Στις μεγάλες επιχειρήσεις στρέφεται το ενδιαφέρον των τραπεζών για χορήγηση δανείων, με τις μικρομεσαίες επιχειρήσεις να έχουν πολύ πιο περιορισμένη πρόσβαση στη ρευστότητα του εγχώριου τραπεζικού συστήματος και το 2019.

Όπως προκύπτει από τα στοιχεία που δημοσιοποίησε η Τράπεζα της Ελλάδος στην Έκθεση Νομισματικής Πολιτικής 2018-2019, το πρώτο τετράμηνο του έτους, ο δανεισμό προς τις μεγάλες επιχειρήσεις ενισχύθηκε κατά 217 εκατ. ευρώ, έναντι 98 εκατ. ευρώ που ήταν η αύξηση το ίδιο διάστημα του 2018. Μειωμένες ήταν, αντιθέτως, οι χορηγήσεις των ΜμΕ, κατά 47 εκατ. ευρώ.

Σημειώνεται ότι την τριετία 2014-2016 ο ετήσιος ρυθμός μείωσης των τραπεζικών δανείων ήταν κατά μέσο όρο το ίδιο αρνητικός τόσο για τις μεγάλες επιχειρήσεις όσο και για τις συγκριτικά μικρότερες (ΜΜΕ) (-2,0% και -2,1%). Ωστόσο, μετά το 2016, το μερίδιο των μεγάλων επιχειρήσεων στην τραπεζική χρηματοδότηση υπερβαίνει σταθερά τις μικρομεσαίες επιχειρήσεις.

«Οι επενδύσεις και τα κεφάλαια κίνησης που θα χρηματοδοτήσουν οι τραπεζικές πιστώσεις προς τις μεγάλες επιχειρήσεις θα δράσουν πολλαπλασιαστικά, συμβάλλοντας σε αύξηση της παραγωγής και πολλών επιχειρήσεων σχετικά μικρότερου μεγέθους», σημειώνει η κεντρική τράπεζα. «Ομοίως, η βελτίωση της ρευστότητας των μεγάλων επιχειρήσεων θα συντελέσει σε διεύρυνση της διαθεσιμότητας εμπορικών πιστώσεων και για τις μικρότερες επιχειρήσεις», προσθέτει.

Εντείνεται ο ανταγωνισμός για τις μεγάλες επιχειρήσεις

Ο «πόλεμος» των τραπεζών για δανεισμό των μεγάλων επιχειρήσεων, ωστόσο, έχει οδηγήσει σε χαλάρωση των πιστοδοτικών κριτηρίων, καθώς και σε σημαντική συμπίεση των περιθωρίων κέρδους των ιδρυμάτων. Το α’ τρίμηνο του 2019, οι τράπεζες επιμήκυναν τη διάρκεια των προσφερόμενων πιστώσεων προς τις μεγάλες επιχειρήσεις, μεταβολή η οποία δεν παρατηρήθηκε σε σχέση με τα δάνεια προς τις ΜΜΕ.

Όσον αφορά τη ζήτηση για τραπεζική χρηματοδότηση, η εκτίμηση των τραπεζών είναι ότι κατέγραψε αυξήσεις σχεδόν αδιαλείπτως κατά την περίοδο γ’ τρίμηνο 2017-α’ τρίμηνο 2019, οι οποίες όμως ήταν εντονότερες για τις ΜΜΕ σε σύγκριση με τις μεγαλύτερες επιχειρήσεις.

Πηγές του κλάδου αναφέρουν στο insider.gr, ότι οι τέσσερις συστημικές τράπεζες, αλλά και νέες που ετοιμάζονται να μπουν δυναμικά στην αγορά όπως η Praxia Bank, ποντάρουν στα μεγάλα επιχειρηματικά δάνεια για εξασφάλιση κερδοφορίας, καθώς το ρίσκο στις ΜμΕ είναι πολύ υψηλότερο. Το πρόβλημα, όμως, σε αυτή την κατηγορία είναι ότι οι ίδιες -πολύ μεγάλες εταιρείες- πολιορκούνται από τις τράπεζες -οι οποίες πολλές φορές όμως είναι αυτές που δεν χρειάζονται δανεισμό.

«Κλειστή» η κάνουλα προς τα νοικοκυριά

Σε αντίθεση με τα επιχειρηματικά δάνεια, στην καταναλωτική και στεγαστική πίστη παρατηρείται συστολή των χορηγήσεων, παρατηρεί η ΤτΕ. Όπως εξηγεί,  στην περίπτωση των στεγαστικών δανείων, η άνοδος των τιμών των κατοικιών ενδεχομένως επηρέασε αυξητικά  τη ζήτηση για τραπεζικά δάνεια, καθώς αυτά υποκαταστάθηκαν από ίδια κεφάλαια των αγοραστών. Σε σημαντικό μέρος των συναλλαγών, μάλιστα, παρατηρήθηκε ότι οι αγοραστές συνείσφεραν με κεφάλαια από το εξωτερικό για την αγορά κατοικιών ή κτηρίων. 

Η κεντρική τράπεζα εκτιμά, πάντως, ότι η αύξηση των χορηγήσεων προς τα νοικοκυριά θα παραμείνει ασθενέστερη συγκριτικά με τις επιχειρήσεις για το σύνολο του τρέχοντος έτους, ωστόσο, θα είναι μάλλον βελτιωμένη έναντι των τελευταίων ετών. Οι παραπάνω εκτιμήσεις βασίζονται στην υπόθεση ότι η ρευστότητα των τραπεζών θα συνεχίσει να ενισχύεται λόγω της διεύρυνσης της πρόσβασης στις αγορές χρήματος και ομολόγων και της ανόδου των τραπεζικών καταθέσεων, ενώ το βάρος των μη εξυπηρετούμενων δανείων που επηρεάζει αρνητικά την πιστοδοτική ικανότητα των τραπεζών θα συνεχίσει να μειώνεται.