Αποκαλυπτικά είναι τα στοιχεία που έρχονται στο φως της δημοσιότητας από την έκθεση της IQAir για το 2025, όπως μεταδίδει το dimarxos.gr. Σύμφωνα με αυτή, τρεις πόλεις της Θεσσαλίας συγκαταλέγονται στις 20 πόλεις της Ελλάδας με τις υψηλότερες συγκεντρώσεις αιωρούμενων σωματιδίων PM2.5, ενός από τους σημαντικότερους δείκτες ατμοσφαιρικής ρύπανσης.
Συγκεκριμένα, τα Τρίκαλα καταλαμβάνουν την 5η θέση πανελλαδικά, με μέση ετήσια συγκέντρωση 19,3 μg/m³, η Λάρισα βρίσκεται στην 9η θέση με 18,8 μg/m³, ενώ ο Βόλος κατατάσσεται στη 12η θέση με 17,1 μg/m³. Και στις τρεις περιπτώσεις, οι τιμές υπερβαίνουν σημαντικά την ετήσια κατευθυντήρια τιμή του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας για τα PM2.5.
Η εικόνα αυτή υποδηλώνει ότι η ατμοσφαιρική ρύπανση εξακολουθεί να αποτελεί μια σημαντική περιβαλλοντική πρόκληση για τη Θεσσαλία. Αν και οι αιτίες μπορεί να διαφέρουν από πόλη σε πόλη, παράγοντες όπως η οδική κυκλοφορία, η οικιακή θέρμανση, οι βιομηχανικές δραστηριότητες, καθώς και οι αγροτικές εργασίες και οι μετεωρολογικές συνθήκες, ενδέχεται να επηρεάζουν τα επίπεδα των αιωρούμενων σωματιδίων.
Επιπροσθέτως ένας ακόμη λόγος που εμφανίστηκε προσφάτως είναι και η πυρκαγιά και συγκεκριμένα εκείνη που εκδηλώθηκε σε εγκαταστάσεις επιχείρησης ανακύκλωσης στο Ομορφοχώρι Λάρισας.
Παράλληλα, ο πίνακας δείχνει ότι τόσο η Λάρισα όσο και ο Βόλος εμφανίζουν διαφοροποιήσεις στις τιμές τους τα τελευταία χρόνια, γεγονός που αναδεικνύει τη σημασία της συνεχούς παρακολούθησης και αξιολόγησης της ποιότητας του αέρα. Η διατήρηση υψηλών συγκεντρώσεων PM2.5 αποτελεί ζήτημα δημόσιας υγείας, καθώς η μακροχρόνια έκθεση σε αυτά τα σωματίδια συνδέεται με αυξημένο κίνδυνο αναπνευστικών και καρδιαγγειακών παθήσεων.
Τα δεδομένα αναδεικνύουν την ανάγκη για στοχευμένες παρεμβάσεις από τους δήμους και την Περιφέρεια Θεσσαλίας, με έμφαση στην ενίσχυση της παρακολούθησης της ατμοσφαιρικής ρύπανσης, στη μείωση των εκπομπών από τις μεταφορές και τη θέρμανση, καθώς και στην ενημέρωση των πολιτών για την προστασία της υγείας τους κατά τις ημέρες με αυξημένη ρύπανση.
Θεσσαλία: Θορυβημένος ο Κουρέτας - Προχώρησε σε έκτακτη σύσκεψη
Τον κώδωνα του κινδύνου έκρουσε ο περιφερειάρχης Θεσσαλίας, Δημήτρης Κουρέτας, σε σύσκεψη στο Βόλο, με θέμα τη σωστή και αποτελεσματική αντιμετώπιση της ατμοσφαιρικής ρύπανσης και της αιθαλομίχλης.
Παράλληλα, ο Δημήτρης Κουρέτας πρότεινε τέσσερις από κοινού δεσμεύσεις με τους συνεργαζόμενους φορείς:
α) δημιουργία «Μνημονίου κατανόησης», με τους βασικούς ρυπαντές για παύση εργασιών σε ώρες αυξημένων επιπέδων ρύπανσης
β) να γίνεται τους χειμερινούς μήνες η συντήρηση των εργοστασιακών μονάδων όταν ρύπανση και αιθαλομίχλη βρίσκονται σε υψηλά επίπεδα
γ) συνεχείς μετρήσεις από την Περιφέρεια και το Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας πέριξ της ΑΓΕΤ, Β/ ΒΙΠΕ και λιμάνι Βόλου και
δ) παροχή δωρεάν ή με έκπτωση 50% μετακίνησης με το αστικό ΚΤΕΛ κατά τις ημέρες με δυσμενείς ατμοσφαιρικές συνθήκες.
