Η χώρα μας στην πρόληψη του καρκίνου κάνει ταχύτατα βήματα μπροστά καθώς ήδη συμπεριλαμβάνεται μεταξύ των έξι χωρών που έχουν εκτενή προγράμματα προσυμπτωματικού ελέγχου για διαδεδομένους καρκίνους, μαζί με το Ηνωμένο Βασίλειο, τη Σουηδία, την Ολλανδία, τη Φιλανδία και στις Ηνωμένες Πολιτείες.
Ανήμερα της Παγκόσμιας Ημέρας για τον καρκίνο, οι επιστήμονες της Εταιρείας Ογκολόγων Παθολόγων Ελλάδας (ΕΟΠΕ) καταγράφουν την πρόοδο που έχει συντελεστεί στην έγκαιρη διάγνωση και τη θεραπεία πολλών καρκίνων που -σε σύγκριση με το τι ίσχυε πριν από 30 χρόνια- έχουν μετατραπεί σε χρόνια νοσήματα, από θανατηφόρες ασθένειες.
Στην Ελλάδα, όπως επισημαίνουν ο Άρης Μπάμιας καθηγητής Ογκολογίας-Παθολογίας ΕΚΠΑ, αντιπρόεδρος της ΕΟΠΕ, ο Δημήτρης Χατζηγεωργίου, αντιπρόεδρος του Επιστημονικού Συμβουλίου του ΕΟΔΥ και μέλος της Εθνικής Επιτροπής Δημόσιας Υγείας και ο Μιχάλης Νικολάου παθολόγος - ογκολόγος Επιμελητής Α, στην Α παθολογική κλινική του νοσοκομείου «Άγιος Σάββας», το πρόγραμμα «Προλαμβάνω» για τον Καρκίνο του Μαστού έχει 2.313.801 συμμετέχουσες έως τώρα και έγιναν 946.892 ψηφιακές μαστογραφίες και 249.078 υπέρηχοι μαστού, ενώ βρέθηκαν με εύρημα 58.286 γυναίκες.

Στο πρόγραμμα για τον Καρκίνο του Τραχήλου της Μήτρας οι δικαιούχοι είναι 2.501.244 γυναίκες, εκ των οποίων ΠΑΠ τεστ έκαναν 72.273 γυναίκες και DNA HPV test έκαναν 315.835 γυναίκες, ενώ σε γυναικολογικό έλεγχο υποβλήθηκαν 304.017 γυναίκες και εύρημα βρέθηκε σε 10.336 γυναίκες. Από αυτές, για βιοψία στάλθηκαν 6.779 γυναίκες. Στο πρόγραμμα για τον Καρκίνο του Παχέος Εντέρου διανεμήθηκαν 929.202 κιτ self test από τα φαρμακεία και περίπου 38.000 συμμετέχοντες που έκαναν το self test παραπέμφθηκαν για κολονοσκόπηση.
Στην Ευρώπη, χάρη στην η πρόοδο της ιατρικής, την τελευταία 15ετία, αυξήθηκε η 5ετής επιβίωση στον καρκίνο, με τα Καινοτόμα φάρμακα και την εξέλιξη των χειρουργικών μεθόδων να έχουν το μερίδιο του λέοντος της ευθύνης για την καλύτερη και μακρύτερη επιβίωση.
Παράλληλα, με την αύξηση της επιβίωσης, η καινοτομία έφερε κι άλλα σημαντικά οφέλη όπως εξοικονόμηση πόρων στα συστήματα υγείας και λιγότερη ταλαιπωρία των ίδιων των ασθενών. Σε αυτό το πλαίσιο, μειώθηκαν τα κόστη της μακροχρόνιας φροντίδας των ασθενών κατά 20 δισ. ευρώ και τα κόστη νοσηλείας των ασθενών κατά 15 δισ. ευρώ, ενώ βελτιώθηκε η παραγωγικότητα στην κοινωνία κατά 30 δισ. ευρώ και άλλα 3 δισ. ευρώ ενίσχυσαν τις κλινικές μελέτες για την ανάπτυξη νέων φαρμάκων, όπως επισημαίνει η Λίζα Προδρόμου, Γενική διευθύντρια BMS Ελλάδος και γενική γραμματέας PIF. Όμως, στο ίδιο διάστημα τα ευρωπαϊκά κεκτημένα δεν γίνονται αυτόματα και ελληνικά κεκτημένα.
Η χώρα μας ακολουθεί μία διαφορετική διαδρομή, με αποτέλεσμα η πρόσβαση στην καινοτομία στην Ελλάδα να επιβραδύνει και ο ρυθμός άφιξης των καινοτόμων φαρμάκων να
αποδυναμώνεται, με τον φαύλο κύκλο της υποχρηματοδότησης, των εξαιρέσεων και του επιμέρους προστατευτισμού που έχουν υιοθετήσει τα οικονομικά της υγείας στον τομέα του φαρμάκου να στραγγαλίζουν την καινοτομία. Απαιτείται μία διαφορετική θεώρηση των πραγμάτων με το κράτος να μην δείχνει εμμονή στο κόστος αλλά να το αντιμετωπίζει σαν επένδυση στην υγεία.
Από τη μεριά τους οι γιατροί της ΕΟΠΕ επισημαίνουν ότι είναι πολύ σημαντικό να συμπληρωθεί το εθνικό αρχείο νεοπλασιών γιατί αποτελεί τεράστια πηγή πληροφοριών. Ωστόσο το εγχείρημα αυτό, χρειάζεται γραμματειακή υποστήριξη για να γίνει πράξη, καθώς η συμπλήρωση των στοιχείων ανά ασθενή είναι χρονοβόρα για το γιατρό, ο οποίος πρέπει να κάνει κλινικό έργο σε αυτό το διάστημα. Τέλος, όλοι οι επιστήμονες θυμίζουν ότι για να μειώσουμε τα περιστατικά καρκίνου θα πρέπει να ξεχάσουμε το φάστφουντ και το ντελίβερι και να ξαναμπεί η κατσαρόλα στην κουζίνα των οικογενειών.