Η συνδιάσκεψη για το κλίμα στο Ντουμπάι, θα μείνει στην ιστορία για δύο θέματα: Πρώτο, για την παραδοχή από όλους ότι τα ορυκτά καύσιμα πρέπει να τελειώνουν και δεύτερο ότι το φαγητό μας ρυπαίνει (και αυτό…).
Το θέμα αγροτική παραγωγή και διατροφή μπήκε στο Ντουμπάι για πρώτη φορά στην ατζέντα των διασκέψεων για το κλίμα. Παραδόξως όμως ούτε λέξη δεν αναφέρθηκε στα συμπεράσματα!!! Παράλληλα, συνέβησαν πρωτοφανή πράγματα: πολυεθνικές συντάσσονται με μη κυβερνητικές οργανώσεις και ακτιβιστές και ζητούν άμεση ένταξη του θέματος στον κλιματικό διάλογο!!! Οξύμωρο; Ίσως, αλλά το θέμα «καίει» τόσο πολύ πολιτικά και οικονομικά που ενώ κάποιοι βιάζονται πολύ, οι πολιτικοί θα ήθελαν να αποφύγουν να βάλουν το χέρι τους στη φωτιά τώρα, φοβούμενοι κυρίως τις τιμές τροφίμων. Ίσως ο επόμενος… Από την άλλη τα εκατομμύρια ή ακριβέστερα τα δισεκατομμύρια, άρχισαν να πέφτουν βροχή.
Στο Ντουμπάι απεδείχθη, ότι τα κλιματικά πράγματα τρέχουν και μάλιστα σε πολλαπλές κατευθύνσεις. Μεγάλοι πολυεθνικοί όμιλοι έχουν αρχίσει να ετοιμάζονται για το αύριο. Παρουσίασαν προτάσεις και δράσεις τους με στόχο την μείωση των εκπομπών αερίων θερμοκηπίου από την διατροφική αλυσίδα, την δέσμευση άνθρακα στο έδαφος, την βιοποικιλότητα, την αποψίλωση των δασών. Επιπλέον, μεγάλοι δωρητές όπως οι Bezos και Gates, άρχισαν να διαθέτουν εκατομμύρια δολάρια, σε ένα χώρο που πριν λίγα χρόνια ήταν σχεδόν άγνωστος.
Αλλά και Κυβερνήσεις αποδείχθηκε ότι ήταν έτοιμες να προχωρήσουν προς την κατεύθυνση της νέας πραγματικότητας. Η Κυβέρνηση του Καναδά για παράδειγμα ανακοίνωσε μόλις προχθές ότι θα δώσει τίτλους δέσμευσης αερίων θερμοκηπίου σε εκτροφείς συγκεκριμένων βοοειδών της χώρας, που για γενετικούς λόγους παράγουν λιγότερο οξείδιο του μεθανίου. Συγκεκριμένα, πανεπιστημιακές έρευνες 5 χρόνων, ταυτοποίησαν κάποιες φυλές βοοειδών που παράγουν έως 1,5% λιγότερο μεθάνιο το χρόνο. Αυτό σε ορίζοντα 20 ετών μεταφράζεται σε μείωση κατά 50%. Μία Σλοβακική εταιρεία παραγωγής καινοτόμων δράσεων για την βελτίωση φυλών ζώων, ανέλαβε να φέρει το έργο σε επίπεδο αγοράς και να σήμερα που η συνεργασία πανεπιστημίων και εταιρειών επιβραβεύτηκε από το Καναδικό κράτος.
Φαίνεται λοιπόν, ότι τα πράγματα έχουν αποκτήσει μια δυναμική, μικρή ή μεγάλη θα την κρίνετε μόνοι σας διαβάζοντας τη συνέχεια. Ο Πρόεδρος της συνδιάσκεψης ανακοίνωσε ότι την 1η Δεκεμβρίου 2024, κρατικοί, φιλανθρωπικοί και ιδιωτικοί φορείς, έχουν δεσμεύσει κονδύλια της τάξης των 5 δισ. δολαρίων, τα οποία όμως εκτιμάται ότι θα αυξηθούν κατά 15 δισ. το αμέσως προσεχές διάστημα, για τη νέα κλιματική γεωργία.
