Αποζημιώσεις ύψους άνω των 64 εκατ. ευρώ αναμένεται να λάβει, τουλάχιστον με τα μέχρι τώρα δεδομένα και εφόσον δεν προκύψουν νέα προβλήματα ή περαιτέρω καθυστερήσεις, η κοινοπραξία «ΚΕΔΡΗΝΟΣ ΛΟΦΟΣ», ήτοι το σχήμα ειδικού σκοπού των ΑΒΑΞ – METLEN (ΜΕΤΚΑ) που έχει αναλάβει να κατασκευάσει και να λειτουργήσει – συντηρήσει, μέσω σύμβασης ΣΔΙΤ αρχικής αξίας περίπου 478 εκατ. ευρώ (50%-50% οι δύο όμιλοι στο σχήμα), την «Αναβάθμιση της Ανατολικής Εσωτερικής Περιφερειακής και την Υπερυψωμένη Λεωφόρο Fly Over στην Θεσσαλονίκη».
Παραμένει το χρονοδιάγραμμα, ξεκινούν οι αποζημιώσεις
Επί της ουσίας πρόκειται για τις δαπάνες χορήγησης αποζημίωσης, από πλευράς Ελληνικού Δημοσίου, για την εξασφάλιση επίτευξης της Προγραμματισμένης Ημερομηνίας Διαθεσιμότητας Υπηρεσιών (Π.Η.Δ.) στις 14 Μαΐου 2027. Θυμίζουμε ότι το insider.gr προ μηνών είχε αναφερθεί στο «παράθυρο» χορήγησης αποζημιώσεων σε Ιδιωτικό Φορέα Σύμπραξης (ΙΦΣ) και κατασκευαστικό σχήμα που «άνοιγε» το υπουργείο Υποδομών και Μεταφορών προκειμένου να υλοποιηθεί το έργο, με σχετική παράταση χρόνου, τον Μάιο του 2027 (αρχικά είχε οριστεί για την 18η Δεκεμβρίου 2026), καθώς είχαν προκύψει καθυστερήσεις χωρίς υπαιτιότητα των ΑΒΑΞ – ΜΕΤΚΑ. Δεδομένης της σημασίας του έργου, προτιμήθηκε το μοντέλο χορήγησης αποζημίωσης αντί της περαιτέρω παράτασης του χρονοδιαγράμματος.
Αξίζει μάλιστα να αναφέρουμε ότι αρχικά, όπως επίσης είχαμε αναφέρει τον Απρίλιο, είχε εγκριθεί ποσό άνω των 80 εκατ. ως αποζημίωσης (ειδικότερα άνω των 86,5 εκατ.), ωστόσο, προέκυψε αναθεώρηση και τροποποίηση που… έριξε την αποζημίωση σε 64,3 εκατ. συνολικά.
Σύμφωνα με την τροποποιημένη συμφωνία ανάμεσα σε Ελληνικό Δημόσιο, «ΚΕΔΡΗΝΟ ΛΟΦΟ» (ΙΦΣ) και ΑΒΑΞ – ΜΕΤΚΑ (Κατασκευαστής), η οποία υπεγράφη στις 18 Ιουνίου 2026, αναφορικά με την έγκριση της χορήγησης αποζημίωσης για τη λήψη αναγκαίων μέτρων για την εξασφάλιση επίτευξης της Π.Η.Δ. στις 14η Μαΐου 2027, η νέα αναθεωρημένη εκτίμηση «έβγαλε» το ποσό των 64,3 εκατ. που αφορά σε κόστος ΙΦΣ ύψους σχεδόν 1,6 εκατ. και σε κόστος Κατασκευαστή 62,7 εκατ. περίπου (δαπάνη πρόσθετων πόρων - ανθρώπινο δυναμικό & μηχανικός εξοπλισμός - για την υλοποίηση του αντικειμένου με συνολικό κόστος 45,8 εκατ., δαπάνη αναγκαίων μέτρων για την επιτάχυνση της κατασκευής της γέφυρας Τ9 με συνολικό κόστος 16, 9 εκατ.).
Η καταβολή των αποζημιώσεων συμφωνήθηκε ως ακολούθως: στις 30 Ιουνίου του 2026 θα καταβληθεί ποσό ύψους 30 εκατ., στις 30 Σεπτεμβρίου του 2026 θα καταβληθεί ποσό ύψους 20 εκατ., ενώ κατά την επίτευξη της Π.Η.Δ. με την έκδοση του Πιστοποιητικού Αποδοχής Εργασιών, από τον Ανεξάρτητο Ελεγκτή, θα καταβληθεί ποσό ύψους 14.308.459,11 εκατ. ευρώ.
