Κυπριακό: πως οι Διακηρύξεις μπορούν να γίνουν πράξη

Μαριέττα Γιαννάκου
Μοιράσου το
Κυπριακό: πως οι Διακηρύξεις μπορούν να γίνουν πράξη

Πενήντα επτά χρόνια μετά την ανακήρυξη της Κυπριακής Δημοκρατίας, εξακολουθούμε να επιδιώκουμε μία πολιτειακή δομή, καθώς και την εδραίωση ενός πλαισίου κανόνων και αξιών, προκειμένου οι δύο κοινότητες να ζήσουν αρμονικά και να τεθούν οριστικά στο περιθώριο καταστάσεις και έξωθεν παρεμβάσεις οι οποίες προσβάλλουν τη δημοκρατία, τις ελευθερίες των πολιτών και την κοινωνική συνοχή.

Το μέγα ερώτημα που ανακύπτει είναι εάν στην τρέχουσα συγκυρία υφίστανται οι πολιτικές και διπλωματικές προϋποθέσεις για την επίλυση του Κυπριακού ζητήματος. Δεν πρέπει να μας διαφεύγει ότι ακόμη και μετά την υπογραφή της Συμφωνίας της Ζυρίχης οι δύο πλευρές εξακολουθούσαν να διαφωνούν για επιμέρους σημαντικά ζητήματα. Το Κυπριακό, εξάλλου, τροφοδότησε ισχυρές κινητοποιήσεις και αντιπαραθέσεις στην εσωτερική πολιτική κατάσταση στην Ελλάδα τουλάχιστον μέχρι και τη δεκαετία του 1960.

Δεν υπάρχει αμφιβολία, λοιπόν, ότι η λήψη αποφάσεων για το Κυπριακό πάντοτε επιβαρύνονταν από ένα σύνθετο πλέγμα πολιτικών και διπλωματικών παραγόντων και υπό την πίεση της πολιτικής αντιπαράθεσης. Την πραγματικότητα αυτή επιβάρυνε η απαράδεκτη και κατακριτέα από τη διεθνή κοινότητα εισβολή της Τουρκίας στην Κύπρο, τη διχοτόμηση του νησιού και η ανακήρυξη ενός ψευδεπίγραφου κρατικού μορφώματος.

Ένα από τα μεγαλύτερα προβλήματα σε κάθε φάση της διαπραγμάτευσης για το Κυπριακό είναι ότι ένα από τα αντισυμβαλλόμενα μέρη, η Τουρκία, αποκλίνει σημαντικά από τις αξίες και τα ιδανικά της φιλελεύθερης δημοκρατίας, όπως τα αντιλαμβανόμαστε στην Ευρώπη. Αυτό έχει σημαντική επίδραση στον τρόπο με τον οποίο αναζητούμε λύσεις σε ζητήματα ατομικών δικαιωμάτων, αλλά και στην εμπέδωση θεσμικών λύσεων που ισχύουν με επιτυχία σε χώρες με δύο εθνοτικές και γλωσσικές κοινότητες.

Ο παράγων Τουρκία είναι και σήμερα αστάθμητος και δυσμενής λόγω του τρόπου με τον οποίο ο Πρόεδρος Ερντογάν επιχειρεί να διευρύνει και να κατοχυρώσει με κάθε θεσμικό τρόπο την κυριαρχία του στο πολιτικό σύστημα της χώρας του. Δεν υπάρχει κανένας εχέφρων παρατηρητής στην Ευρώπη, ο οποίος να μην διατυπώνει ανησυχίες σχετικά με την προοπτική των δημοκρατικών ελευθεριών στην Τουρκία. Αυτό επισήμανε με παρρησία και η Καγκελάριος Μέρκελ στην πρόσφατη συνάντησή της με τον Ερντογάν. Πέραν των δημοκρατικών ανησυχιών, άλλοι περιορισμοί προκύπτουν και από τον τρόπο με τον οποίο η Τουρκία θέλει να επιβάλλει το ρόλο μίας περιφερειακής δύναμης στην περιοχή. Συχνά παραβλέποντας θεμελιώδεις Διεθνείς Συνθήκες και κανόνες του διεθνούς δικαίου, όπως παρατηρούμε και με τα όσα διατείνεται και με τις παραβιάσεις στις οποίες προβαίνει στο Αιγαίο.

Είναι θετικό το γεγονός ότι στη διεθνή κοινότητα είναι αμετάκλητα εμπεδωμένη η προσήλωση στα ψηφίσματα του Συμβουλίου Ασφαλείας των Ηνωμένων Εθνών και το ευρωπαϊκό κεκτημένο. Η προσήλωση αυτή επιβεβαιώθηκε προσφάτως και στη Σύνοδο Κορυφής των μεσογειακών χωρών- μελών της ΕΕ με τη Διακήρυξη της Λισσαβόνας.

Δεν υπάρχει αμφιβολία ότι λάθη έχουν γίνει και από την ελλαδική και ελληνοκυπριακή πλευρά διαχρονικά, σε κάποιες φορές δε τραγικά. Νομίζω, όμως, ότι πολιτικές ηγεσίες και οι πολίτες σε σημαντικό βαθμό έχουν ωριμάσει σχετικά με τους θεμιτούς περιορισμούς και τις προοπτικές μίας τελικής λύσης.

