«Μάχη» να βάλει φρένο μόνη της στην κρίση του κορονοϊού δίνει η Τουρκία, την ώρα που πληθαίνουν οι φωνές που βλέπουν προσφυγή της χώρας στη στήριξη του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου.

«Η δημοσιονομική κατάσταση της Τουρκίας ήταν κακή πολύ πριν το ξέσπασμα της πανδημίας. Μετά ήρθε ο κορονοϊός και επιδείνωσε περαιτέρω την κατάσταση»,  υποστηρίζουν οι Financial Times, την ώρα που ο Τούρκος πρόεδρος, Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν δηλώνει αποφασισμένος να… πορευθεί μόνος παρά να ζητήσει βοήθεια από το ΔΝΤ. Ο ίδιος έχει μάλιστα ορκιστεί ότι ποτέ δεν θα προσφύγει στο Ταμείο.

Η Τουρκία έχει σήμερα εξωτερικό χρέος ύψους 169 δισ. δολαρίων – το οποίο λήγει σε 12 μήνες – και συναλλαγματικά αποθέματα μόλις 84 δισ. δολαρίων, στα οποία συμπεριλαμβάνεται και ο χρυσός.

Διαβάστε επίσης:

Η δεινή οικονομική κατάσταση της χώρας οδήγησε στις αρχές Μαΐου το τουρκικό νόμισμα στα χαμηλότερα επίπεδα στην ιστορία του, αυξάνοντας τον κίνδυνο ακόμη και για στάση πληρωμών για την Άγκυρα. Καθώς όμως στη συνέχεια η κεντρική τράπεζα της Τουρκίας προχώρησε στη σύναψη συμφωνιών με ξένες τράπεζες για χρηματοδότηση (swap lines), η τουρκική λίρα άρχισε να «σηκώνει κεφάλι», η προοπτική του ΔΝΤ δεν φαίνεται να υπάρχει στο μυαλό του Ερντογάν.

«Ο Ερντογάν πάντοτε κάτι κάνει και τα καταφέρνει. Σώζεται την τελευταία στιγμή», διαπιστώνει ο Roger Kelly, οικονομολόγος της Ευρωπαϊκής Τράπεζας Ανασυγκρότησης και Ανάπτυξης.

Υπενθυμίζεται εδώ ότι το 2018 η τουρκική οικονομία βυθίστηκε σε βαθιά ύφεση, με τον πληθωρισμό και την ανεργία να εκτινάσσονται στα ύψη, συνεπεία της μεγάλης νομισματικής κρίσης που βίωσε η χώρα. Τότε ο Ερντογάν είχε αρνηθεί τη στήριξη του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου.

Πλέον όμως η κρίση είναι παγκόσμια και σχεδόν ο μισός (!) πλανήτης – ήτοι περισσότερες από 90 χώρες – ζήτησαν οικονομική στήριξη από το ΔΝΤ, από τότε που ξέσπασε η πανδημία του κορονοϊού. Κι όμως, μόλις πριν από μερικά 24ωρα, ο Τούρκος πρόεδρος επανέλαβε ότι δεν πρόκειται να προσφύγει στο Ταμείο, ακολουθώντας το παράδειγμα άλλων χωρών του πλανήτη.

Να σημειωθεί εδώ ότι όπως προκύπτει από τις τελευταίες δημοσκοπήσεις που έχει πραγματοποιήσει εταιρεία ερευνών στην Κωνσταντινούπολη, το 70% των Τούρκων λένε «όχι» στο Διεθνές Νομισματικό Ταμείο.

Οι αισιόδοξοι και οι άλλοι που… εκπέμπουν SOS

Υπάρχουν βέβαια και οι πιο αισιόδοξοι που εκτιμούν ότι η Τουρκία μπορεί να ξεπεράσει την κρίση με τις δικές της δυνάμεις, ιδίως από τη στιγμή που οι μεγάλες τουρκικές τράπεζες, όπως Akbank, Is Bank, Vakifbank, ολοκλήρωσαν αναχρηματοδοτήσεις αξίας πολλών δισεκατομμυρίων δολαρίων.

Η λίρα σταθεροποιεί το βηματισμό της τα τελευταία 24ωρα, μετά τα μέτρα που επιβλήθηκαν για τις ξένες επενδύσεις, αλλά και στη σκιά της συμφωνίας Τουρκίας – Κατάρ για ξένη χρηματοδότηση.

Κι όμως, παρά όλα τα ανωτέρω, η Goldman Sachs στέλνει «σήμα κινδύνου» στην Τουρκία, προειδοποιώντας πως το χρηματοδοτικό κενό της χώρας μπορεί να φτάσει ακόμη και τα 20 δισ. δολάρια το 2020.

«Η Τουρκία θα κατορθώσει να φέρει πίσω μέρος των ξένων κεφαλαίων που έκαναν φτερά τους τελευταίους μήνες», σχολιάζει ο Ozgur Guyuldar, επικεφαλής αναλυτής της Raiffeisen Centrobank. «Εάν η χώρα κατορθώσει να παραμείνει όρθια τον Μάιο και τον Ιούνιο, τότε τους επόμενους μήνες, σημαντικά κεφάλαια θα επιστρέψουν στη χώρα», τονίζει.

Ωστόσο, όπως ο ίδιος προειδοποιεί, σοβαροί κίνδυνοι ελλοχεύουν για την τουρκική οικονομία προσεχώς. Ειδική μνεία κάνει στην πιθανότητα εκτίναξης του πληθωρισμού το Φθινόπωρο, γεγονός που θα ενισχύσει την εκροή κεφαλαίων, αλλά και θα αυξήσει τις πιέσεις για το τουρκικό νόμισμα.

Σημαντική μερίδα αναλυτών προειδοποιεί πως εάν ο Τούρκος πρόεδρος ξεμείνει από επιλογές, τότε η λύση θα είναι μια: Η επιβολή ενός είδους capital controls, όπως για παράδειγμα η επιβολή περιορισμών στη μαζική απόσυρση ξένων κεφαλαίων.

«Εάν ο Τούρκος πρόεδρος επιθυμεί να προχωρήσει χωρίς το ΔΝΤ, τότε είναι βέβαιο ότι τέτοιου είδους μέτρα (capital controls) θα πρέπει να υιοθετηθούν», εξηγεί ο οικονομολόγος και καθηγητής πανεπιστημίου, Refet Gurkaynak.

«Όπως το βλέπω εγώ, η Τουρκία τίποτα δεν έχει ξεπεράσει και σίγουρα οι συνθήκες δεν είναι καλές…», σημειώνει.