Με μια νέα ηλεκτρονική πλατφόρμα Μη Εξυπηρετούμενων Δανείων, το Υπουργείο Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών έρχεται να οργανώσει μια αγορά που μέχρι τώρα λειτουργούσε με τριβές, ασυμμετρία πληροφόρησης και αργές αποτιμήσεις. Το βασικότερο, όμως, αποτύπωμα της νέας πλατφόρμας είναι δημοσιονομικό: όσο περισσότερα χαρτοφυλάκια αλλάζουν χέρια, τόσο μικραίνει το απόθεμα των εγγυήσεων που παραμένουν ανοικτές στον κρατικό κίνδυνο.
Τι αλλάζει στην αγορά
Την πλατφόρμα σχεδιάζει και θα θέσει σε λειτουργία η Γενική Γραμματεία Χρηματοπιστωτικού Τομέα και Διαχείρισης Ιδιωτικού Τομέα. Ωστόσο, αν και αφορά διαχειριστές και αγοραστές μη εξυπηρετούμενων πιστώσεων οι οποίες βρίσκονται «στο κόκκινο», στην πράξη κερδίζουν από αυτήν το δημόσιο και οι Έλληνες φορολογούμενοι.
Στην πράξη, για πρώτη φορά δημιουργείται μία κεντρική «δημόσια» πλατφόρμα πληροφόρησης και συναλλαγών στη δευτερογενή αγορά «κόκκινων δανείων». Πρόκειται για τα δάνεια τα οποία βάραιναν τις ελληνικές τράπεζες και πέρασαν μαζικά στους servicers, με σκοπό την διαχείριση και αξιοποίησή τους. Μέχρι τώρα, οι συναλλαγές γίνονταν σε ιδιωτικές πλατφόρμες ή απευθείας μεταξύ επενδυτών και servicers. Με τη νέα πλατφόρμα, αγοραστές και πωλητές δανείων θα δουλεύουν πάνω σε κοινά, τυποποιημένα υποδείγματα δεδομένων.
Αυτό περιορίζει την αβεβαιότητα για τον αγοραστή, αυξάνει τη συγκρισιμότητα και βελτιώνει τη ρευστότητα και τη διαφάνεια στην δευτερογενή αγορά, με προοπτική και υψηλότερες αποδόσεις. Η πλατφόρμα, δηλαδή, δεν αποσκοπεί μόνο σε ταχύτερες διαπραγματεύσεις, αλλά και σε πιο αξιόπιστες αποτιμήσεις και επίτευξη υψηλότερου τιμήματος, απομακρύνοντας τον κίνδυνο να αναγκαστεί το δημόσιο να καλύψει τυχόν απώλειες των servicers.
Το «βάρος» του Ηρακλή
Για το Δημόσιο. η επιτυχία της πλατφόρμας έχει τεράστια σημασία, διότι το κράτος έχει μπει ως εγγυητής στο σχέδιο Ηρακλής. Τα πλέον πρόσφατα στοιχεία του ΟΔΔΗΧ δείχνουν ότι οι εγγυήσεις του Δημοσίου για τον Ηρακλή είχαν μειωθεί στα 16,7 δισ. ευρώ στο τέλος Μαρτίου 2026, από 17,1 δισ. ευρώ στο τέλος του 2025. Μειώθηκαν δηλαδή 400 εκατ. ευρώ, καθώς αποπληρώθηκαν ισόποσα ομόλογα κύριας διαβάθμισης (senior notes).
Η νέα πλατφόρμα, όμως, μπορεί να βελτιώσει την ταχύτητα των συναλλαγών, να διευρύνει την επενδυτική βάση και να δώσει πιο καθαρή εικόνα για την αξία των χαρτοφυλακίων ΜΕΔ. Αυτό έχει σημασία όχι μόνο για servicers και funds, αλλά και για το κράτος, γιατί όσο πιο ομαλή γίνεται συναλλαγή δανείων στη δευτερογενή, τόσο μειώνεται το ενδεχόμενο «ζημιάς» στον προϋπολογισμό, αν τυχόν καταπέσει ένα κομμάτι των εγγύησης που έχει δώσει το δημόσιο, προκειμένου να ολοκληρωθεί το εγχείρημα της τιτλοποίησης στο οποίο στηρίχθηκε το σχέδιο Ηρακλής.
Πρακτικά, όσα περισσότερα «πακέτα» δανείων θα αλλάζουν χέρια -ιδιαίτερα με τη νέα δημόσια πλατφόρμα- τόσο ταχύτερα θα διαγράφονται και ισόποσες υποχρεώσεις του δημοσίου. Η δευτερογενής αγορά, έτσι, δεν αφορά μόνο τους άμεσα εμπλεκόμενους στις διαδικασίες επενδυτές και servicers, αλλά προστατεύει και το δημόσιο από τον κίνδυνο να «κοκκινίσουν» εγγυήσεις δισεκατομμυρίων για «κόκκινα» δάνεια.