Ιδιαίτερα θέλω να επισημάνω ότι κορυφαίο επίτευγμα αποτελεί η ένταξη της Κύπρου στην ΕΕ. Γιατί δημιουργεί πολιτικές και θεσμικές προϋποθέσεις τις οποίες η άλλη πλευρά δεν μπορεί να παραγνωρίσει, ούτε να αναιρέσει με οποιοδήποτε τρόπο. Μεγάλο επίτευγμα, επίσης, είναι η ευρύτατη συναίνεση μεταξύ των κομμάτων στην Ελλάδα και στην Κύπρο σχετικά με τους στόχους που επιδιώκονται και η αποφυγή της πόλωσης για ένα ζήτημα το οποίο στο παρελθόν μας είχε διαιρέσει.

Στη δύσκολη διαπραγματευτική διαδικασία που βρίσκεται σε εξέλιξη πρέπει να διατηρήσουμε αφ’ ενός τη διεκδικητικότητα επί των δικαίων μας, και αφ’ ετέρου, το ρεαλισμό μας. Γιατί οποιαδήποτε τελική λύση πρέπει να μπορεί να εφαρμοστεί στην πράξη και να μην ανοίξει ένα νέο κύκλο τριβών, αντιπαράθεσης και τελικά υπονόμευσης της συνεννόησης.

Επιμέλεια: Στέλλα Κεμανετζή

Ακολουθήστε το insider.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις από την Ελλάδα και τον κόσμο.

Όλες οι ειδήσεις

09:11

Διεθνείς παράγοντες: Η ετικέτα «ESG» δεν έχει πια αξία και βάζει φρένο στην ελευθερία

09:01

Τουρισμός: Το φινάλε θα κρίνει το στοίχημα των 20 δισ. ευρώ  

08:54

Καύσιμα: Με το σταγονόμετρο πέφτει η τιμή – Τι φταίει και τι να αναμένουν οι καταναλωτές

08:46

Η Ε.Ε. επανεξετάζει το αντιμονοπωλιακό πλαίσιο στις κοινοπραξίες των liners

08:41

Flyway: 10 εκατ. δολάρια σήκωσε η νέα startup του Ν. Δρανδάκη - Τα επόμενα βήματα

08:40

Πολιτική κρίση στο Μαυροβούνιο - Κατέρρευσε ο κυβερνητικός συνασπισμός

08:33

Αέριο: «Γκάζι» από τη ΡΑΕ σε έργα θωράκισης της ενεργειακής ασφάλειας

08:31

Οι δυναμικές επιδόσεις προμηνύουν παράταση της τουριστικής περιόδου

23:54

Ευλογιά των πιθήκων: Ο EMA εγκρίνει νέα τεχνική για τη χορήγηση του εμβολίου

23:36

Πλεύρης: Οι ασθενείς με διαβήτη θα συνεχίσουν να εξυπηρετούνται αδιάλειπτα από τον ΕΟΠΥΥ

23:28

Ινδονησία: Βλαντίμιρ Πούτιν και Σι Τζινπίνγκ θα παραστούν στη σύνοδο της G20 στο Μπαλί

23:18

ΥΠΟΙΚ: Ξεκινάει η υποβολή αιτήσεων πρώτης αρωγής για τους πληγέντες από τις φωτιές στην Αττική

23:07

Wall Street: Κυριάρχησε το αρνητικό πρόσημο - Απώλειες 2,5% για τον Nasdaq

22:43

WTI: Η σημερινή άνοδος περιόρισε στο 1,4% τις εβδομαδιαίες απώλειες

22:31

ΝΑΤΟ: Αντιπροσωπείες της Φινλανδίας, της Σουηδίας και της Τουρκίας θα συναντηθούν στο Ελσίνκι

22:09

Σολτς: «Δεν υπήρχε τίποτα» δήλωσε ο καγκελάριος για το σκάνδαλο Cum-Ex

21:51

Πεντάγωνο: Ανακοίνωσε νέο πακέτο βοήθειας για την Ουκρανία, ύψους 775 εκατ. δολαρίων

21:35

Επιχειρηματικά Πάρκα: Σε δημόσια ηλεκτρονική διαβούλευση το σχέδιο νόμου μέχρι τις 2/9

21:13

Χρυσός: Άγγιξε χαμηλό τριών εβδομάδων - 5η συνεχόμενη ημέρα απωλειών

20:56

Συνολικά 35 δασικές πυρκαγιές το τελευταίο 24ωρο

20:51

Walmart: Επεκτείνει την κάλυψη ταξιδιωτικών εξόδων των εργαζομένων για ιατρικούς λόγους όπως η άμβλωση

20:39

Washington Post: Η FSB έπειθε τη ρωσική ηγεσία ότι η Ουκρανία είναι αδύναμη

20:21

Ισπανία: 14 πτήσεις της Easyjet ακυρώθηκαν λόγω απεργίας των πιλότων

20:07

Attica Bank: Σε πλήρη εξέλιξη η διαδικασία κεφαλαιακής ενίσχυσης

20:05

Σπάει τα φρένα η τιμή του φυσικού αερίου – Υπό αίρεση οι εκτιμήσεις για πληθωρισμό 9% φέτος

19:47

Σερβία: Έπεσε η στάθμη του Δούναβη, έκαναν την εμφάνισή τους γερμανικά πολεμικά πλοία από το 1944

19:39

ΕΛΒΑΛΧΑΛΚΟΡ: Ο Δημήτρης Θεοδωρακάτος νέος Επικεφαλής της Μονάδας Εξυπηρέτησης Μετόχων

19:35

Bloomberg: Η Τράπεζα Κύπρου απέρριψε πρόταση εξαγοράς από την Lone Star Funds έναντι 1,51 ευρώ ανά μετοχή

19:23

Gazprom: Ο Nord Stream 1 θα διακόψει τη λειτουργία του τρεις μέρες στα τέλη Αυγούστου

19:07

Οι αυξημένες τιμές παραγωγού στη Γερμανία «έριξαν» τις ευρωπαϊκές αγορές