Όπως σημειώνεται, τα αναγκαία μέτρα για την επίτευξη του χρονοδιαγράμματος για την 14η Μαΐου 2027, με δεδομένη την πρόθεση της Αναθέτουσας Αρχής να καταβάλει στον ΙΦΣ την πρόσθετη Κεφαλαιακή Δαπάνη, συνοψίζονται στα εξής: 1. Πρόσθετη Δαπάνη για την ανάκτηση των καθυστερήσεων λόγω πρόσληψης επιπλέον προσωπικού τόσο από τον Κατασκευαστή, όσο και από τους υπεργολάβους του καθώς επίσης και αυξημένο κόστος υπερωριακής απασχόλησης. 2. Πρόσθετες επαγγελματικές αμοιβές για το σχεδιασμό και την επίβλεψη των εργασιών για λογαριασμό του Κατασκευαστή. 3. Πρόσθετες επαγγελματικές αμοιβές λόγω πρόσθετων υπηρεσιών Ανεξάρτητου Ελεγκτή καθώς και Χρηματοοικονομικών και Νομικών Συμβούλων του Έργου. 4. Πρόσθετη Δαπάνη ασφαλίστρων στα πλαίσια σχετικών ασφαλιστηρίων συμβολαίων
Τα προβλήματα που οδήγησαν σε αποζημιώσεις
Ανάμεσα στα προβλήματα που είχαν προκαλέσει καθυστερήσεις, αναφέρονται στο σχετικό έγγραφο και τα εξής:
- Ο ΙΦΣ υπέβαλε «Γνωστοποιήσεις Γεγονότος Αποζημίωσης», που αφορούσαν κυρίως στην παράδοση των «Χώρων Κατασκευής του Έργου» ελεύθερων εμποδίων, σε σχέση με «την έκδοση προσωρινών διαταγών του Ε’ Τμήματος του ΣτΕ με τις οποίες ανεστάλη η εκτέλεση της Απόφασης έγκρισης των περιβαλλοντικών όρων του Έργου και όλων των σχετικών αποφάσεων, μέχρι την αποστολή προς το Δικαστήριο του πλήρους φακέλου της υποθέσεως από τις αρμόδιες υπηρεσίες του Υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας, με αποτέλεσμα να διακοπούν όλες οι εργασίες στο έργο την περίοδο από την 10η Απριλίου 2024 έως και την 25η Απριλίου 2024».
- «Γνωστοποίηση γ’ Γεγονότος Αποζημίωσης», που αφορούσε σε «καθυστερήσεις στην έκδοση Απόφασης Έγκρισης Έκτακτης Κάρπωσης από τις αρμόδιες υπηρεσίες του Δημοσίου για έκταση επιφάνειας 419 στρεμμάτων επί της ζώνης απαλλοτρίωσης στην περιοχή του έργου καθώς και επιπρόσθετες καθυστερήσεις κατά την εύρεση και εγκατάσταση Μισθωτή Δ.Α.Σ.Ε. για την υλοτομία στους υπόψη Χώρους Κατασκευής του Έργου εντός του Δημόσιου Περιαστικού Δάσους, με το οποίο υποβλήθηκαν τα σχετικά τεκμηριωτικά έγγραφα και στοιχεία για το γ’ Γεγονός Αποζημίωσης. Τα παραπάνω έγγραφα που αφορούσαν το γ’ Γεγονός Αποζημίωσης περιελάμβαναν και αίτημα για μετάθεση της Προγραμματισμένης Ημερομηνίας Διαθεσιμότητας Υπηρεσιών κατά 155 ημέρες, το οποίο συμπεριελάμβανε και την αιτούμενη μετάθεση της Ημερομηνίας Διαθεσιμότητας Υπηρεσιών κατά 14 εργάσιμες ημέρες στο πλαίσιο του ανωτέρω β’ Γεγονότος Αποζημίωσης».
