Η πρόσφατη ενασχόληση του Politico με τις ελληνικές επιδοτήσεις και τα κακώς κείμενα στον χώρο, προκάλεσε ανάμεικτα συναισθήματα στους παροικούντες την Ιερουσαλήμ, περιλαμβανομένων των Ελλήνων αγροτών. Αναφέρεται σε ετήσιες απάτες ύψους 45 εκατ. ευρώ επι συνόλου 2 δισ. ευρώ καθώς και με τη βυζαντινολογία της γραφειοκρατίας του ΟΠΕΚΕΠΕ.
Κάποιοι επιτήδειοι, δήλωναν κατοχή γης, κυρίως βοσκοτόπους, στην άλλη άκρη της Ελλάδας από αυτή που οι ίδιοι έμεναν, απολαμβάνοντας τα αντίστοιχα οικονομικά οφέλη. Με χάρτες, για διευκόλυνση των αναγνωστών, έδειχναν τον τόπο κατοικίας και τον τόπο... βόσκησης των ζώων τους που απείχαν μεταξύ τους δύο θάλασσες δρόμο.
Ιδιαίτερη αναφορά γίνεται στην Κρήτη, όπου εκεί αγρότες κάποια στιγμή εκμεταλλευόμενοι την ανυπαρξία ελέγχου, έφταναν να δηλώνουν και να εισπράττουν τα 2/3 του συνόλου των επιδοτήσεων. Είναι βλέπετε και ο αψύς χαρακτήρας των ορεσίβιων κατοίκων της Μεγαλονήσου, είναι και το καλό της όνομα στις διεθνείς τουριστικές αγορές, ήταν λογικό να τραβήξει το ενδιαφέρον.
Το άρθρο, έχει αναδημοσιευθεί σε πλήθος αγροτικών περιοδικών της Ευρώπης. Ο Σύλλογος εργαζομένων στον ΟΠΕΚΕΠΕ εξέδωσε και αυτός σχετική ανακοίνωση.
Υποτιμημένη η πραγματική σημασία της σωστής καταβολής των επιδοτήσεων
Δυστυχώς, στην κατάσταση που έχει περιέλθει τη στιγμή αυτή η ελληνική γεωργία, ουδείς ανησυχεί εάν κάποιοι απόλαυσαν 45 εκατ. που δεν εδικαιούντο. Άλλα, πιο σημαντικά θέματα επιβίωσης, απασχολούν τον μέσο δικαιούχο επιδοτήσεων. Δυστυχώς…
Βέβαια, το θέμα της απάτης είναι σοβαρό και θα πρέπει να διερευνηθεί από την Δικαιοσύνη. Πιθανότατα όμως, θα πρέπει να διερευνηθούν παράλληλα και ευθύνες ελεγκτικών οργάνων που δεν είδαν και δεν άκουσαν τόσα χρόνια τίποτα!!!
Όλους όμως τους υπόλοιπους, μάς αφορούν τα θέματα ουσίας από τη δυσλειτουργία ενός προβληματικού οργανισμού που με «λάθος» εξουσιοδότηση μοιράζει ετησίως σε 900.000 δικαιούχους το 1% του ΑΕΠ της χώρας επί 25 σχεδόν συναπτά έτη!
Όταν αυτό το τελευταίο στοιχείο γίνει κτήμα μας, τότε η όλη ιστορία θα αποκτήσει την πραγματική της διάσταση. Μέχρι τότε, η υποκριτική διάσταση θα υπερτερεί. Η ανωμαλία για παράδειγμα στις τοπικές αγορές εφοδίων από μια καθυστερημένη η ελλιπή καταβολή επιδοτήσεων, ίσως και να υπερβαίνει τα 45 εκατ. ευρώ. Ρωτήστε τους επαρχιακούς γεωπόνους, από την κατά σχεδόν 3 μήνες καθυστερημένη καταβολή πέρυσι των χρημάτων των περίφημων οικολογικών σχημάτων.
Προβλήματα δομής, όχι μόνο λειτουργίας
Όταν ένα σύστημα δεν είναι ξεκάθαρο και στοχευμένο, τότε είναι απολύτως βέβαιο οτι θα προσελκύσει το ενδιαφέρον επιτηδείων κάθε είδους. Για να γίνει αυτό αντιληπτό, πρέπει να πάμε πολλά χρόνια πίσω, περίπου 25, όταν στην ουσία η τότε ΕΟΚ διαπίστωσε ότι δεν μπορούσε με την εφαρμοζόμενη Κοινή Αγροτική Πολιτική να προσφέρει το αγαθό της αγροτικής ανάπτυξης. Δυστυχώς με απλά λόγια αυτή ήταν η πραγματικότητα. Υπό την πίεση των τότε αναδυόμενων άλλων πολιτικών της ΕΕ και της ανάγκης χρηματοδότησής τους, προέβη στο αδιανόητο: είπε (σιωπηρά...) όει εμείς για τους αγρότες έχουμε τόσα χρήματα, βρέστε έναν τρόπο να τα μοιράσετε!