Παρουσιάζοντας τις δεσμεύσεις της Περιφέρειας, οι οποίες και ολοκληρώθηκαν, ανέφερε ότι είναι έτοιμο το Προγνωστικό Μοντέλο Ποιότητας Αέρα, το οποίο έχει δυνατότητα πρόβλεψης για τις επόμενες ώρες, τη νέα ενημερωτική ενημέρωσης του κοινού και το ψηφιακό Σύστημα Πολιτικής Προστασίας, για την έγκαιρη προστασία των ευπαθών ομάδων.
Τα «καυτά» ερωτήματα
Και τα ερωτήματα που προκύπτουν τόσο προς τις τρεις Δημοτικές Αρχές όσο και προς την Περιφέρεια Θεσσαλίας είναι πολλά, σημαντικά και χρίζουν άμεσης απάντησης καθώς πρόκειται για τη ζωή χιλιάδων πολιτών.
- Τα στοιχεία της IQAir κατατάσσουν τα Τρίκαλα, τη Λάρισα και τον Βόλο ανάμεσα στις πιο επιβαρυμένες πόλεις της Ελλάδας όσον αφορά τα PM2.5. Πώς εξηγείται αυτή η εικόνα και γιατί η Θεσσαλία εμφανίζει τόσο υψηλές τιμές;
- Με δεδομένο ότι η ατμοσφαιρική ρύπανση αποτελεί ζήτημα δημόσιας υγείας, πόσο ήσυχα μπορούν να κοιμούνται η ηγεσία της Περιφέρειας Θεσσαλίας αλλά και οι τρεις Δημοτικές Αρχές; Είμαστε βέβαιοι ότι έχουν κάνει όσα απαιτούνται για την καταπολέμηση του φαινομένου;
- Ποια συγκεκριμένα μέτρα έχουν εφαρμοστεί τα τελευταία χρόνια για τη μείωση των PM2.5 και ποια στοιχεία αποδεικνύουν ότι είχαν αποτέλεσμα;
- Οι πολίτες εξακολουθούν να αναπνέουν αέρα που υπερβαίνει τις κατευθυντήριες οδηγίες του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας. Γιατί δεν έχει επιτευχθεί ουσιαστική βελτίωση;
- Άραγε υπάρχουν μελέτες που να έχουν εντοπίσει τις κυριότερες πηγές ρύπανσης στις πόλεις της Θεσσαλίας; Αν ναι, ποιες ήταν αυτές οι παρεμβάσεις που υλοποιήθηκαν και ποια τα αποτελέσματα αυτών;
- Η Ευρώπη προσφέρει κονδύλια προκειμένου να λειτουργεί ως υποστηρικτικός σύμμαχος της όποιας προσπάθειας γίνεται σε ένα σημαντικό πεδίο για τη χώρα μας. Πόσα, λοιπόν, ευρωπαϊκά αλλά και εθνικά κονδύλια έχουν διατεθεί τα τελευταία χρόνια για έργα που σχετίζονται με τη βελτίωση της ποιότητας του αέρα και πού ακριβώς αξιοποιήθηκαν;
- Αν και την απάντηση τη γνωρίζουμε, θα πρέπει να μας πουν αν υπάρχει συνεχής παρακολούθηση της ποιότητας του αέρα σε όλες τις μεγάλες πόλεις της Θεσσαλίας ή υπάρχουν περιοχές χωρίς επαρκή καταγραφή των ρύπων;
- Ποιες είναι οι ενέργειες που θα γίνουν το επόμενο 12μηνο; Καταλαβαίνει άραγε κανείς ότι πρόκειται για μία ποιότητα αέρα επιβλαβή για τον ανθρώπινο οργανισμό;
- Θα διεκδικήσουν άραγε χρηματοδότηση για δίκτυο αισθητήρων ποιότητας αέρα και αντιρρυπαντικές παρεμβάσεις μετά τα όσα συνέβησαν με την πρόσφατη πυρκαγιά;
- Τα φαινόμενα Ιανός και Daniel πιθανόν δημιούργησαν κύματα σκόνης με αποτέλεσμα να αλλοιωθεί η ποιότητα του αέρα. Τόσα χρόνια μετά από εκείνες τις τραγικές στιγμές, τι ειδικά μέτρα έχουν ληφθεί κύριοι;
