Μετά από ένα πολύμηνο πάγωμα, ο κλάδος ΑΠΕ περνά σε φάση επανεκκίνησης. Η επαναφορά της διαδικασίας χορήγησης όρων σύνδεσης για νέα έργα Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας (ΑΠΕ) δημιουργεί τις προϋποθέσεις ώστε να «ξεκολλήσουν» επενδύσεις που είχαν μείνει στο συρτάρι, πολλές από τις οποίες προορίζονται στο να αποκτήσουν βιομηχανίες πρόσβαση σε φθηνότερο «πράσινο» ρεύμα.
Ο ΑΔΜΗΕ άρχισε εκ νέου να χορηγεί όρους σύνδεσης στο σύστημα μεταφοράς σε νέες μονάδες ΑΠΕ, μετά το «πράσινο φως» που έλαβε από τη Ρυθμιστική Αρχή (ΡΑΑΕΥ). Μάλιστα, τα πρώτα έργα έχουν με αυτό τον τρόπο κατακυρώσει ηλεκτρικό «χώρο» ήδη από τις γιορτές. Πρόκειται για εξέλιξη που θα οδηγήσει στη διεύρυνση του χαρτοφυλακίου των ώριμων έργων ΑΠΕ, μεταξύ των οποίων μονάδων που αναπτύσσονται ειδικά για να εξυπηρετήσουν διμερείς συμβάσεις προμήθειας ρεύματος με ενεργοβόρους καταναλωτές, τα λεγόμενα βιομηχανικά PPAs.
Η διαδικασία είχε σταματήσει από την άνοιξη, όταν τέθηκε στο επίκεντρο το ζήτημα του αν μπορούν να συνδεθούν στο δίκτυο περισσότερα έργα από τη μέγιστη χωρητικότητά του. Πρόκειται για θέμα της υπερδέσμευσης ηλεκτρικού «χώρου», που έχει γίνει γνωστό με τον όρο overbooking.
Στο επίκεντρο τα βιομηχανικά PPAs
Το αποτέλεσμα ήταν να δημιουργηθεί ένα κενό μηνών, κατά το οποίο επενδυτικά σχέδια δεν μπορούσαν να προχωρήσουν και συμβάσεις έμεναν μετέωρες. Πλέον, η εικόνα αλλάζει. Η χορήγηση όρων σύνδεσης επανεκκινεί και καλύπτει έργα που βρίσκονταν στις χαμηλότερες θέσεις των σειρών προτεραιότητας, αλλά και ΑΠΕ οι οποίες συνδέονται άμεσα με βιομηχανικά PPAs.
Όπως έχει γράψει το Insider.gr, για την επίσπευση υλοποίησης των συμβάσεων, το ΥΠΕΝ έχει θεσπίσει την προτεραιοποίηση στη χορήγηση όρων σύνδεσης σε έργα ΑΠΕ τα οποία προορίζονται για την τροφοδοσία βιομηχανιών. Προϋπόθεση για ένταξη στο μέτρο ήταν η «πράσινη» ηλεκτροπαραγωγή να προορίζεται για ενεργοβόρες εταιρείες, και πιο συγκεκριμένα για επιχειρήσεις από τους κλάδους που έχουν ενταχθεί στο Προσωρινό Πλαίσιο Κρίσης και Μετάβασης (TCTF).
Τα «πράσινα» PPAs που εντάχθηκαν στο μέτρο «κλείδωσαν» με την έκδοση σχετικής Υπουργικής Απόφασης. Με αυτό τον τρόπο, απόλυτο προβάδισμα στην πρόσβαση σε ηλεκτρικό «χώρο» απέκτησε ένα «πράσινο» χαρτοφυλάκιο 2.360 MW. Αν και ένα σημαντικό χαρτοφυλάκιο ΑΠΕ απέκτησε στην πορεία όρους σύνδεσης, η διαδικασία πάγωσε όταν ανέκυψε το θέμα με το overbooking. Επομένως, υπάρχουν έργα τα οποία έμειναν στην αναμονή, για τη χορήγηση όρων σύνδεσης.
Παρενέργειες από το «πάγωμα»
Μέσω των βιομηχανικών PPAs, ενεργοβόρες επιχειρήσεις «κλειδώνουν» για χρόνια την τιμή του ρεύματος που καταναλώνουν, απευθείας από παραγωγούς ΑΠΕ. Σε μια εποχή έντονων διακυμάνσεων στις τιμές ενέργειας, η σταθερότητα αυτή μεταφράζεται σε σημαντική μείωση ρίσκου και καλύτερο έλεγχο του κόστους.
Το πολύμηνο «πάγωμα» δημιούργησε σοβαρά προβλήματα. Πολλές συμβάσεις PPAs είχαν ήδη υπογραφεί, με συγκεκριμένα χρονοδιαγράμματα έναρξης. Οι καθυστερήσεις έφεραν πιέσεις στους παραγωγούς ΑΠΕ, αλλά και αβεβαιότητα για τις βιομηχανίες που υπολόγιζαν στο νέο, φθηνότερο ενεργειακό τους προφίλ.
Σε ορισμένες περιπτώσεις, οι επιχειρήσεις επανεξέτασαν τη στάση τους, κρίνοντας ότι οι συμβάσεις που είχαν συνάψει δεν ήταν συμφέρουσες, όπως έχει γράψει το Insider.gr. Ο λόγος είναι πως οι περισσότερες συμβάσεις αφορούν φωτοβολταϊκά, όταν με τη μονοκαλλιέργεια ηλιακών πάρκων, πλέον οι χαμηλότερες χονδρεμπορικές τιμές εμφανίζονται κατά τις μεσημβρινές ώρες – φτάνοντας μάλιστα να μηδενίζονται ή και να παίρνουν αρνητικές τιμές, την άνοιξη και το φθινόπωρο.
Ως συνέπεια, είναι εντελώς ασύμφορο εκείνες τις ώρες για μία βιομηχανία να προμηθεύεται ρεύμα με «κλειδωμένη» τιμή μέσω PPA, τη στιγμή που μπορεί να εξασφαλίσει ηλεκτρική ενέργεια απευθείας από τη χονδρεμπορική και σε σαφώς μικρότερο κόστος.
Παράταση και νέες επιλογές
Τα παραπάνω ωστόσο δεν σημαίνουν πως τα βιομηχανικά PPAs έχουν χάσει τη δυναμική τους, αφού η συγκυριακά φθηνή ενέργεια της αγοράς δεν προσφέρει την προβλεψιμότητα που χρειάζονται οι μεγάλες βιομηχανίες στον μακροπρόθεσμο σχεδιασμό τους. Παράλληλα, η Πολιτεία παρενέβη δίνοντας παράταση ενός έτους σε κρίσιμες προθεσμίες που συνδέονται με την ενεργοποίηση των διμερών συμβάσεων.
Επίσης, διευρύνθηκε το πλαίσιο των δυνητικών αντισυμβαλλομένων, επιτρέποντας στους παραγωγούς ΑΠΕ να συνάπτουν συμβάσεις όχι μόνο με βαριά βιομηχανία, αλλά και με βιοτεχνίες ή data centers. Η ευελιξία αυτή μειώνει τον κίνδυνο για τα έργα ΑΠΕ και αυξάνει τις πιθανότητες να «κλείσουν» συμφωνίες, ενισχύοντας τη ρευστότητα και την επενδυτική δυναμική της αγοράς.