Κάπως έτσι συνέβησαν τα πράγματα με απλά λόγια, υπό την πίεση των βουνών βουτύρου και λιμνών κρασιού, όπως λέγαμε τότε στα δεκάδες συνέδρια για να δικαιολογήσουμε ή με σημερινούς όρους να ξεπλύνουμε την αλλαγή του τρόπου επιδοτήσεων από το προϊόν στον παραγωγό!
Τότε καθιερώθηκαν τα λεγόμενα Ιστορικά δικαιώματα, ως προσωρινή λύση (φευ) και όποιος καλλιεργούσε την εποχή εκείνη κάποια στρέμματα, αυτά μετατράπηκαν σε ισοδύναμα δικαιώματα. Το σύνολο των προς διάθεση χρημάτων διαιρέθηκε με τα καλλιεργούμενα στρέμματα και τα εκτρεφόμενα ζώα κι έτσι υπολογίστηκε η επιδότηση που θα έπαιρνε ο καθένας. Χαράς ευαγγέλια τότε στην ύπαιθρο, αφού ξαφνικά οι αγρότες θα έπαιρναν ένα μισθό και θα αποκτούσαν ένα περιουσιακό στοιχείο, μεταβιβάσιμο και ανταλλάξιμο, απλά επειδή έτυχε να καλλιεργούν κάποια έκταση ή να εκτρέφουν κάποια ζώα!
Πλήθος εγκυκλίων, διατάξεων και αποφάσεων ρύθμισαν λεπτομέρειες του πως θα μοιραστεί η πίτα (δηλαδή ποιός θα έχει το πάνω χέρι) αλλά η ουσία όσο κι εαν ενοχλεί ήταν αυτή: Πάρτε τα και μην μας πολυαπασχολείτε γιατί έχουμε και άλλα πράγματα να κάνουμε!!!
Η συνεχής συρρίκνωση του αγροτικού τομέα σε ολόκληρη την γηραιά Ηπειρο, είναι κατά την γνώμη του γράφοντος απολύτως σύμφωνη με τα ανωτέρω.
Σε ένα τέτοιο πλαίσιο, όπου η αναθέτουσα αρχή δηλώνει την αδυναμία της, είναι προφανές ότι το σύστημα είναι ευάλωτο σε «διευκολύνσεις» πάσης φύσεως: τεχνοκρατικές, συμβουλευτικές, πολιτικών διευκολύνσεων, γραφειοκρατικές και φυσικά επιδιώξεων καριέρας. Η αρχική λοιπόν εντολή ήταν προβληματική. Ο τρόπος διανομής των χρημάτων, δεν ταιριάζει σε μια ανεπτυγμένη δυτική κοινωνία, αφού προίκιζε για τα πολλά επόμενα χρόνια (23 μέχρι τώρα, σχεδόν μια επαγγελματική ζωή) κάποιους που έτυχε να καλλιεργούν την εποχή εκείνη.
Μήπως ο Οργανισμός ανήκει... σε λάθος Υπουργείο;
Και το χειρότερο όλων, ανέθεσαν σε ένα οργανισμό του Υπουργείου Γεωργίας να διαχειριστεί χρήματα, μια δουλειά που ούτε την ξέρει, ούτε είναι δικιά του. Το Υπουργείο Γεωργίας, όφειλε να φτιάξει το θεσμικό πλαίσιο του ποιος δικαιούται τι, να το στείλει στον ΟΠΕΚΕΠΕ που θα εποπτευόταν από άλλο Υπουργείο – πιθανότατα το Οικονομικών- το οποίο και θα εφάρμοζε τα όσα προβλέπονταν και με βάση το δικό του αξιολογικό σύστημα ελέγχων, θα έδεινε τα χρήματα στους δικαιούχους αγρότες. Δηλαδή, επελέγει η λογική Γιάννης κερνάει, Γιάννης πίνει, οπότε όλα από τότε και μετά ήταν πιθανά.
Τα συνδικαλιστικά όργανα των αγροτών ήθελαν τότε να κρατήσουν τα πάντα υπό την στέγη του Υπουργείου Γεωργίας, όχι ακριβώς για το ήλεγχαν, αλλά γιατί είχαν την συμπάθεια των υπαλλήλων του. Οι Υπουργοί, βρήκαν ένα ταμείο να μοιράζουν λεφτά, άλλο που δεν ήθελαν. Οι αγρότες έπερναν δύο φορές το χρόνο ένα ικανοποιητικό για τους περισσότερους και εξαιρετικό για κάποιους άλλους βοήθημα και όλοι μαζί ήταν ευχαριστημένοι.
Το εάν τώρα όλα αυτά συνάδουν με κάποιου είδους Αγροτική Ανάπτυξη, μπορεί κανείς να το διαπιστώσει μόνος του, είτε περιδιαβαίνοντας κάποια ερημούμενα ελληνικά χωριά ή διαβάζοντας τα άρθρα μας εδώ στην στήλη Αγροτική Οικονομία και Διατροφή στο Insider.gr. Δύο ξένοι κόσμοι δηλαδή... Και το επισημαίνουμε για μια ακόμη φορά: ο ΟΠΕΚΕΠΕ χειρίζεται το 1% του ΑΕΠ της χώρας, έτσι χωρίς πρόγραμμα, την ώρα που η χώρα αναζητά κάποια ψήγματα δεκαδικών στον δείκτη ανάπτυξης!!!
