Ο Αμερικανός πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ ανακοίνωσε χθες Τρίτη ότι αναστέλλεται, για «βραχύ» χρονικό διάστημα, το «Σχέδιο Ελευθερία» που αφορά τη διέλευση πλοίων από τα Στενά του Ορμούζ, για να υπάρξει το χρονικό περιθώριο προκειμένου να φανεί «αν μπορεί να οριστικοποιηθεί και να υπογραφτεί συμφωνία» με το Ιράν.
Όπως ανέφερε, η απόφαση συνδέεται με τη «σημαντική στρατιωτική επιτυχία» που καταγράφεται στην εκστρατεία κατά του Ιράν, αλλά και με την πρόοδο προς μια συνολική και οριστική συμφωνία με εκπροσώπους της Τεχεράνης.
Ξεκαθάρισε ωστόσο ο αποκλεισμός των ιρανικών λιμανιών--ο οποίος επιβάλλεται από τη 13η Απριλίου--δεν αίρεται, ενώ σημείωσε πως η «παύση» της επιχείρησης ακολούθησε «αίτημα του Πακιστάν και άλλων χωρών».
Ο επικεφαλής της αμερικανικής διπλωματίας Μάρκο Ρούμπιο διαβεβαίωσε νωρίτερα ότι αυτή που περιέγραψε ως «φάση» της «επίθεσης» των αμερικανικών ενόπλων δυνάμεων εναντίον του Ιράν έχει «τερματιστεί».
«Η επιχείρηση τελείωσε», «έχουμε περάσει αυτό το στάδιο», είπε ο κ. Ρούμπιο σε δημοσιογράφους στον Λευκό Οίκο, χρησιμοποιώντας την κωδική ονομασία της, «Επική Οργή».
Ωστόσο, ο πτέραρχος Νταν Κέιν, επικεφαλής του γενικού επιτελείου εθνικής άμυνας των ΗΠΑ, προειδοποίησε ότι οι δυνάμεις είναι «έτοιμες να ξαναρχίσουν μείζονες επιχειρήσεις».
Ο πρόεδρος Τραμπ απείλησε κι αυτός την Τεχεράνη, την επομένη ανταλλαγών πυρών στη θάλασσα και επιθέσεων εναντίον των ΗΑΕ, αποδιδόμενων στο Ιράν.
«Ξέρουν τι πρέπει να κάνουν (...) και τι δεν πρέπει να κάνουν», είπε ο αμερικανός πρόεδρος, φροντίζοντας να αποφύγει να κατηγορήσει το Ιράν ότι παραβίασε την κατάπαυση του πυρός που κήρυξε ο ίδιος την 8η Απριλίου.
Από το ξέσπασμα του αμερικανοϊσραηλινού πολέμου εναντίον της Ισλαμικής Δημοκρατίας την 28η Φεβρουαρίου, το στενό του Ορμούζ ελέγχουν οι ιρανικές ένοπλες δυνάμεις. Η θαλάσσια οδός αυτή είναι στρατηγικής σημασίας, καθώς μέσω αυτής εξάγεται το ένα πέμπτο των υδρογονανθράκων που καταναλώνονται σε παγκόσμια κλίμακα.
Σχέδιο Απόφασης για την ασφαλή ναυσιπλοΐα στο Ορμούζ
«Κατ' εντολή του Προέδρου Τραμπ, οι Ηνωμένες Πολιτείες, μαζί με το Μπαχρέιν και τους εταίρους μας στον Κόλπο, τη Σαουδική Αραβία, τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, το Κουβέιτ και το Κατάρ, συνέταξαν σχέδιο Απόφασης του Συμβουλίου Ασφαλείας των Ηνωμένων Εθνών για την υπεράσπιση της ελευθερίας της ναυσιπλοΐας στα Στενά του Ορμούζ» ανέφερε χθες σε ανακοίνωσή του το αμερικανικό ΥΠΕΞ.
