Οι αρχές της ισότητας και της μη διάκρισης βρίσκονται στο επίκεντρο των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και συμβάλλουν στη μείωση των ανισοτήτων σε πολλούς τομείς και για πολλούς λόγους. Τα ανθρώπινα δικαιώματα δεν προορίζονται για συγκεκριμένες ομάδες. Τα δικαιώματα αυτά ισχύουν για όλους, σε όλη την κοινωνία και σε όλο τον κόσμο. Ωστόσο, εξακολουθούν να υφίστανται διακρίσεις εις βάρος πολλών κοινοτήτων, συμπεριλαμβανομένων των θρησκευτικών, εθνοτικών και εθνικών μειονοτήτων, των ατόμων αφρικανικής καταγωγής, των αυτοχθόνων πληθυσμών, των ατόμων με αναπηρία, των μεταναστών, των ηλικιωμένων, των παιδιών, των γυναικών και των ΛΟΑΤΚΙ ατόμων. Οι ιστορικές μορφές προκατάληψης, σε συνδυασμό με τις κοινωνικές και εισοδηματικές ανισότητες, τροφοδοτούν τις συγκρούσεις, τον ρατσισμό και την ξενοφοβία. Επιπλέον, η άνοδος των μέσων κοινωνικής δικτύωσης έχει οδηγήσει στη διάδοση μηνυμάτων μίσους που υποκινούν τις διακρίσεις. Ταυτόχρονα, η Ατζέντα 2030 και η δέσμευσή της να «μην αφήσει κανέναν πίσω» έχουν δημιουργήσει μια δυναμική υπέρ της ισότητας και της μη διάκρισης.
Οι διακρίσεις δεν είναι μόνο το είδος των διακρίσεων που καταγγέλλονται στα τηλεοπτικά προγράμματα, στις πολιτικές συζητήσεις ή στα κοινωνικά δίκτυα. Είναι επίσης, και πάνω απ' όλα, οι διακρίσεις που βιώνει κανείς στην καθημερινή του ζωή, οι οποίες δεν είναι πάντα ορατές, αλλά πονάνε εξίσου πολύ. Αυτό που πρέπει να θυμόμαστε είναι ότι δεν πρόκειται για μια συλλογική εμπειρία, αλλά για μια ατομική εμπειρία και επομένως για μια προσωπική δοκιμασία, απέναντι σε μια ομάδα που αποκλείει. Γιατί αυτό είναι το ζητούμενο, αυτός ο αποκλεισμός που πρέπει να αντιμετωπίσουμε. Και επειδή αυτός ο αποκλεισμός αμφισβητεί την αξιοπρέπειά μας και την αίσθηση της ύπαρξής μας, είναι απολύτως βίαιος. Βασικά, λέει: είμαστε ίσοι εκτός από εσάς που δεν είστε ίσοι μας. Είναι σε αυτή την ανατροπή της ισότητας και της αναγνώρισης της ύπαρξής μας που λαμβάνει χώρα η βία. Και στη συνέχεια, όπως έχουμε πολλες φορές συνειδητοποιήσει - και ίσως βιώσει - αυτή η βία σπέρνει τον όλεθρο.
Τι πρέπει να κάνουμε λοιπόν για να εγγυηθούμε μια κοινωνία ίσης ύπαρξης και λειτουργίας;
1. Να αναδείξουμε τους υποκείμενους κοινωνικούς κανόνες, να αμφισβητήσουμε στρατηγικά τους νόμους, τις πρακτικές και τις πολιτικές που εισάγουν διακρίσεις και να αντιταχθούμε στη φυλετική καταγραφή, το διαχωρισμό και τις πρακτικές στιγματισμού. Να ενθαρρύνουμε και να δημιουργήσουμε νέες συμπράξεις για θετικές αλλαγές και να αγωνιστούμε για τη συμπερίληψη όσων έχουν μείνει πίσω στην εφαρμογή και την παρακολούθηση των στόχων βιώσιμης ανάπτυξης. Να ενισχύσουμε τις τοπικές προσπάθειες για την καταπολέμηση των διακρίσεων και να ενθαρρύνουμε τους νέους να αμφισβητήσουν τις διακρίσεις, μεταξύ άλλων μέσω των σχολείων. Σε όλες τις δραστηριότητές μας, να δώσουμε ιδιαίτερη προσοχή στις πολλαπλές και διασταυρούμενες μορφές διακρίσεων και να αντιμετωπίσουμε την αυξανόμενη απειλή της ρητορικής μίσους και των εγκλημάτων μίσους.
