Σε ιστορικά υψηλά βρίσκονται οι τιμές του έξτρα παρθένου ελαιόλαδου έχοντας ξεπεράσει κατά πολύ τα επίπεδα των 6 ευρώ από τον παραγωγό, ενώ σε ορισμένες περιπτώσεις καταγράφονται και συμβόλαια πώλησης χονδρικής που ξεπερνούν τα 7 ευρώ. Οι υψηλές τιμές πιέζουν τις ελληνικές τυποποιητικές μονάδες, με τις πιέσεις αυτές να αναμένεται να περάσουν και στους καταναλωτές, τουλάχιστον αυτούς που δεν έχουν πρόσβαση σε ιδιοπαραγωγή. Ως αποτέλεσμα. έχει αρχίσει να υποχωρεί και η κατανάλωση.
Μια εικόνα της κατάστασης που επικρατεί δίνει η εταιρεία ΚΟΡΕ, η οποία δραστηριοποιείται στην τυποποίηση και εμπορία ελαιόλαδων. «Το 2023, αντιµετωπίζουµε έντονα προβλήµατα που οφείλονται στη µείωση της παραγωγής των ελαιόλαδων, που έχουν ως συνέπεια τη µεγάλη αύξηση των τιµών και την παράλληλη πτώση της κατανάλωσης (περίπου 35% σε όγκο µέχρι τον Απρίλιο)», αναφέρει η εταιρεία στην οικονομική της έκθεση για το 2022.
Σύμφωνα με παράγοντες του κλάδου, η ελληνική αγορά προσπαθεί να εξισορροπήσει μεταξύ της χαμηλής διαθεσιμότητας πρώτης ύλης, της χαμηλότερης κατανάλωσης αλλά και αντίδρασης των καταναλωτών στις υψηλές τιμές. Ήδη σύμφωνα με τα στοιχεία της ΕΛΣΤΑΤ η μέση λιανική τιμή, ανά κιλό, καταγράφει διψήφια αύξηση σε ετήσια βάση και νέες ανατιμήσεις αναμένονται από το φθινόπωρο που θα έχουν τελειώσει τα αποθέματα των τυποποιητών, τα οποία έχουν αγοραστεί σε χαμηλότερες τιμές και οι νέες αυξήσεις που καταγράφονται αυτή την περίοδο θα περάσουν στα ράφια των σουπερμάρκετ.
Οι ξηρασίες στην Ισπανία και οι «χρυσές» εξαγωγές
Γιατί όμως αυξάνονται συνεχώς οι τιμές; Ένας βασικός λόγος σύμφωνα με παράγοντες της αγοράς είναι η μεγάλη πτώση της παραγωγής στην Ισπανία λόγω της ξηρασίας. Η παραγωγή της χώρας της ιβηρικής χερσονήσου που καλύπτει υπό κανονικές συνθήκες το 50% της παγκόσμιας αγοράς ελαιόλαδου φέτος αναμένεται να φτάσει τους 660.000 τόνους, όταν μια κανονική χρονιά φτάνει ή και ξεπερνά τους 1,7 εκατ. τόνους.
Έτσι η Ισπανία στράφηκε σε άλλες χώρες όπως η Ελλάδα, χωρίς βέβαια να μπορεί να καλυφθεί η ζήτηση με αποτέλεσμα οι τιμές πώλησης να εκτοξευθούν. Είναι χαρακτηριστικό ότι σύμφωνα με το Γραφείο Εμπορικών και Οικονομικών Υποθέσεων της ελληνικής πρεσβείας στη Μαδρίτη, στο ενδεκάμηνο Ιανουαρίου-Νοεμβρίου 2022 οι εξαγωγές παρθένου ελαιολάδου στην Ισπανία σχεδόν πενταπλασιάστηκαν, αν και βέβαια ήταν σε χαμηλά επίπεδα πριν. Οι εξαγωγές σπόρων και ελαιωδών καρπών αυξήθηκαν κατά 1.361%.
Σύμφωνα με παράγοντες του ελαιοκομικού κλάδου το τι συνέβη πέρυσι και οι εκτιμήσεις για μειωμένη παραγωγή σε Ισπανία και Ιταλία, της τάξεως του 55 με 60% έχουν διατηρήσει πολύ υψηλό το εμπορικό ενδιαφέρον για το ελληνικό ελαιόλαδο. Αν, μάλιστα, επιβεβαιωθούν οι εκτιμήσεις για μειωμένη παραγωγή σε αρκετές περιοχές της χώρας μας την επόμενη ελαιοκομική περίοδο, οι ανοδικές πιέσεις στις τιμές αναμένεται να συνεχιστούν.