Το σχέδιο Απόφασης απαιτεί από το Ιράν να παύσει τις επιθέσεις, την τοποθέτηση ναρκών και την επιβολή διοδίων. Απαιτεί από το Ιράν να γνωστοποιήσει τον αριθμό και την τοποθεσία των θαλασσίων ναρκών που έχει τοποθετήσει και να συνεργαστεί με τις προσπάθειες για την απομάκρυνσή τους, ενώ υποστηρίζει επίσης τη δημιουργία ανθρωπιστικού διαδρόμου.
«Οι Ηνωμένες Πολιτείες προσβλέπουν στην ψηφοφορία επί αυτού του σχεδίου Απόφασης τις προσεχείς ημέρες και στην υποστήριξη από τα μέλη του Συμβουλίου Ασφαλείας και από μια ευρεία βάση συνυποστηρικτών» αναφέρει η ανακοίνωση. Το σχέδιο Απόφασης, το οποίο παρέχει το δικαίωμα στα κράτη-μέλη να προστατεύουν τα πλοία τους με βάση το διεθνές δίκαιο, ζητεί από τον Γενικό Γραμματέα «να υποβάλει Έκθεση σχετικά με την εφαρμογή των παραγράφων 2, 3, 4 και 5 του ψηφίσματος εντός 30 ημερών».
Επίσης «αποφασίζει ότι κανένα κράτος-μέλος δεν θα συνδράμει ή θα βοηθά την Ισλαμική Δημοκρατία του Ιράν στο κλείσιμο των Στενών ή στην επιβολή διοδίων που σχετίζονται με τα Στενά».
Στο Πεκίνο
Ο επικεφαλής της ιρανικής διπλωματίας Αμπάς Αραγτσί συναντήθηκε σήμερα στην κινεζική πρωτεύουσα με τον ομόλογό του, τον Ουάνγκ Γι, με τον οποίο αναμενόταν να συζητήσουν σχεδόν αποκλειστικά για τον πόλεμο στη Μέση Ανατολή.
Το ταξίδι του ιρανού υπουργού Εξωτερικών έγινε καθώς πλησιάζει στον ορίζοντα εξ αναβολής επίσημη επίσκεψη που προγραμματίζει να κάνει, σε μια εβδομάδα και κάτι, για συνομιλίες με τον κινέζο ομόλογό του Σι Τζινπίνγκ, ο αμερικανός πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ--την Πέμπτη 14η και την Παρασκευή 15η Μαΐου--στην Κίνα, που θεωρείται σύμμαχος της Τεχεράνης και είναι η χώρα που εισάγει τις μεγαλύτερες ποσότητες ιρανικού πετρελαίου.
Ο Μάρκο Ρούμπιο σχολίασε πως ανέμενε η Κίνα να πιέσει το Ιράν να άρει τον de facto αποκλεισμό του στενού του Ορμούζ: «ελπίζω ότι οι Κινέζοι θα πουν (σ.σ. στον κ. Αραγτσί) αυτό που πρέπει να ακούσει», ότι δηλαδή «αυτό που κάνετε στο στενό σας απομονώνει διεθνώς», πέταξε.
Η Κίνα πλήττεται ιδιαίτερα από την παράλυση της κίνησης στο στενό του Ορμούζ. Πάνω από τις μισές εισαγωγές αργού που μεταφέρεται διά θαλάσσης σε κινεζικά λιμάνια και έχει προέλευση τη Μέση Ανατολή διέρχεται από εκεί, σύμφωνα με την Kpler.
Είναι άλλωστε ο κυριότερος εισαγωγές ιρανικού πετρελαίου. Πάνω από το 80% των ιρανικών εξαγωγών αργού είχε προορισμό την Κίνα προπολεμικά, σύμφωνα με την ίδια εταιρεία αναλύσεων.
Τη Δευτέρα οι ιρανικές ένοπλες δυνάμεις εξαπέλυσε πυραύλους και drones εναντίον αμερικανικών πολεμικών πλοίων--αναχαιτίστηκαν, σύμφωνα με το μεικτό διοικητήριο των αμερικανικών ενόπλων δυνάμεων που είναι αρμόδιο για τη Μέση Ανατολή (CENTCOM, «κεντρική διοίκηση»). Κατηγορήθηκαν επίσης ότι επιτέθηκαν με τον ίδιο τρόπο εναντίον των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων, για πρώτη φορά μετά την ανακωχή, κάτι που διέψευσε χθες βράδυ ανώτερος ιρανός στρατιωτικός αξιωματούχος.