2. Να υποστηρίξουμε τα επίσημα και ανεπίσημα συστήματα δικαιοσύνης να υιοθετήσουν μια προσέγγιση με επίκεντρο τα θύματα και τα ανθρώπινα δικαιώματα, μέσω νομικών συμβουλών και τεχνικής βοήθειας. Να ενθαρρύνουμε και να βοηθήσουμε τα κράτη να αντιμετωπίσουν τους παράγοντες που συμβάλλουν στις ανισότητες στην απονομή της δικαιοσύνης, μεταξύ άλλων μέσω της συλλογής και ανάλυσης συγκριτικών δεδομένων, να παρακολουθούμε και να αμφισβητούμε συνεχώς τις προκαταλήψεις στη νομοθεσία, την απονομή της δικαιοσύνης και την επιβολή ποινών- και να στηρίζουμε ανεξάρτητους εθνικούς μηχανισμούς λογοδοσίας και κρατικούς θεσμούς για τον εντοπισμό και τη διερεύνηση των διακρίσεων. Να ενθαρρύνουμε επίσης τις ομάδες και τα άτομα που πλήττονται από διακρίσεις να αναζητήσουν δικαιοσύνη και να θέσουν τους δράστες προ των ευθυνών τους, μεταξύ άλλων υποστηρίζοντας τη χρήση στρατηγικών δικαστικών διαδικασιών.
3. Να παρακολουθούμε και να υποβάλλουμε εκθέσεις σχετικά με την κατάσταση των δικαιωμάτων των μεταναστών σε όλες τις φάσεις του μεταναστευτικού κύκλου, να διεξάγουμε εκστρατεία για την πλήρη εφαρμογή των ειδικών μέτρων προστασίας που δικαιούνται οι μετανάστες που βρίσκονται σε ευάλωτες καταστάσεις, να παρέχουμε τεχνική βοήθεια, έγγραφα πολιτικής και νομική εμπειρογνωμοσύνη για την υποστήριξη προσεγγίσεων που βασίζονται στα ανθρώπινα δικαιώματα στη διακυβέρνηση της μετανάστευσης και να ενισχύσουμε την ικανότητα των κρατών μελών, της κοινωνίας των πολιτών, των εθνικών θεσμικών οργάνων για τα ανθρώπινα δικαιώματα και των εταίρων του ΟΗΕ να υποστηρίζουν και να εφαρμόζουν προσεγγίσεις που βασίζονται στα ανθρώπινα δικαιώματα. Επιβαλεται να εξετάσουμε και να αναλύσουμε αναδυόμενα ζητήματα μετανάστευσης, συμπεριλαμβανομένου του ζητήματος των μεταναστών σε ευάλωτες καταστάσεις, της επιστροφής και της επανένταξης, καθώς και των δεσμών μεταξύ μετανάστευσης και κλιματικής αλλαγής, φτώχειας, δικαιωμάτων των γυναικών και προστασίας των παιδιών από την άποψη των ανθρωπίνων δικαιωμάτων- και να αναπτύξουμε επικοινωνιακά εργαλεία για να αυξήσουμε τη φωνή των μεταναστών και να καταπολεμήσουμε τους αντι-μεταναστευτικούς λόγους.
Κάνω διακρίσεις επειδή είμαι καλύτερος από αυτόν!, πες όχι!
Σε μια κοινωνία που καθοδηγείται από τον ατομικισμό, την οικονομία και την παγκοσμιοποίηση, κάνε την διαφορά! Τα μέσα μαζικής ενημέρωσης μας μεταδίδουν γεγονότα που είναι χρωματισμένα με βία, ανταγωνισμό, εγωισμό και ούτω καθεξής. Ζούμε πραγματικά ο καθένας στο σπίτι του, ο καθένας για τον εαυτό του, χωρίς να νοιαζόμαστε για τους άλλους; Πρέπει να πιστέψουμε ότι οι αξίες της συνύπαρξης είναι ξεπερασμένες; Για να συμβιώσουμε αρμονικά, είναι απαραίτητο να μοιραζόμαστε αξίες.
Αναπτύσσοντας ανθρώπινες αξίες, εκφράζουμε την ανθρωπιά μας δείχνοντας σεβασμό, εκτίμηση και ενσυναίσθηση προς τους άλλους. Είτε το θέλουμε είτε όχι, έχουμε την υποχρέωση να ζούμε μαζί. Είναι προς το συμφέρον όλων μας αυτή η συμβίωση να είναι αρμονική και μη συγκρουσιακή. Όσο περισσότερο εξελισσόμαστε σε ένα συνεργατικό κοινωνικό πλαίσιο, τόσο περισσότερο αναπτύσσουμε τους φιλοκοινωνικούς αυτοματισμούς μας. Υπό αυτή την έννοια, ας συνεργαστούμε με τους άλλους για να ζήσουμε μαζί ευτυχισμένα και πλήρως, υπερασπιζόμενοι τις κοινές αξίες για τη συλλογική και ατομική ευημερία.
