Σε μια σημαντική κλιμάκωση στην εκστρατεία της κυβέρνησης του Αμερικανού προέδρου Ντόναλντ Τραμπ για την κατάληψη πλοίων που τελούν υπό κυρώσεις, οι αμερικανικές δυνάμεις κατέλαβαν δεξαμενόπλοια πετρελαίου σε καθεστώς κυρώσεων, συμπεριλαμβανομένου ενός τάνκερ με ρωσική σημαία.
Ειδικά, η κατάσχεση του ρωσικού δεξαμενόπλοιου από τις ΗΠΑ σηματοδοτεί μια πρωτοφανή κλιμάκωση στη γεωπολιτική των ενεργειακών πόρων, με την κυβέρνηση Τραμπ να επεκτείνει την πίεση στη Βενεζουέλα και τους συμμάχους της Ρωσίας, ενώ ταυτόχρονα ανακατευθύνει τις ροές πετρελαίου υπό κυρώσεις προς τις αμερικανικές αγορές. Η στρατηγική αυτή συνδυάζει στρατιωτική, διπλωματική και οικονομική ισχύ, αναδεικνύοντας τη βούληση των ΗΠΑ να ελέγξουν κρίσιμους ενεργειακούς πόρους παγκοσμίως.
Όλη αυτή η δραστηριότητα εντάσσεται στο πλαίσιο της «ενεργειακής καραντίνας» της Βενεζουέλας, όπως είχε προαναγγείλει ο Αμερικανός υπουργός Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο, σηματοδοτώντας ότι η κυβέρνηση Τραμπ θα εντείνει την εκστρατεία πίεσης, λίγες ημέρες μετά τη σύλληψη του προέδρου Νικολάς Μαδούρο.
Το τάνκερ με ρωσική σημαία
Τα πράγματα περιπλέκει ωστόσο η κατάσχεση σήμερα Τετάρτη στο Βόρειο Ατλαντικό δεξαμενόπλοιου πετρελαίου με ρωσική σημαία, αφού οι αμερικανικές δυνάμεις το καταδίωξαν σε ολόκληρο τον ωκεανό καθώς αυτό κατευθυνόταν προς την Ευρώπη από τη Βενεζουέλα. Κατά τη διάρκεια της καταδίωξης, το πλοίο άλλαξε νηολόγιο σε ρωσική σημαία, δημιουργώντας τις προϋποθέσεις για πιθανή διπλωματική αντιπαράθεση με τη Μόσχα, την ώρα που απεσταλμένοι του προέδρου Ντόναλντ Τραμπ διεξάγουν εντατική διπλωματία με τους Ρώσους ομολόγους τους για μια ειρηνευτική συμφωνία στην Ουκρανία.
Σύμφωνα με δημοσίευμα της Wall Street Journal, η Ρωσία είχε αποστείλει υποβρύχιο και άλλα ναυτικά μέσα για να συνοδεύσουν το πλοίο και είχε ζητήσει από τις ΗΠΑ να σταματήσουν την καταδίωξη.
Την Τρίτη, το ρωσικό υπουργείο Εξωτερικών δήλωσε στο κρατικό πρακτορείο TASS ότι «για λόγους που μας είναι άγνωστοι, το ρωσικό πλοίο δέχεται υπερβολική προσοχή από τις στρατιωτικές δυνάμεις των ΗΠΑ και του ΝΑΤΟ, προφανώς δυσανάλογη προς τον ειρηνικό του χαρακτήρα».
Η Ρωσία διαμήνυσε πως η κατάσχεση του δεξαμενόπλοιου πετρελαίου με ρωσική σημαία στον Ατλαντικό συνιστά παραβίαση του ναυτικού δικαίου και συνιστά πράξη απροκάλυπτης πειρατείας, όπως μετέδωσε το Reuters.
Ιδιαίτερα ευπρόσδεκτη εξέλιξη χαρακτήρισε το γεγονός και Ευρωπαίος αξιωματούχος μιλώντας στο Politico υπό καθεστώς ανωνυμίας για λόγους εθνικής ασφάλειας. «Η κατάσχεση του ρωσικού τάνκερ στέλνει ένα σαφές μήνυμα προς τη Ρωσία και τη χρήση “μαύρων στόλων” για τη μεταφορά πετρελαίου υπό κυρώσεις σε ολόκληρο τον κόσμο».
Οι προθέσεις της Ουάσιγκτον
Οι κινήσεις αυτές αναδεικνύουν το πώς η κυβέρνηση επεκτείνει το εύρος της καραντίνας, δείχνοντας προθυμία να καταδιώξει πλοία ακόμη και αν βρίσκονται μακριά από τη Βενεζουέλα. Σε συνεντεύξεις μετά την ανατροπή του Μαδούρο στις 3 Ιανουαρίου, ο υπουργός Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο διαμήνυσε ότι ο περιορισμός της ροής πετρελαίου θα αποτελέσει κρίσιμο μέσο άσκησης πίεσης στους ηγέτες της Βενεζουέλας που θα τον διαδεχθούν.