Το ίδρυμα Bezos Earth Fund, ανακοίνωσε επιπλέον 57 εκατ. δολ για τον Αμαζόνιο και την έξυπνη γεωργία. Το ίδρυμα Bill and Melinda Gates, δώρησε 200 εκατ. δολ για την βελτίωση γεωργικών πρακτικών σε περιοχές της Ασίας και Αφρικής που απειλούνται από την έρημο.
25 μεγάλες παγκόσμιες εταιρείες τροφίμων, έχουν συστήσει μια πρωτοβουλία υπέρ της αναγεννητικής γεωργίας. Με ποιο αντιπροσωπευτικές την Danon, Pepsico, Nestle, Bunge και Cargill, έχουν στόχο το αμέσως επόμενο διάστημα, να εφαρμόσουν πρακτικές αναγεννητικής γεωργίας σε 160 εκ εκτάρια γης, μια έκταση 3 φορές σαν τη Γαλλία. Στο έργο αυτό αναμένεται να εμπλακούν 3.6 εκατ. αγρότες. Μέχρι τώρα εκτιμάται ότι έχουν επενδυθεί για το σκοπό αυτό περί τα 2 δισ. δολ, με άλλα 2,2 δισ. να περιμένουν στη σειρά για το επόμενο διάστημα.
Ξεκινώντας πριν 2 χρόνια, η Agriculture Innovation Mission for Climate (AIM4Climate), μια κοινή πρωτοβουλία των ΗΠΑ και των Ενωμένων Αραβικών Εμιράτων, χρηματοδοτεί έργα που προωθούν την βιωσιμότητα στη πρωτογενή παραγωγή και την μάχη ενάντια στην κλιματική κρίση. Συνολικά 12 δισ. δολ. θα επενδυθούν στην πρωτοβουλία αυτή από την Αυστραλία, Βραζιλία, Καναδά και ΗΠΑ. Στα πλαίσια του COP28, η AIM4Climate, ανακοίνωσε 27 νέες πρωτοβουλίες, εστιασμένες στην αναγεννητική γεωργία και την βιώσιμη διαχείριση βοσκοτόπων. Οι διοργανωτές ανακοίνωσαν ότι μάζεψαν 3,4 δισ. δολάρια πριν φύγουν από το Ντουμπάι.
Τώρα αφήνεται στην κρίση σας, γιατί οι μεγάλες εταιρείες τροφίμων διαδήλωναν μαζί με τους ακτιβιστές και τις μη κυβερνητικές οργανώσεις διαμαρτυρόμενοι ότι δεν μπήκαν στα συμπεράσματα της συνδιάσκεψης τα θέματα τροφίμων...
Η μη αναφορά του όλου θέματος στην τελική ανακοίνωση, σημαίνει μεταξύ άλλων ότι το θέμα δεν είναι ακόμη έτοιμο για αξιόπιστες δεσμεύσεις. Και λέμε μεταξύ άλλων, διότι η προσπάθεια των διοργανωτών, εστιάστηκε στο θέμα περιορισμών και απαγόρευσης ορυκτών καυσίμων και άλλα θέματα ίσως δημιουργούσαν ανεπιθύμητες παρεμβολές.
Ένα πολύ χρήσιμο στοιχείο, είναι η ανακοίνωση του οδικού χάρτη περί περιορισμού των εκπομπών από την αγροτική παραγωγή, που ανακοίνωσε ο FAO, ο Οργανισμός Τροφίμων και Γεωργίας του ΟΗΕ, με ορόσημο τη μείωση της θερμοκρασίας κατά 1,5C. Αναλυτικότερα ο FAO, έχει οργανώσει τις προτάσεις του σε 120 δράσεις σε 10 ομάδες παρεμβάσεων, με σκοπό να γίνει η πρωτογενής παραγωγή από καθαρός ρυπαντής θετικός αποδέκτης.