- «Γνωστοποίηση δ’ Γεγονότος Αποζημίωσης», που αφορούσε σε «καθυστερήσεις στην παράδοση των Χώρων Κατασκευής Έργου και πρόσθετες καθυστερήσεις μετά την παράδοση των προαναφερόμενων χώρων λόγω άρνησης των φερόμενων ιδιοκτητών ή μισθωτών για την εκτέλεση εργασιών η εμπλοκή των χώρων αυτών με ρυμοτομικό δήμων με αποτέλεσμα να μην είναι δυνατή η κατάληψη και να κωλύεται η ελεύθερη χρήση τους».
- «Γνωστοποίηση ε’ Γεγονότος Αποζημίωσης», που αφορούσε σε «καθυστερήσεις στην παράδοση συγκεκριμένου Χώρου Κατασκευής του Έργου στην περιοχή του αριστερού πασσαλότοιχου του τεχνικού Τ21, μη επιτρέποντας την εκτέλεση των Εργασιών κατασκευής του τεχνικού σύμφωνα με τις προβλέψεις των συμβατικών τευχών¨.
- «Γνωστοποίηση στ’ Γεγονότος Αποζημίωσης», που αφορούσε σε «καθυστερήσεις για την ανάθεση της εκτέλεσης συμπληρωματικών εργασιών, (εκτός των ορίων του Έργου) που δεν εμπίπτουν στο συμβατικό αντικείμενο του ΙΦΣ μέσω συμπληρωματικής σύμβασης, για την καθαίρεση υφιστάμενης δεξαμενής ΕΥΑΘ και την κατασκευή της νέας δεξαμενής προκειμένου να είναι δυνατή η έναρξη κατασκευής της γέφυρας Τ9, δεδομένου ότι, η γειτνίαση του εν λόγω τεχνικού με την προαναφερόμενη υφιστάμενη δεξαμενή επηρεάζει την αρτιότητα και την ασφάλεια του Έργου».
Γενικότερα, το Ελληνικό Δημόσιο αποδέχτηκε τις ευθύνες του, αλλά όχι το υποβληθέν από τον ΙΦΣ Αίτημα Μετάθεσης της Προγραμματισμένης Ημερομηνίας Διαθεσιμότητας Υπηρεσιών καθώς πρόκειται για ένα Έργο Εθνικής Σημασίας με πολύ σημαντικές και απτές ωφέλειες για την κοινωνία της Θεσσαλονίκης και το Ελληνικό Δημόσιο. Και ξεκίνησε η διαδικασία που κατέληξε στην διατήρηση του χρονοδιαγράμματος αλλά στην καταβολή αποζημίωσης στην κοινοπραξία, έστω αναθεωρημένη (και χαμηλότερη σε ύψος).
Όπως, επίσης, αναφέρεται, «ο ΙΦΣ αποδέχεται το ύψος της δια της παρούσας συμφωνούμενης αποζημίωσης ΙΦΣ και παραιτείται με την παρούσα από τη διεκδίκηση οιωνδήποτε ποσών αφορούν τις οικείες απαιτήσεις του που σχετίζονται με τα αναφερόμενα στην Αναθεωρημένη Εκτίμηση Γεγονότα, κατά το μέτρο που τα εν λόγω ποσά υπερβαίνουν την καταβλητέα στον ΙΦΣ αποζημίωση, είτε αυτά (τα ποσά) αφορούν σε διαφορετική εκ μέρους του εκτίμηση απαιτήσεως, είτε σε απαιτήσεις οι οποίες δεν έγιναν εξ ολοκλήρου αποδεκτές από την Αναθέτουσα Αρχή ως στερούμενες νομίμου βάσεως, είτε για οποιοδήποτε άλλο λόγο και αιτία σχετίζεται με τα αναφερόμενα στην Αναθεωρημένη Εκτίμηση Γεγονότα.
Ομοίως παραιτείται από το δικαίωμα προβολής ή έγερσης νέων απαιτήσεων για τα ίδια πραγματικά περιστατικά για το χρονικό διάστημα στο οποίο αναφέρεται η εν λόγω αποζημίωση ΙΦΣ με την επιφύλαξη όμως της υπογραφής της σχετικής Συμφωνίας για την καταβολή της πρόσθετης δαπάνης για όλες τις συμπληρωματικές εργασίες που περιλαμβάνονται στις “Άλλες Αλλαγές Αναθέτουσας Αρχής”, οι οποίες δεν περιλαμβάνονται στην δαπάνη της παρούσας Συμφωνίας Χορήγησης Αποζημίωσης για την Εξασφάλιση Επίτευξης της Π.Η.Δ.».