Η κυβέρνηση Τραμπ αναζητά περισσότερους τρόπους άσκησης πίεσης τόσο στη Βενεζουέλα όσο και το Ιράν, δύο στενούς συμμάχους της Ρωσίας, μετά τη σύλληψη του ηγέτη της Βενεζουέλας Νικολάς Μαδούρο σε αμερικανική στρατιωτική επιχείρηση την περασμένη εβδομάδα. Ο Τραμπ έχει δηλώσει ότι θα πλήξει το θεοκρατικό καθεστώς της Τεχεράνης «πολύ σκληρά» εάν τραυματιστούν περισσότεροι διαδηλωτές, έπειτα από ημέρες αναταραχών λόγω οικονομικών διαμαρτυριών.
Ο Τραμπ έχει επίσης αφήσει να εννοηθεί ότι και η Κολομβία θα μπορούσε να είναι ο επόμενος στόχος στην ατζέντα του για αλλαγή καθεστώτος. Στο επίκεντρο του ενδιαφέροντος του προέδρου βρίσκεται και η Κούβα, ενώ ο υπουργός Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο έχει εδώ και καιρό υποστηρίξει την ανατροπή της κομμουνιστικής κυβέρνησης στην Αβάνα.
Το ενδιαφέρον του προέδρου για τις υποθέσεις της Νότιας Αμερικής εκδηλώνεται παρά τη μάλλον περιορισμένη στήριξη από το αμερικανικό κοινό, ο οποίος αντιτάχθηκε σε συντριπτικό βαθμό σε στρατιωτική επέμβαση κατά της χώρας σε δημοσκόπηση της Quinnipiac τον Δεκέμβριο. Μόλις το ένα τρίτο των Αμερικανών δήλωσε σε δημοσκόπηση των Reuters/Ipsos, που δημοσιεύθηκε τη Δευτέρα, ότι υποστήριζε την επιχείρηση ανατροπής του Μαδούρο, ενώ η πλειοψηφία εξέφρασε ανησυχία ότι οι ΗΠΑ θα εμπλακούν υπερβολικά στις υποθέσεις της χώρας μετά την επίθεση.
Που θα πηγαίνει το πετρέλαιο της Βενεζουέλας
Η Βενεζουέλα θα στέλνει στις ΗΠΑ επ΄αόριστον το υπό κυρώσεις πετρέλαιο, σύμφωνα με το CNBC, επικαλούμενο πηγές κοντά στον Λευκό Οίκο. Άλλωστε, ο ίδιος ο Τραμπ δήλωσε χθες ότι η Βενεζουέλα θα παραδώσει στις ΗΠΑ από 30 έως 50 εκατομμύρια βαρέλια πετρελαίου υπό κυρώσεις, τα οποία θα πωληθούν στις τιμές της αγοράς.
Προσέθεσε δε, ότι τα χρήματα αυτά θα ελέγχονται από τον ίδιο προκειμένου να διασφαλιστεί ότι θα χρησιμοποιηθούν προς όφελος του λαού της Βενεζουέλας και των Ηνωμένων Πολιτειών. Τα έσοδα από τις πωλήσεις του πετρελαίου θα κατατίθενται σε λογαριασμούς που ελέγχονται από τις ΗΠΑ, με την επιστροφή των χρημάτων στη Βενεζουέλα να γίνεται κατά την κρίση των ΗΠΑ.
Τα 50 εκατομμύρια βαρέλια είναι μόνο η πρώτη δόση και οι αποστολές θα συνεχιστούν επ’ αόριστον, δήλωσαν οι πηγές. Οι κυρώσεις των ΗΠΑ κατά της Βενεζουέλας θα χαλαρώσουν επιλεκτικά ώστε να επιτραπεί η μεταφορά και η πώληση του πετρελαίου στις παγκόσμιες αγορές, πρόσθεσαν οι πηγές.
Λίγο αργότερα, ο υπουργός Ενέργειας, Κρις Ράιτ, επιβεβαίωσε ότι οι ΗΠΑ θα εμπορεύονται το αργό πετρέλαιο που προέρχεται από τη Βενεζουέλα.
Προηγουμένως, το πετρέλαιο υπό κυρώσεις θα κατευθυνόταν κυρίως προς την Κίνα, αλλά τώρα θα ανακατευθυνθεί προς τις ΗΠΑ. Ο Τραμπ δήλωσε την Τρίτη ότι πλοία αποθήκευσης θα μεταφέρουν το πετρέλαιο απευθείας στους τερματικούς σταθμούς υποδοχής στις ΗΠΑ.
Η Βενεζουέλα, ιδρυτικό μέλος του ΟΠΕΚ, διαθέτει τα μεγαλύτερα αποδεδειγμένα αποθέματα αργού πετρελαίου στον κόσμο. Ωστόσο, παράγει μόνο περίπου 800.000 βαρέλια ημερησίως, σύμφωνα με δεδομένα της συμβουλευτικής εταιρείας ενέργειας Kpler. Οι ΗΠΑ, αντιθέτως, παράγουν επί του παρόντος περίπου 13,8 εκατομμύρια βαρέλια την ημέρα.
Ο Ράιτ θα συναντηθεί με στελέχη πετρελαϊκών εταιρειών σχετικά με τη Βενεζουέλα στη διάσκεψη της Goldman Sachs την Παρασκευή.