Μια παγίδα «κρύβουν» οι νέες αντικειμενικές τιμές των ακινήτων που αναμένεται να ανακοινωθούν εντός του 2016 και οι οποίες αποτελούν βάση για τον ΕΝΦΙΑ και άλλους περίπου 20 φόρους και τέλη που επιβαρύνουν περί τα έξι εκατομμύρια φορολογούμενους. Οι νέες τιμές που θα αλλάξουν για πρώτη φορά από το 2008 αναμένεται να μειωθούν κατά μέσο όρο γύρω στο 20% με 30%, ωστόσο στις πιο «φτωχές» και υποβαθμισμένες περιοχές των αστικών κέντρων υπάρχει ο κίνδυνος να αυξηθούν.   

Και αυτό γιατί βάση των νέων αντικειμενικών αποτελούν τα στοιχεία της Τράπεζας της Ελλάδος, τα οποία προέρχονται από τις εκτιμήσεις των τραπεζών σε κατοικίες και διαμερίσματα. Σύμφωνα με αυτά τα στοιχεία οι τιμές των διαμερισμάτων στα αστικά κέντρα της χώρας έχουν υποχωρήσει κατά περισσότερο από 45% από την αρχή της κρίσης με αποτέλεσμα οι εμπορικές αξίες να έχουν πέσει πιο κάτω από τις αντικειμενικές. Ωστόσο, όπως αναφέρουν στο insider.gr έμπειροι παράγοντες της κτηματαγοράς, σε μερικές περιοχές της Αθήνας όπως π.χ. το Πέραμα οι εμπορικές τιμές δεν έχουν μειωθεί τόσο πολύ και παραμένουν ακόμη περίπου στα επίπεδα των σημερινών αντικειμενικών ή και παραπάνω.

Το πρόβλημα διογκώνεται αν υπολογιστεί και ο παράγοντας ΕΝΦΙΑ. Ανεξαρτήτως της πτώσης των αντικειμενικών ο στόχος των κρατικών εσόδων από τη φορολόγηση των ακινήτων παραμένει «κλειδωμένος» στα 2,65 δισ. ευρώ βάσει της συμφωνίας με τους δανειστές. Οπότε, η μείωση των αντικειμενικών θα πρέπει να αντισταθμιστεί με αύξηση των φορολογικών συντελεστών και αυτό πρακτικά σημαίνει πως δεν θα αλλάξει τίποτα σχετικά με το πόσο που πληρώνουν οι ιδιοκτήτες. Υπάρχει μάλιστα ο κίνδυνος, αν δεν υπάρξει σχετική μέριμνα, ο φόρος που πληρώνουν όσοι έχουν διαμερίσματα σε υποβαθμισμένες περιοχές να είναι υψηλότερος μετά τις αλλαγές.

Όπως σημειώνουν φοροτεχνικοί όλα θα κριθούν από το νέο νόμο που θα αντικαταστήσει τον ΕΝΦΙΑ, τον οποίο αναμένεται να παρουσιάσει τον Φεβρουάριο ο αναπληρωτής υπουργός Οικονομικών Τρύφωνας Αλεξιάδης και στο ποσό που θα καθοριστεί το αφορολόγητο όριο.

Πάντως, πέρα από τον ΕΝΦΙΑ οι νέες αντικειμενικές θα φέρουν αλλαγές σε πολλούς άλλους φόρους και τέλη και συγκεκριμένα:

  1. Θα αλλάξουν τα τεκμήρια διαβίωσης για τις κατοικίες που υπολογίζονται βάσει της τιμής ζώνης και του εμβαδού.
  2. Θα αλλάξει ο φόρος μεταβίβασης ακινήτου που υπολογίζεται με συντελεστή 3% επί της αντικειμενικής τιμής για την αγορά πρώτης κατοικίας, οικοπέδων η αγροτεμαχίων.
  3. Αντίστοιχα θα αλλάξει και ο φόρος κληρονομιών, γονικών παροχών και δωρεών όπου ο φόρος υπολογίζεται με συντελεστές 1%-20% επί της αντικειμενικής τιμής.
  4. Επηρεάζεται και ο φόρος υπεραξίας στις αγοραπωλησίες ακινήτων που υπολογίζεται από τη διαφορά της αντικειμενικής τιμής κτήσης και της πώλησης.
  5. Αλλαγές θα επέλθουν και στον ΤΑΠ που εισπράττουν οι δήμοι και υπολογίζεται με συντελεστή 0,35 τοις χιλίοις βάσει της αντικειμενικής αξίας και της έκτασης του ακινήτου.