Σε μια χρονιά η οποία αναμένεται να είναι εξαιρετικά δύσκολη, φαίνεται πως υπάρχει ένα εργαλείο το νέο ΕΣΠΑ, το οποίο, αν συνεχίσει να έχει το ίδιο καλή πορεία, μπορεί να δώσει μία αναπτυξιακή διέξοδο και στον επιχειρηματικό κόσμο και στους υπόλοιπους αποδεκτές: ιδιώτες, εργαζομένους, ανέργους. Παρέχοντας, κατά συνέπεια, στήριξη και στην οικονομία γενικότερα, αλλά και αποτελώντας ένα σημαντικό ανάχωμα. Γιατί δεν πρέπει να ξεχνάμε το δυσμενές σενάριο της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας για το 2023 περί εισόδου της ΕΕ σε ύφεση…
Το νέο ΕΣΠΑ ξεκινά με «πρωτοπορία» ανά την ΕΕ και επιχειρεί να σπάσει την κακή «παράδοση», στοχεύοντας στο να βγάλει προκηρύξεις εντός του έτους και να πετύχει υψηλούς ρυθμούς απορρόφησης μέσα στο 2023.
Ειδικά για την εγχώρια επιχειρηματικότητα και για τις θέσεις απασχόλησης, καθώς μεγάλες πληγές παραμένουν ανοιχτές, έχουν μεγάλη σημασία τα κονδύλια του νέου ΕΣΠΑ που τώρα ξεκινά μαζί προφανώς με τα κονδύλια και τα δάνεια του Ταμείου Ανάκαμψης που είναι πλέον στη φάση της ωρίμανσης έργων και δράσεων και ήδη αποτελεί ένα μοχλό στήριξης της αγοράς. Βεβαίως, το στοίχημα της ορθής και ταχείας χρήσης αυτών των πολύ μεγάλων χρηματοδοτήσεων, είναι μεγάλο και μένει να φανεί αν θα επιτευχθεί.
Τα οφέλη από την επιτυχία του εγχειρήματος θα είναι μεγάλα, το ίδιο και ο βαθμός δυσκολίας: Το νέο ΕΣΠΑ μαζί με τα κονδύλια του Ταμείου Ανάκαμψης θα πρέπει να επιτυγχάνουν ρυθμούς απορρόφησης 10 δισ. ευρώ ετησίως, αντί για 5 δισ. ευρώ που έχει συνηθίσει να «παράγει» η κρατική μηχανή. Αν λοιπόν όντως οι προσκλήσεις από το νέο ΕΣΠΑ, ειδικά προς την επιχειρηματικότητα, ξεκινήσουν από τον Οκτώβριο και αν όντως οι μηχανισμοί υπαγωγής επενδύσεων και εκταμίευσης κονδυλίων λειτουργήσουν με τον νέο σύστημα ανοιχτών διαγωνισμών με το σύστημα προτεραιότητας (σ.σ. δίνοντας τέλος στις χρονοβόρες διαδικασίες του παρελθόντος, όταν έπαιρνε κατά μέσο όρο δύο χρόνια από την στιγμή υποβολής αιτήματος έως ότου να πάρει το πράσινο φως μια παραγωγική επένδυση), τότε μπορεί η Ελλάδα να έχει ένα αναπτυξιακό στήριγμα.
Γιατί, δεν πρέπει να ξεχνάμε, πως μπροστά μας έχουμε ένα δύσκολο χειμώνα: Έναν χειμώνα κατά τον οποίο η κυβέρνηση αναγκάζεται, υπό το βάρος της ενεργειακής κρίσης, να στραφεί προς τα μέτρα στήριξης για το ρεύμα, για το φυσικό αέριο, για το πετρέλαιο θέρμανσης, για την ακρίβεια. Γενικότερα για την ανακούφιση των ευπαθών τάξεων. Με την προοπτική μάλιστα, όσο περνά ο καιρός, αυτά τα μέτρα να γίνονται αναγκαστικά (λόγω των συστάσεων της ΕΕ), όλο και πιο στοχευμένα...
Βεβαίως, το αναπτυξιακό πεδίο δεν είναι προφανώς μόνο θέμα κοινοτικών κονδυλίων. Είναι και θέμα μεταρρυθμίσεων που επίσης θα πρέπει να διατηρήσουν τον ρυθμό που έχουν αναπτύξει, παρά την κρίση και τον εκλογικό κύκλο. Είναι και γενικότερο θέμα άρσης των εμποδίων που ακόμη παραμένουν, ούτως ώστε η Ελλάδα να γίνει ένας ακόμη πιο ελκυστικός προορισμός, και για τους επενδυτές και για τους τουρίστες. Γιατί η κρίση αλλάζει τους συσχετισμούς διεθνώς δημιουργώντας ευκαιρίες, αλλά μειώνει επίσης την παγκόσμια «πίτα» εξαγωγών και επενδύσεων. Κατά συνέπεια η Ελλάδα πρέπει πλέον να διεκδικήσει μεγαλύτερο μερίδιο από αυτήν την «πίττα» για να διασφαλίσει την ανάπτυξη.
Και κάτι ακόμα: Αν Ευρώπη ανοίξει τα μάτια της και αποφασίσει ότι για να ξεπεράσει χωρίς μόνιμες «βλάβες» αυτή την κρίση χρειάζεται κι άλλο ζεστό χρήμα με τη μορφή επιδοτήσεων και όχι δανείων, τότε θα πρέπει η Ελλάδα να έχει ήδη αποδείξεις στα «χέρια» της ότι μπορεί να διεκδικήσει – και πάλι – ισχυρό μερίδιο. Η πιο απτή απόδειξη είναι η χρηστή αξιοποίηση των πρωτόγνωρα μεγάλων σε αξία κονδυλίων που της διατέθηκαν.
