοποίησης της συγκεκριμένης προωθητικής ενέργειας με τα καταστήματα κλειστά.

Παράλληλα, από τις επιχειρήσεις που συμμετείχαν στην Black Friday η πλειονότητα αξιοποίησε ως κανάλι προώθησης τα κοινωνικά δίκτυα (49%) αλλά και την ιστοσελίδα της επιχείρησης (31%) η οποία μετατρέπεται, λόγω της κατάστασης, σε ένα ιδιότυπο marketplace σύνδεσης με τους πελάτες. Σημαντική παραμένει και η ενεργητική πληροφόρηση μέσω newsletters (20%) και SMSs (17%).

Σύμφωνα με τα ίδια στοιχεία, μια στις τέσσερις επιχειρήσεις δεν πραγματοποίησε κάποια προωθητική ενέργεια, στοιχείο το οποίο αφενός τεκμηριώνει την περιορισμένη υιοθέτηση του digital marketing και αφετέρου τη σημασία που έχει για τις μικρές εμπορικές επιχειρήσεις η πιστότητα των πελατών τους (loyalty) η οποία δεν επηρεάζεται από ενέργειες προώθησης και προβολής.

Φυσικό κατάστημα και online πωλήσεις

Η έρευνα του ΙΝΕΜΥ-ΕΣΕΕ αφορά επίσης και τον ψηφιακό μετασχηματισμό των επιχειρήσεων. Συγκεκριμένα, σύμφωνα με τα αποτελέσματα της έρευνας οι επιχειρήσεις εμφανίζουν μικρή αύξηση στη δημιουργία e-Shops μετά το πρώτο κύμα της πανδημίας. Ωστόσο φαίνεται ότι έχουν αυξηθεί σημαντικά οι εναλλακτικοί τρόποι πώλησης όπως οι τηλεφωνικές παραγγελίες.

Σε γενικές γραμμές, οι επιχειρήσεις που δραστηριοποιούνται στον τομέα των τροφίμων καταγράφουν χαμηλότερη ροπή επένδυσης στον ψηφιακό μετασχηματισμό, σε σχέση με το υπόλοιπο λιανικό εμπόριο. Φαίνεται δε να προτιμούν τις τηλεφωνικές παραγγελίες. Και αυτό γιατί αφενός η ανελαστική ζήτηση των τροφίμων και αφετέρου το γεγονός ότι έμειναν ανοικτές καθ’ όλη τη διάρκεια των ολικών περιορισμών, μετρίασε την ανάγκη για δημιουργία e-shop.

Αντίθετα, επτά στις δέκα επιχειρήσεις λιανικού εμπορίου εκτός τροφίμων ήταν περισσότερο πρόθυμες να επενδύσουν στον ψηφιακό μετασχηματισμό, δεδομένου ότι πρόκειται για επιχειρήσεις που εξωθήθηκαν σε αναγκαστικό κλείσιμο λόγω του lockdown.

Σχεδόν έξι στις δέκα (59%) επιχειρήσεις που έχουν τη δυνατότητα πώλησης εκτός φυσικού καταστήματος κατέγραψαν αύξηση των πωλήσεων τους σε σχέση με πέρυσι. Ωστόσο, από αυτές, το μεγαλύτερο μέρος σημείωσε ήπια αύξηση των πωλήσεων, γεγονός ενδεικτικό των πιέσεων που ασκούνται στα εισοδήματα εν μέσω της πανδημίας και της οικονομικής ύφεσης.

Τρία στα τέσσερα (74%) καταστήματα είδαν την OnLine επισκεψιμότητά τους να αυξάνεται σε σχέση με το 2019, ενώ το μέγεθος αυτό μπορεί να ενισχυθεί περαιτέρω αφού η πανδημία είναι ακόμη σε εξέλιξη. Από αυτές ωστόσο, μόνο το 11% καταγράφει ισχυρή άνοδο.

Παραπάνω από τέσσερις στις δέκα (43%) επιχειρήσεις έχουν προβεί σε προωθητικές ενέργειες στο Facebook, ή σε διαφημίσεις σε άλλα sites κλπ. Η πρακτική αυτή φαίνεται πως υιοθετείται σε μεγαλύτερο βαθμό από τις επιχειρήσεις εκτός του κλάδου των τροφίμων.