Εαν για παράδειγμα τα περίφημα χαμένα 80 εκατ. ευρώ, καταβάλονταν φέτος τον Δεκέμβριο στους δικαιούχους, ποιο μπορεί να ήταν το πολλαπλασιαστικό αποτέλεσμα στην οικονομία της υπαίθρου;
«Να μην χαθούν τα Κοινοτικά λεφτά»
Τα όσα αναφέρει το Politico είναι γνωστά σε όσους κάνουν δήλωση ΟΣΔΕ εδώ και πολλά χρόνια. Και για να μην εκθέσω κανένα, μένω στα καθ’ημάς. Όταν αντικατέστησα τον πατέρα μου στις δηλώσεις ΟΣΔΕ, διαπίστωσα ότι σε μια ιδιόκτητη έκταση που καλλιεργούμε στον κάμπο που γύρω γύρω υπάρχουν ιδιόκτητα αναχώματα. Ο πατέρας μου λόγω έλλειψης δικαιωμάτων, δήλωνε μόνο μέρος της καλλιεργούμενης έκτασης. Διαπίστωσα ότι τα αναχώματα τα είχαν δηλώσει κάποιοι άλλοι, από διάφορα μέρη της Ελλάδας. «Τι είναι αυτό δε παιδιά», ρώτησα τον χειριστή της πύλης ΟΣΔΕ; «Α μην ανησυχείς, έτσι γίνεται, σε κάποιους λείπουν χωράφια και τις τελευταίες ημέρες δηλώνουν όπου υπάρχουν κενά για να μην χαθούν τα κοινοτικά λεφτά» (η μόνιμη επωδός). «Ωραία και τίτλους ιδιοκτησίας, ενοικιαστήρια, θεώρηση γνήσιου υπογραφής που τα βρήκαν;». «Τι να σου πω δεν ξέρω».
Όλα αυτά συνέβησαν πριν 15 σχεδόν χρόνια. Από τότε πέρασαν όλες οι αποχρώσεις Υπουργών, Προέδρων ΟΠΕΚΕΠΕ, υπηρεσιακών παραγόντων και δικαστικών λειτουργών. Άρα, κανείς δεν δικαιούται δια να ομιλεί και κυρίως να εκπλήσσεται εν έτη 2025 για συγκάλυψη παρανομιών! Το ξέραμε όλοι. Άρα η σημερινή έκπληξη θα μπορούσε να χαρακτηριστεί τουλάχιστον σαν υποκριτική.
Πέρα από τα 45 εκατ. ευρώ το χρόνο...
Αυτό που προσέφερε το αποκαλυπτικό ρεπορτάζ του Politico, είναι η εκτίμηση του ύψους της ζημιάς: 45 εκατ. ετησίως. Εάν όμως ρωτήσεις σε ένα οποιοδήποτε «καφενείο» σε χωριό θα σου πουν σιγά τα λεφτά, ένα πενηντάρικο το χρόνο στον καθένα μας (45 εκατ. διαιρεμένο με τους 900.000 δικαιούχους). Εδώ με το ένα και με το άλλο δεν έχουμε αύριο, τι θα έφταναν να μας κάνουν 45 εκ ευρώ. Τα χωράφια μας εγκαταλείπονται, τα εργαλεία μας παλιώνουν, οι αποθήκες μας είναι ακατάλληλες για τα σύγχρονα μέσα, οι γνώσεις μας για τα καινούργια λιπάσματα και βιοδιεγέρτες έχουν μείνει πολύ πίσω, τα κέντρα υγείας στα χωριά μας έχουν γίνει απλά κέντρα συνταγογράφησης, τα σχολεία μας υποφέρουν από παιδιά, μέσα και δασκάλους.
Σε καμία περίπτωση δεν πρέπει να υποτιμήσουμε την ποινική διάσταση του θέματος. Και σωστά τοποθετήθηκε Πρόεδρος Δικαστικός λειτουργός. Ούτε και την αξία του δημοσιεύματος. Αλλά σε κάθε περίπτωση οι ενέργειες όλων μας θα πρέπει να πληρούν τα 3 Σ όπως λένε και οι οδηγίες για τα λιπάσματα, μιας και μιλάμε για αγροτικά θέματα: Σωστό χρόνο, Σωστό τρόπο, Σωστό είδος.
Και στην περίπτωση του ΟΠΕΚΕΠΕ τίποτα από όλα αυτά δεν έχει τηρηθεί. Να είστε κατά συνέπεια έτοιμοι να ακούσετε το οτιδήποτε. Και κυρίως, μην περιμένετε πιά τίποτα καλό από το πακέτο επιδοτήσεων όσο μεγάλο και να ακούγεται.