Ποιο είναι το έργο, ποια τα οφέλη του
Ο υπερυψωμένος αυτοκινητόδρομος FLYOVER είναι ένα σημαντικό και πρωτοποριακό έργο αναβάθμισης της Ανατολικής Περιφερειακής Οδού της Θεσσαλονίκης και συνολικά των υποδομών της χώρας. Υλοποιείται μέσω της κοινοπραξίας των Ομίλων AVAX και METLEN (ΜΕΤΚΑ). Το αντικείμενο του Έργου περιλαμβάνει μία υπερυψωμένη ταχεία λεωφόρο μήκους 7,54 χλμ. πάνω από τη σημερινή ανατολική περιφερειακή οδό η οποία παράλληλα θα διευρυνθεί, θα αποκτήσει νέους κόμβους και τεχνικά στοιχεία και θα εκσυγχρονιστεί σε συνολικό μήκος 12 χιλιομέτρων.
Κατά την διάρκεια της τετραετούς κατασκευαστικής περιόδου του Έργου που είναι ευρέως γνωστό ως “Flyover”, πέραν της ανατολικής περιφερειακής, επεμβάσεις θα γίνουν παράλληλα και στην δυτική περιφερειακή Θεσσαλονίκης με αποτέλεσμα οι πολίτες της πόλης να απολαμβάνουν στο σύνολο του ένα σύγχρονο, ασφαλή περιφερειακό αυτοκινητόδρομο που αναμένεται να δώσει ουσιαστικές λύσεις στο κυκλοφοριακό ζήτημα της Θεσσαλονίκης.
Με συνολικό μήκος 13,5 χλμ., 4 λωρίδες κυκλοφορίας ανά κατεύθυνση, 3 νέες υπόγειες σήραγγες και 10 γέφυρες που θα κατασκευαστούν με βάση τα πιο σύγχρονα διεθνή πρότυπα, το έργο είναι ύψους 370 εκατ. ευρώ, μέσω ΣΔΙΤ. Η συνολική χρονική διάρκεια της Σύμβασης Σύμπραξης έχει οριστεί στα 30 έτη από τα οποία τα πρώτα τέσσερα αφορούν στην κατασκευαστική περίοδο και τα υπόλοιπα 26 αφορούν στην περίοδο παροχής υπηρεσιών λειτουργίας και συντήρησης του έργου. Δεν προβλέπεται η επιβολή διοδίων καθώς το ανάδοχο σχήμα θα λαμβάνει πληρωμές διαθεσιμότητας από το Ελληνικό Δημόσιο.
Στόχος είναι η αποσυμφόρηση της κορεσμένης υφιστάμενης οδού και η βελτίωση της προσβασιμότητας στο αεροδρόμιο «Μακεδονία», σε σύνδεση με την Εγνατία Οδό, τη νότια Θεσσαλονίκη και τη Χαλκιδική. Θα εξυπηρετεί 10.000 οχήματα την ώρα και θα αλλάξει τον κυκλοφοριακό χάρτη της Θεσσαλονίκης. Παράλληλα ο εναέριος αυτοκινητόδρομος Flyover, θα ενισχύσει σημαντικά την οδική ασφάλεια και θα συμβάλλει στη μείωση των εκπομπών ρύπων.
Με την ολοκλήρωσή του θα αποτελεί το μεγαλύτερο έργο κατασκευής εναέριας οδού στην Ελλάδα, φέρνοντας πιο κοντά σημαντικά τοπόσημα της Θεσσαλονίκης, βελτιώνοντας την πρόσβαση προς το αεροδρόμιο «Μακεδονία» και μειώνοντας το κυκλοφοριακό πρόβλημα της περιοχής.
Βασικά Χαρακτηριστικά του Κατασκευαστικού Έργου:
- 12 χιλιόμετρα έργου
- 9 ανισόπεδοι κόμβοι
- 4 χιλιόμετρα συνεχόμενης γέφυρας ταχείας κυκλοφορίας (Flyover)
- 8 νέες γέφυρες
- 3 νέες σήραγγες
- 20.000 συνολική χωρητικότητα οχημάτων/ώρα στις δύο κατευθύνσεις
- Εκσυγχρονισμός και βελτιστοποίηση υποδομών και εγκαταστάσεων υφιστάμενου δικτύου, καθώς και στοχευμένες επεμβάσεις στο παράπλευρο οδικό δίκτυο.
