Στη δημιουργία ενός κεντρικού ψηφιακού κόμβου για τη συγκέντρωση, τυποποίηση και διάχυση πληροφοριών σχετικά με τις συναλλαγές μη εξυπηρετούμενων δανείων προχωρά το υπουργείο Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, ενεργοποιώντας το θεσμικό πλαίσιο που θεσπίστηκε με τον νόμο 5072/2023 και συμπληρώθηκε μεταγενέστερα, με στόχο την ενίσχυση της διαφάνειας και του ανταγωνισμού στη δευτερογενή αγορά μη εξυπηρετούμενων δανείων.
«Οι τυποποιημένοι μηχανισμοί ανταλλαγής δεδομένων, οι δικλείδες ασφαλείας του συστήματος και οι υποχρεώσεις δέουσας επιμέλειας καθιστούν ένα περιβάλλον στο οποίο οι πιθανοί κίνδυνοι ελαχιστοποιούνται», σημείωσε η Γενική Γραμματέας Χρηματοπιστωτικού Τομέα και Διαχείρισης Ιδιωτικού Χρέους κα. Θεώνη Αλαμπάση. Σύμφωνα με την ίδια, η πλατφόρμα θα τεθεί σε λειτουργία μέσω του gov.gr εντός των επόμενων 10 - 15 ημερών.
Η νέα ηλεκτρονική πλατφόρμα συναλλαγών «κόκκινων» δανείων δεν έρχεται να υποκαταστήσει τις ιδιωτικές πλατφόρμες που ήδη χρησιμοποιούνται στην αγορά, αλλά να λειτουργήσει ως ένα επιπλέον εργαλείο, δημιουργώντας παράλληλα ένα ενιαίο σημείο αναφοράς για τα ιστορικά στοιχεία και τις νέες συναλλαγές. Όπως επισημάνθηκε, η χρήση της εν λόγω πλατφόρμας για την διενέργειας μια συναλλαγής είναι προαιρετική για τους χρήστες. Αντίθετα, η καταχώριση βασικών στοιχείων των συναλλαγών προβλέπεται από το θεσμικό πλαίσιο, με σκοπό τη δημιουργία ενός ολοκληρωμένου κόμβου πληροφόρησης, συγκεντρώνοντας στοιχεία από παλαιές και νέες συναλλαγές χαρτοφυλακίων «κόκκινων» δανείων, παρέχοντας συγκρίσιμη πληροφόρηση και διευκολύνοντας την πρόσβαση των επενδυτών σε διαθέσιμα προς πώληση χαρτοφυλάκια.
Βασικός στόχος είναι η δημιουργία ενός ενιαίου ψηφιακού πλαισίου συναλλαγών, μέσω της παροχής τυποποιημένων και συγκρίσιμων δεδομένων προς αγοραστές και πωλητές χαρτοφυλακίων. Η τυποποίηση της πληροφόρησης περιορίζει την ασυμμετρία μεταξύ των συμμετεχόντων, βελτιώνει τη συγκρισιμότητα των χαρτοφυλακίων και επιταχύνει τις διαδικασίες ολοκλήρωσης των συναλλαγών.
διαίτερη έμφαση δόθηκε στη διεύρυνση της επενδυτικής βάσης. Η πλατφόρμα φιλοδοξεί να προσφέρει άμεση πρόσβαση σε διαθέσιμα χαρτοφυλάκια μέσω ενός ενιαίου ψηφιακού σημείου αναφοράς, διευκολύνοντας την είσοδο περισσότερων επενδυτών από την Ελλάδα και το εξωτερικό και ενισχύοντας τη ρευστότητα της αγοράς. Παράλληλα, επιδιώκεται η μείωση του κόστους και η επιτάχυνση των διαδικασιών δέουσας επιμέλειας μέσω ψηφιακών εργαλείων, περιορίζοντας τον χρόνο που απαιτείται για την αξιολόγηση και ολοκλήρωση των συναλλαγών.
Στο πλαίσιο αυτό αναπτύχθηκαν τέσσερα κοινά υποδείγματα δεδομένων που αφορούν το ενημερωτικό teaser των χαρτοφυλακίων, το κοινό υπόδειγμα συναλλαγών, το υπόδειγμα αποτίμησης και το υπόδειγμα δημοσιότητας. Σύμφωνα με τους συντελεστές του έργου, πρόκειται για πρότυπα που δεν ανατρέπουν τις υφιστάμενες πρακτικές της αγοράς, αλλά επιδιώκουν να τις τυποποιήσουν και να ενισχύσουν την ποιότητα της διαθέσιμης πληροφόρησης.
Οι πληροφορίες που περιλαμβάνονται στα υποδείγματα οργανώνονται σε τέσσερις βασικές κατηγορίες. Η πρώτη αφορά τα στοιχεία του αντισυμβαλλόμενου, τα οποία αξιοποιούνται για την πιστοληπτική αξιολόγηση, τον νομικό κίνδυνο και την εκτίμηση της δυνατότητας αποπληρωμής. Η δεύτερη περιλαμβάνει τα χαρακτηριστικά του δανείου, όπως οι συμβατικοί όροι, η ημερομηνία αθέτησης και τυχόν διακανονισμοί, στοιχεία που συνδέονται με την αποτίμηση και τις προβλέψεις επαναφοράς του δανείου σε εξυπηρέτηση.
Ιδιαίτερη σημασία αποδίδεται στις εξασφαλίσεις και στις εγγυήσεις, καθώς η πληροφόρηση σχετικά με τα εμπράγματα βάρη και την εξέλιξη των νομικών διαδικασιών επηρεάζει την αξία ανάκτησης των απαιτήσεων. Αντίστοιχα, το ιστορικό πληρωμών και αποπληρωμών αξιοποιείται για τη μοντελοποίηση των ταμειακών ροών και την εκτίμηση των ποσοστών ανάκτησης.
Η αρχιτεκτονική του συστήματος προβλέπει επίσης τη δημιουργία βάσης ιστορικών δεδομένων απόδοσης των χαρτοφυλακίων. Στα στοιχεία που θα συλλέγονται περιλαμβάνονται ιστορικά αρχεία πληρωμών, μοτίβα παραβατικότητας, προηγούμενες προσπάθειες ρύθμισης και ανάκτησης, καθώς και δείκτες cure rates και failure rates που χρησιμοποιούνται διεθνώς για την αξιολόγηση της συμπεριφοράς των δανείων. Η αξιοποίηση αυτών των δεδομένων θα επιτρέψει την ανάπτυξη πιο αξιόπιστων μοντέλων αποτίμησης και θα βελτιώσει την ποιότητα των αναλύσεων που πραγματοποιούν οι επενδυτές.
Ιδιαίτερη αναφορά έγινε και στην προστασία των προσωπικών δεδομένων. Όπως διευκρινίστηκε, κατόπιν σχετικής εισήγησης του υπουργείου, εξαιρέθηκαν από την πλατφόρμα προσωπικά δεδομένα φυσικών προσώπων, ώστε να περιοριστεί στο ελάχιστο η πιθανότητα έκθεσης ευαίσθητων πληροφοριών. Στην πλατφόρμα χρησιμοποιούνται κωδικοί αναγνώρισης των ανοιγμάτων, ενώ τα στοιχεία που θα μπορούσαν να οδηγήσουν σε ταυτοποίηση φυσικών προσώπων παραμένουν εκτός του περιβάλλοντος της εφαρμογής.
