Ένα νέο μοντέλο χρηματοδότησης για ενεργειακές αναβαθμίσεις κατοικιών και μικρών επιχειρήσεων ενεργοποιεί το Υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας, επιχειρώντας να λύσει ένα από τα μεγαλύτερα προβλήματα που αντιμετώπιζαν μέχρι σήμερα τα προγράμματα τύπου «Εξοικονομώ»: την ανάγκη ύπαρξης αρχικού κεφαλαίου από τον πολίτη ή την επιχείρηση.
Με την υπογραφή της Κοινής Υπουργικής Απόφασης για το on-bill financing την Παρασκευή 8 Μαΐου από τον υπουργό Περιβάλλοντος και Ενέργειας, Σταύρο Παπασταύρου και τον υφυπουργό Νίκο Τσάφο, μετά την ψήφιση του νόμου 5299/2026 και την δημοσίευση του σχετικού ΦΕΚ, ανοίγει ο δρόμος για την εφαρμογή ενός νέου χρηματοδοτικού εργαλείου που απευθύνεται κυρίως σε κατοικίες και μικρές επιχειρήσεις.
Το on-bill financing αποτελεί ένα νέο χρηματοδοτικό εργαλείο που απευθύνεται κυρίως σε κατοικίες και μικρές επιχειρήσεις. Η βασική του διαφορά σε σχέση με τα έως σήμερα προγράμματα ενεργειακής αναβάθμισης είναι ότι ο καταναλωτής δεν χρειάζεται να καταβάλει προκαταβολικά το κόστος της επένδυσης. Η αποπληρωμή θα γίνεται σταδιακά μέσω των λογαριασμών ηλεκτρικής ενέργειας, επιτρέποντας έτσι την υλοποίηση παρεμβάσεων όπως εγκατάσταση αντλιών θερμότητας, αντικατάσταση κουφωμάτων και άλλες ενεργειακές εργασίες χωρίς άμεση οικονομική επιβάρυνση.
Στο ίδιο πλαίσιο, η απόφαση επιχειρεί να απαντήσει και σε πρακτικά ζητήματα που είχαν ήδη τεθεί από την ενεργειακή αγορά και τους παρόχους, όπως τι συμβαίνει σε περίπτωση αλλαγής προμηθευτή ηλεκτρικής ενέργειας από τον καταναλωτή ή πώς θα διαχειρίζονται ληξιπρόθεσμες οφειλές που συνδέονται με τη χρηματοδότηση της ενεργειακής αναβάθμισης.
Τι σημαίνει στην πράξη για τα «Εξοικονομώ» και τις ενεργειακές αναβαθμίσεις
Η ενεργοποίηση του on-bill financing θεωρείται από την αγορά μία από τις σημαντικότερες αλλαγές των τελευταίων ετών στον τρόπο με τον οποίο θα χρηματοδοτούνται οι ενεργειακές αναβαθμίσεις στην Ελλάδα. Μέχρι σήμερα, ακόμη και στα επιδοτούμενα προγράμματα τύπου «Εξοικονομώ», οι ενδιαφερόμενοι έπρεπε συνήθως είτε να διαθέτουν ίδια κεφάλαια είτε να εξασφαλίσουν τραπεζικό δανεισμό, κάτι που στην πράξη απέκλειε μεγάλο μέρος νοικοκυριών και μικρών επιχειρήσεων, ειδικά σε μια περίοδο υψηλού κόστους ζωής και αυξημένων επιτοκίων.
Το νέο μοντέλο μεταφέρει ουσιαστικά την αποπληρωμή στο μέλλον και τη «σπάει» σε μικρές δόσεις μέσα από τον λογαριασμό ρεύματος, δημιουργώντας έναν μηχανισμό που θυμίζει περισσότερο λογική λογαριασμού υπηρεσίας παρά κλασικού δανείου. Παράλληλα, το σκεπτικό του ΥΠΕΝ συνδέεται άμεσα με τους στόχους του νέου Εθνικού Σχεδίου για την Ενέργεια και το Κλίμα, καθώς η Ελλάδα καλείται τα επόμενα χρόνια να επιταχύνει δραστικά την αναβάθμιση του γηρασμένου κτιριακού της αποθέματος, το οποίο παραμένει από τα πιο ενεργοβόρα στην Ευρώπη.
Στην πράξη, το υπουργείο επιχειρεί να ανοίξει τον δρόμο ώστε πολύ περισσότερα νοικοκυριά να μπορέσουν να προχωρήσουν σε παρεμβάσεις εξοικονόμησης ενέργειας χωρίς να χρειάζεται να διαθέσουν δεκάδες χιλιάδες ευρώ εκ των προτέρων. Αυτό αποκτά ακόμη μεγαλύτερη σημασία σε συνθήκες επίμονων ενεργειακών πιέσεων και αυξημένου κόστους θέρμανσης και ηλεκτρικής ενέργειας, με την κυβέρνηση να συνδέει πλέον ανοιχτά τις ενεργειακές αναβαθμίσεις όχι μόνο με την πράσινη μετάβαση αλλά και με την αντιμετώπιση της ενεργειακής φτώχειας.
Άλλωστε, το ίδιο το ΥΠΕΝ αναφέρει ότι η ΚΥΑ συμβάλλει στην επίτευξη των στόχων του ΕΣΕΚ για την αναβάθμιση του κτιριακού αποθέματος χωρίς αρχικό κεφάλαιο από τον καταναλωτή, ενώ παράλληλα λειτουργεί ως εργαλείο αντιμετώπισης της ενεργειακής φτώχειας.