Οι ιρανικές δυνάμεις «δεν διεξήγαγαν καμιά επιχείρηση με πυραύλους ή drones εναντίον των ΗΑΕ τις τελευταίες ημέρες», είπε εκπρόσωπος του αρχηγείου τους.
Νωρίτερα, τα ΗΑΕ ανέφεραν ότι ενεργοποιήθηκαν ξανά χθες συστήματα αντιαεροπορικής άμυνας για την αναχαίτιση πυραύλων και μη επανδρωμένων εναέριων οχημάτων που εξαπολύθηκαν, κατά τις αρχές της χώρας, από το Ιράν.
Οι Φρουροί της Επανάστασης, ο ιδεολογικός στρατός του Ιράν, απείλησαν ότι θα υπάρξει «σθεναρή» αντιμετώπιση αν οποιοδήποτε πλοίο δεν συμμορφωθεί στους κανόνες που έχουν επιβληθεί από την Τεχεράνη στο στενό.
Οι ΗΠΑ δεν μπορούν να επιτρέψουν στο Ιράν «να αποκλείει οδό διεθνούς ναυσιπλοΐας», αντέτεινε ο αμερικανός υπουργός Πολέμου Πιτ Χέγκσεθ.
Σε ανακοίνωσή του εξάλλου ο επικεφαλής της αμερικανικής διπλωματίας Ρούμπιο σημείωσε ότι η Ουάσιγκτον θα κατέθετε στο Συμβούλιο Ασφαλείας του ΟΗΕ σχέδιο απόφασης για την «υπεράσπιση της ελευθερίας της ναυσιπλοΐας και την αποκατάσταση της ασφάλειας στο στενό του Ορμούζ».
Το σχέδιο απόφασης του Συμβουλίου Ασφαλείας, που καταρτίστηκε σε συνεργασία με το Μπαχρέιν, τη Σαουδική Αραβία, τα ΗΑΕ, το Κουβέιτ και το Κατάρ, «απαιτεί» το Ιράν να «τερματίσει» αμέσως «τις επιθέσεις», την «πόντιση ναρκών» και κάθε «τέλος διέλευσης» στο στενό, σύμφωνα με τον αμερικανό ΥΠΕΞ.
«Έτοιμη για διάλογο»
Ο πρόεδρος του ιρανικού κοινοβουλίου Μοχαμάντ Μπαγέρ Γαλιμπάφ από την δική του πλευρά κατηγόρησε τις ΗΠΑ και τους συμμάχους τους ότι «θέτουν σε κίνδυνο» την ασφάλεια των θαλάσσιων μεταφορών.
Η CENTCOM διαβεβαίωσε, παρά τις ιρανικές διαψεύσεις, πως δυο εμπορικά πλοία υπό σημαία ΗΠΑ πέρασαν προχθές Δευτέρα το στενό με στρατιωτική συνοδεία.
Ο κολοσσός των μεταφορών Maersk με έδρα τη Δανία ανέφερε εξάλλου τη Δευτέρα ότι διέσχισε το στενό ένα από τα πλοία του, «συνοδευόμενο από αμερικανικά στρατιωτικά μέσα», αφού παρέμεινε αποκλεισμένο στον Κόλπο από την έναρξη του πολέμου.
Οι προσπάθειες να συνεχιστούν οι απευθείας συνομιλίες ΗΠΑ-Ιράν δεν πάνε πουθενά ως αυτό το στάδιο, έπειτα από την πρώτη συνάντηση αντιπροσωπειών τους στο Ισλαμαμπάντ την 11η Απριλίου, που ήταν άκαρπη.
Ο πρόεδρος του Ιράν, ο Μασούντ Πεζεσκιάν, διαβεβαίωσε χθες ότι η χώρα του είναι έτοιμη για «διάλογο» για «κάθε» ζήτημα. Αλλά «δεν συνθηκολόγησε και δεν θα συνθηκολογήσει ποτέ», πρόσθεσε.
Με πληροφορίες από ΑΠΕ-ΜΠΕ