Μια μικρή παράγραφος στο κείμενο, δείχνει το μέγεθος και τις δυσκολίες του όλου εγχειρήματος: «το αγροτοδιατροφικό σύστημα, έχει τη δυνατότητα να συμβάλει στις παγκόσμιες προσπάθειες για το κλίμα, αλλά απαιτούνται σημαντικές δράσεις ώστε να επιτευχθεί σημαντική αύξηση της παραγωγικότητα σε συνδυασμό με μειωμένη χρήση φυσικών πόρων». Επί του θέματος όμως θα επανέλθουμε.
Εντύπωση προκάλεσε το γεγονός ότι στο Ντουμπάι, ευθαρσώς αναφέρθηκε από πολλές πηγές ότι είναι απολύτως απαραίτητο να μειωθεί η κατανάλωση κρέατος, εάν θέλουμε να επιτύχουμε το στόχο μας. Και αναφερόμαστε σε μια μείωση της αγοράς κρέατος περίπου στο μισό της σημερινής. Μια νέα κατάσταση που το κρέας, ειδικά το μοσχαρίσιο, θα αποτελεί είτε είδος μεγάλης πολυτέλειας είτε...ενοχική τροφή βρίσκεται μπροστά μας. Και πιθανότατα σύντομα.
Οι πάντες τρέχουν να πλασαριστούν στη νέα εποχή: κράτη, οργανισμοί, κυβερνήσεις, εταιρείες, μη κυβερνητικές οργανώσεις, influencers. Αυτοί που λείπουν, ή φαίνεται να έχουν μικρή φωνή, είναι αυτοί που θα κληθούν να υλοποιήσουν τις δράσεις που θα μας φέρουν σε ένα ποιο ισορροπημένο κλιματικά αύριο, δηλαδή οι αγρότες, γεωργοί και κτηνοτρόφοι. Η απουσία τους από τα τεκταινόμενα της συνδιάσκεψης είναι εντυπωσιακή. Το γεγονός ότι τα ειδησεογραφικά πρακτορεία επέμεναν στον ενθουσιασμό της Βραζιλιάνας αγρότισσας ή μερικών ακόμη παραδειγμάτων, είναι απλό επικοινωνιακό τέχνασμα.
Ο μέσο αγρότης παγκοσμίως είναι παντελώς ανενημέρωτος για τον επιβαρυντικό ρόλο της διατροφής, άρα και της δικιάς του δουλειάς, στο κλίμα. Μάλιστα τελευταία, μια και έχει έλθει στην επικαιρότητα το θέμα της ασφάλειας τροφίμων και των υψηλών τιμών, οι ανά τον κόσμο αγρότες φωνάζουν «αφήστε μας ελεύθερους να καλλιεργήσουμε φθηνά τρόφιμα για το λαό όπως κάναμε μέχρι τώρα». Αμ δε... Η πρωτογενής παραγωγή θα αλλάξει εντελώς πρόσωπο και μάλιστα άμεσα. Η μείωση των ρύπων συνεπάγεται ότι οι αγρότες ανά την υφήλιο θα πρέπει να καλλιεργούν τη γη με ένα εντελώς διαφορετικό τρόπο πολύ διαφορετικός από τον σημερινό. Και είναι γνωστό ότι οι αγρότες ανά τον κόσμο δεν είναι γνωστοί ούτε για την μεγάλη τους προσαρμοστικότητα, ούτε για την προθυμία τους στην καινοτομία.
Όλα αυτά και άλλα πολλά κάνουν τους πάντες να θέλουν να πλασαριστούν στη νέα εποχή. Το χρήμα, από πολλές πηγές κρατικές και ιδιωτικές, θα ρεύσει άφθονο. Φυσικό είναι να τραβήξει την προσοχή πολλών.
Λέτε να είναι η ευκαιρία που ψάχνουμε να ξαναζωντανέψουν τα έρημα ανά την Ευρώπη και όχι μόνο χωριά και αγροτικές περιοχές;
