Ακριβότερο σε σχέση με τις προσδοκίες εξελίσσεται το φετινό πασχαλινό ταξίδι για χιλιάδες οδηγούς, καθώς η έξοδος που ξεκίνησε ήδη από τη Μεγάλη Τετάρτη βρίσκει τις τιμές των καυσίμων σε υψηλά επίπεδα, παρά τα πρώτα σημάδια αποκλιμάκωσης στη διεθνή αγορά.
Το πρωί της Μεγάλης Πέμπτης, το Brent κινείται στα 98,36 δολάρια το βαρέλι, δίνοντας ένα σήμα σταθεροποίησης, ενώ στην ελληνική αγορά εκτιμάται ότι τις επόμενες ημέρες θα υπάρξει αποκλιμάκωση στις τιμές χονδρικής τόσο για τη βενζίνη όσο και για το πετρέλαιο κίνησης. Ωστόσο, η εικόνα στην αντλία δεν αλλάζει άμεσα, καθώς τα πρατήρια έχουν ήδη προμηθευτεί καύσιμα σε υψηλότερες τιμές, ενσωματώνοντας το προηγούμενο κύμα ανατιμήσεων ενώ οι επερχόμενες μειώσεις, όπως είναι γνωστό, δεν περνάνε αμέσως στην αντλία
Την ίδια ώρα, το ρίσκο δεν έχει εξαφανιστεί από την αγορά. Παρά τη μικρή υποχώρηση του Brent, η γεωπολιτική ένταση στη Μέση Ανατολή παραμένει ενεργή, με τη συμφωνία εκεχειρίας διάρκειας 15 ημερών μεταξύ ΗΠΑ, Ισραήλ – Ιράν να εμφανίζει σημάδια εύθραυστης ισορροπίας, επαναφέροντας τα σενάρια νέας κλιμάκωσης που θα μπορούσαν να επηρεάσουν εκ νέου τις ροές και τις τιμές ενέργειας. Σε αυτό το περιβάλλον, η αγορά καυσίμων συνεχίζει να «τιμολογεί» τον κίνδυνο, με αποτέλεσμα οι τιμές να παραμένουν σε υψηλά επίπεδα, ακόμη και αν καταγράφονται πρόσκαιρες διορθώσεις.
Έτσι, η φετινή έξοδος του Πάσχα γίνεται με αυξημένο κόστος μετακίνησης, καθώς τόσο στα μεγάλα αστικά κέντρα -που αποτελούν συνήθως την αφετηρία των εκδρομέων- όσο και στους παραδοσιακούς πασχαλινούς προορισμούς, οι τιμές στα καύσιμα παραμένουν «τσιμπημένες», διαμορφώνοντας ένα πιο ακριβό ταξίδι για τους καταναλωτές.
Η εικόνα της αγοράς καυσίμων, με βάση τα τελευταία στοιχεία του υπουργείου Ανάπτυξης, δείχνει ότι η μέση πανελλαδική τιμή για την απλή αμόλυβδη διαμορφώνεται στα 2,077 ευρώ/λίτρο και για το πετρέλαιο κίνησης στα 2,073 ευρώ/λίτρο, ωστόσο πίσω από τον μέσο όρο κρύβονται έντονες γεωγραφικές αποκλίσεις . Στα μεγάλα αστικά κέντρα, όπως η Αττική και η Θεσσαλονίκη, οι τιμές κινούνται κοντά στον μέσο όρο (2,065 ευρώ/λτ η αμόλυβδη και 2,057 ευρώ/λτ το diesel στην Αττική, 2,072 ευρώ/λτ και 2,062 ευρώ/λτ αντίστοιχα στη Θεσσαλονίκη), αποτελώντας τη «βάση» της αγοράς. Την ίδια στιγμή, σε νησιωτικές και τουριστικές περιοχές -που αποτελούν και βασικούς πασχαλινούς προορισμούς - καταγράφονται αισθητά υψηλότερες τιμές.
