Ήρθε η ώρα η Ευρώπη να εγκαταλείψει τη μακροχρόνια πολιτική της αντίσταση στην έκδοση κοινού χρέους, καθώς ένα ασφαλές περιουσιακό στοιχείο μεγάλης κλίμακας θα ενίσχυε την κυριαρχία και τη σταθερότητα της Ένωσης, δήλωσε την Κυριακή ο διοικητής της Κεντρικής Τράπεζας της Κύπρου και μέλος του διοικητικού συμβουλίου της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας, Χριστόδουλος Πατσαλίδης.
Η Ευρώπη συζητά εδώ και καιρό τον κοινό δανεισμό με στόχο τη δημιουργία ενός σημείου αναφοράς (benchmark) χρηματοοικονομικού τίτλου που θα μπορούσε να ανταγωνιστεί τα αμερικανικά κρατικά ομόλογα (U.S. Treasuries). Ωστόσο, ορισμένες χώρες, ιδιαίτερα η Γερμανία και η Ολλανδία, έχουν αντιταχθεί σε αυτή την ιδέα, φοβούμενες ότι τελικά οι φορολογούμενοί τους θα κληθούν να πληρώσουν για τη δημοσιονομική ανευθυνότητα άλλων κρατών.
Η έλλειψη ενός τέτοιου περιουσιακού στοιχείου έχει αφήσει την αρχιτεκτονική του ευρωπαϊκού χρηματοπιστωτικού συστήματος ημιτελή, οδηγώντας σε υψηλότερο κόστος δανεισμού και χαμηλότερη ανταγωνιστικότητα. Αυτό έχει ωθήσει την Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα να ασκεί ολοένα και πιο έντονη πίεση για μια πολιτική αλλαγή πορείας.
«Μια σπάνια σύμπτωση οικονομικών, γεωπολιτικών και θεσμικών συνθηκών έχει δημιουργήσει ένα ισχυρό επιχείρημα υπέρ της έκδοσης ενός κοινού ευρωπαϊκού ασφαλούς περιουσιακού στοιχείου», έγραψε ο Πατσαλίδης σε άρθρο γνώμης, καθώς η χώρα του ασκεί την εκ περιτροπής προεδρία της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Ο Πατσαλίδης, ο οποίος είναι επίσης μέλος του Διοικητικού Συμβουλίου της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας, υποστήριξε ότι ένα τέτοιο χρηματοοικονομικό μέσο θα μπορούσε να μειώσει το κόστος χρηματοδότησης και να προσφέρει την απαραίτητη κλίμακα πόρων για τη χρηματοδότηση κοινών ευρωπαϊκών πρωτοβουλιών, όπως η πράσινη και η ψηφιακή μετάβαση, τα προγράμματα τεχνητής νοημοσύνης, η άμυνα, η ετοιμότητα στον τομέα της υγείας και η ενεργειακή ασφάλεια.
Στην πραγματικότητα, η έκδοση κοινού χρέους θα μπορούσε να δημιουργήσει έναν ενάρετο κύκλο με εκτεταμένα οφέλη.
Ένα ασφαλές περιουσιακό στοιχείο μεγάλης κλίμακας θα παρείχε ένα σημείο αναφοράς για την τιμολόγηση, μια βάση εξασφαλίσεων (collateral) και μια δεξαμενή ρευστότητας - όλα απαραίτητα στοιχεία για την εύρυθμη λειτουργία μιας κεφαλαιαγοράς. Αυτό, με τη σειρά του, θα βοηθούσε στην κινητοποίηση των σημαντικών αποταμιεύσεων των ευρωπαϊκών νοικοκυριών προς παραγωγικές επενδύσεις.
«Μια βαθύτερη και πιο ρευστή ευρωπαϊκή κεφαλαιαγορά, με θεμέλιο ένα κοινό περιουσιακό στοιχείο αναφοράς, θα διευκόλυνε τη δημιουργία μεγαλύτερων θεσμικών δεξαμενών κεφαλαίου, θα υποστήριζε επενδύσεις μακράς διάρκειας και θα μείωνε το κόστος χρηματοδότησης διασυνοριακά», δήλωσε.
Σύμφωνα με τον ίδιο, αυτό θα ενίσχυε επίσης τον διεθνή ρόλο του ευρώ και τη στρατηγική αυτονομία της Ευρωπαϊκής Ένωσης, καθώς τα παγκόσμια αποθεματικά νομίσματα απαιτούν μεγάλη κλίμακα και βαθιές αγορές ασφαλών και ρευστών περιουσιακών στοιχείων.
Ο Πατσαλίδης υποστήριξε ότι ο καλύτερος τρόπος για να λειτουργήσει αυτό το μοντέλο είναι να διαχωριστούν η έκδοση του χρέους και η διάθεση των πόρων: η πρώτη θα δημιουργεί την αγορά του κοινού ασφαλούς περιουσιακού στοιχείου, ενώ η δεύτερη θα κατευθύνει τα κεφάλαια προς την επίτευξη κοινών ευρωπαϊκών στόχων.