Τέλος η ενδιάμεση περίοδος μεταξύ των δυο lockdowns ήταν εξαιρετικά δύσκολη για τις επιχειρήσεις καθώς η πλειονότητα (65%) κατέγραψε χαμηλότερες πωλήσεις για το διάστημα μέσα Μαΐου – αρχές Νοεμβρίου 2020 σε σύγκριση με το αντίστοιχο διάστημα του 2019. Η απομείωση των πωλήσεων συνδέεται γραμμικά με τη συρρίκνωση των τουριστικών ροών, η οποία επηρέασε την καταναλωτική δαπάνη. Από την άλλη, η σταθερότητα που εμφανίζουν τα παντοπωλεία-καταστήματα τροφίμων σε σύγκριση με το υπόλοιπο λιανικό εμπόριο (37% έναντι 19%) σχετίζεται, όπως επισημαίνεται, με τον ανελαστικό χαρακτήρα των προϊόντων που προσφέρουν, τα οποία είναι και λιγότερο ευαίσθητα στις μεταβολές των τιμών, του εισοδήματος και των προσδοκιών των καταναλωτών αλλά και με το γεγονός ότι παραμένουν ανοικτά.

Σε δήλωσή του ο πρόεδρος της ΕΣΕΕ, Γιώργος Καρανίκας, τονίζει:

«Η έρευνα του ΙΝ.ΕΜ.Υ – ΕΣΕΕ καταγράφει την επίπονη προσπάθεια ψηφιακής μετάβασης του ελληνικού εμπορίου σε συνθήκες παρατεταμένης αβεβαιότητας και ασφυκτικής έλλειψης ρευστότητας . Όλο και πιο πολλές μικρομεσαίες εμπορικές επιχειρήσεις υιοθετούν μεθόδους ηλεκτρονικών πωλήσεων ή δέχονται παραγγελίες τηλεφωνικά, αμέσως μετά το πρώτο lockdown έως και σήμερα. Ο αγώνας για τον εμπορικό κόσμο είναι διπλός: Αφενός να αναπληρώσει ένα μέρος από τις πρωτοφανείς απώλειες της χρονιάς και αφετέρου να προλάβει το «τρένο» του ψηφιακού μετασχηματισμού. Ωστόσο, η πλήρης ψηφιοποίηση της εμπορικής επιχείρησης και η εδραίωση της στο ηλεκτρονικό εμπόριο απαιτούν χρόνο, συνεχή επένδυση κεφαλαίων και ειδικές ψηφιακές γνώσεις και δεξιότητες. Γι’ αυτό και προωθητικά event όπως η Black Friday αποτελούν προνομιακό πεδίο για τις κεφαλαιακά εύρωστες και ψηφιακά προηγμένες, εγχώριες και πολυεθνικές επιχειρήσεις.

Φέτος ο τζίρος της Black Friday ήταν σαφώς μειωμένος λόγω του lockdown. Παρά την αυξημένη συμμετοχή των μικρομεσαίων επιχειρήσεων, τη μερίδα του λέοντος στις πωλήσεις κράτησαν ξανά οι μεγάλες επιχειρήσεις που διέθεσαν μεγάλα ποσά για διαφημιστική εκστρατεία στην τηλεόραση και το Διαδίκτυο. Από τη συνδυαστική ερμηνεία των στοιχείων της έρευνας του ΙΝ.ΕΜ.Υ και των αποτελεσμάτων της Black Friday καθίσταται σαφές ότι απαιτείται από την Πολιτεία ακόμη μεγαλύτερη αποφασιστικότητα προκειμένου να αμβλυνθούν οι επιπτώσεις της πανδημίας και για να αποτελέσει ο ψηφιακός μετασχηματισμός βιώσιμη στρατηγική επιλογή για όλο το ελληνικό εμπόριο. Χρειάζονται εμπροσθοβαρείς αποφάσεις, ώστε να μη χαθεί χρόνος στην εκταμίευση των κονδυλίων του ευρωπαϊκού Ταμείου Ανάκαμψης και του ΕΣΠΑ, που προορίζονται για προγράμματα ψηφιοποίησης επιχειρήσεων και αναβάθμισης των ψηφιακών δεξιοτήτων εμπόρων και εργαζομένων.

Πέρα από την προφανή της σημασία για την οικονομία και την απασχόληση, η ισχυρή παρουσία μικρομεσαίων εμπορικών επιχειρήσεων στο e - commerce θα είναι η ασπίδα προστασίας του υγιούς ανταγωνισμού και των καταναλωτών, διασφαλίζοντας μεγαλύτερη γκάμα προϊόντων, ακόμα καλύτερη ποιότητα, περισσότερες ευκαιρίες και πραγματικές προσφορές».

Διαβάστε επίσης:

Κρίσιμος Δεκέμβριος για το λιανεμπόριο