Ενδεικτικά, στις Κυκλάδες η αμόλυβδη φτάνει τα 2,216 ευρώ/λίτρο και το πετρέλαιο κίνησης τα 2,241 ευρώ/λίτρο, ενώ σε άλλες «ακριβές» περιοχές όπως τα Δωδεκάνησα (2,150 €/λτ και 2,165 €/λτ), η Κεφαλονιά (2,122 €/λτ και 2,136 €/λτ), η Κέρκυρα (2,117 €/λτ και 2,120 €/λτ), αλλά και η Ζάκυνθος (2,103 €/λτ και 2,115 €/λτ) και το Ηράκλειο (2,127 €/λτ και 2,113 €/λτ) οι τιμές παραμένουν αισθητά αυξημένες . Ακριβές παραμένουν και άλλες νησιωτικές ή τουριστικές ζώνες όπως τα Χανιά (2,111 €/λτ και 2,107 €/λτ), το Λασίθι (2,110 €/λτ και 2,129 €/λτ) και η Λευκάδα (2,116 €/λτ και 2,109 €/λτ), επιβεβαιώνοντας την έντονη πίεση στις τιμές ενόψει της εορταστικής περιόδου. Αντίθετα, χαμηλότερα επίπεδα καταγράφονται κυρίως σε ηπειρωτικές περιοχές της Βόρειας Ελλάδας, όπως η Πιερία (2,053 €/λτ βενζίνη, 2,042 €/λτ diesel), η Ξάνθη (2,059 €/λτ και 2,051 €/λτ), η Ημαθία (2,058 €/λτ και 2,045 €/λτ), αλλά και οι Σέρρες (2,055 €/λτ και 2,052 €/λτ) και η Φλώρινα (2,057 €/λτ και 2,054 €/λτ). Η εικόνα αυτή επιβεβαιώνει τη διαχρονική «ψαλίδα» μεταξύ νησιωτικής και ηπειρωτικής χώρας και ενισχύει το πασχαλινό μοτίβο της αγοράς, όπου οι δημοφιλείς προορισμοί – ιδίως τα νησιά– συγκαταλέγονται στις ακριβότερες ζώνες καυσίμων, με διαφορές που ξεπερνούν ακόμη και τα 0,15 – 0,20 ευρώ ανά λίτρο σε σχέση με τις φθηνότερες περιοχές.
Αξίζει να σημειωθεί πάντως ότι πρόκειται για μέσες τιμές, καθώς σε πολλές περιπτώσεις –ιδίως σε τουριστικές περιοχές και πρατήρια εκτός έντονου ανταγωνισμού– οι τιμές στην αντλία είναι ακόμη υψηλότερες.
«Εξατμίζεται» στην αγορά η επιδότηση στο diesel – Ξεκίνησαν οι πληρωμές του Fuel Pass παρά τα προβλήματα
Μια πρώτη -έστω περιορισμένη- «ανάσα» για τους οδηγούς επιχειρούν να δώσουν τόσο η επιδότηση στο πετρέλαιο κίνησης που ισχύει από την 1η Απριλίου όσο και το Fuel Pass, ωστόσο η πραγματική μείωση στο κόστος μετακίνησης αποδεικνύεται μικρότερη από την αναμενόμενη, καθώς ένα σημαντικό μέρος της στήριξης απορροφάται από τις διεθνείς ανατιμήσεις.
Η επιδότηση στο πετρέλαιο κίνησης, που εφαρμόζεται από την 1η Απριλίου και αντιστοιχεί σε περίπου 0,20 ευρώ/λίτρο, αποτυπώνεται στην αγορά περισσότερο ως μηχανισμός ανάσχεσης των αυξήσεων παρά ως ουσιαστική αποκλιμάκωση. Παρά το μέτρο, η μέση πανελλαδική τιμή του diesel παραμένει στα 2,073 ευρώ/λίτρο, με τις τιμές να κινούνται ακόμη υψηλότερα σε νησιωτικές περιοχές, γεγονός που δείχνει ότι το όφελος έχει ήδη εν μέρει «απορροφηθεί» από τη διεθνή συγκυρία. Η βασική αιτία εντοπίζεται στη διαμόρφωση των διεθνών τιμών προϊόντων (Platts), οι οποίες ενσωματώνουν το αυξημένο γεωπολιτικό ρίσκο και περνούν άμεσα στη χονδρική αγορά, περιορίζοντας το καθαρό όφελος για τον καταναλωτή περίπου στα 0,10 – 0,12 ευρώ/λίτρο.
Παράλληλα, «τρέχει» και η ενίσχυση μέσω του Fuel Pass, με τις πρώτες πληρωμές να έχουν ήδη πραγματοποιηθεί για όσους υπέβαλαν αίτηση από την πρώτη ημέρα λειτουργίας της πλατφόρμας (Μεγάλη Δευτέρα), με πίστωση εντός περίπου 48 ωρών. Αντίθετα, όσοι υπέβαλαν αίτηση από τη Μεγάλη Τετάρτη και μετά θα δουν τα χρήματα μετά τις αργίες του Πάσχα, από την Τρίτη και μετά, λόγω της τραπεζικής αργίας που μεσολαβεί.