Αύξηση 300 ευρώ για υπαλλήλους σε θέσεις όπου προβλέπεται η καταβολή προσωπικής διαφοράς, αλλάζει συνολικά τον τρόπο με τον οποίο διαμορφώνονται και εξελίσσονται οι μισθοί για χιλιάδες υπαλλήλους του Δημοσίου.
Στο πολυνομοσχέδιο που κατέθεσε στη Βουλή ο υπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών Κυριάκος Πιερρακάκης, άλλαξε εκ βάθρων το κείμενο της διάταξης που τέθηκε αρχικά σε δημόσια διαβούλευση. Αντί να χορηγεί «προσωπική διαφορά έως 300 ευρώ» σε νέους υπαλλήλους, θα χορηγεί επίδομα εξομάλυνσης μισθολογικών διαφορών 300 ευρώ, ώστε για ίδιο αντικείμενο εργασίας να λαμβάνουν ίδιο μισθό -τηρουμένων βεβαίως των διαφορών που αναλογούν στα έτη προϋπηρεσίας.
Τι αλλάζει στην προσωπική διαφορά
Η προσωπική διαφορά στο δημόσιο -όπως αντίστοιχα και για τις συντάξεις- αποτελεί κατάλοιπο των Μνημονίων από το 2011. Στην πράξη, με τη νέα διατύπωση, για τους εν ενεργεία εργαζόμενους στο δημόσιο παύει να λειτουργεί ως «ξεχωριστό» ποσό και ενσωματώνεται στις τακτικές αποδοχές, μέχρι του ύψους των 300 ευρώ.
Αυτό σημαίνει ότι ένας υπάλληλος που σήμερα λαμβάνει, για παράδειγμα, 200 ευρώ προσωπική διαφορά, θα τη μηδενίσει και θα δει καθαρή αύξηση 100 ευρώ στον μισθό του, ώστε να φτάσει στο όριο των 300 ευρώ.
Αντίθετα, σε περιπτώσεις υψηλότερης προσωπικής διαφοράς, όπως 400 ευρώ, το ποσό περιορίζεται στα 300 ευρώ. Έτσι, η προσωπική διαφορά μειώνεται κατά 100 ευρώ.
Αυξήσεις και για όσους δε «μηδενίσει» η διαφορά
Ωστόσο, εδώ κρύβεται και μία ακόμα αλλαγή που επέρχεται με την χορήγηση του επιδόματος εξομάλυνσης μισθολογικών διαφορών: μόλις η προσωπική διαφορά πέσει στα 300 ευρώ ή χαμηλότερα, ο υπάλληλος αρχίζει πλέον να λαμβάνει ολόκληρες τις ετήσιες αυξήσεις που δίδονται από το 2025 σε όλο το δημόσιο.
Μέχρι σήμερα, για όσους έχουν προσωπική διαφορά άνω των 300 ευρώ, οι αυξήσεις αυτές συμψηφίζονταν με την προσωπική διαφορά, με αποτέλεσμα ο υπάλληλος να βλέπει μισή αύξηση στην τσέπη του.
Με το νέο καθεστώς, καταργείται ουσιαστικά αυτός ο μηχανισμός «ροκανίσματος» για τη συντριπτική πλειοψηφία των υπαλλήλων. Ένας υπάλληλος που μέχρι τώρα έπαιρνε, για παράδειγμα, αύξηση 50 ευρώ αλλά έβλεπε τα 25 να απορροφώνται από την προσωπική διαφορά, πλέον θα λαμβάνει ολόκληρο το ποσό.
Άμεσα ωφελημένοι βγαίνουν περίπου 1.500 παλαιοί και νέοι υπάλληλοι σε υπουργεία, ανεξάρτητες αρχές και ειδικές υπηρεσίες. Δηλαδή η ρύθμιση δεν θα αφορά τελικά μόνο νεοπροσληφθέντες ή μεταταγέντες, αλλά και παλαιότερους. Στο υπουργείο Οικονομικών εκτιμούν ότι περίπου οι μισοί εξ αυτών είναι υπάλληλοι που προσλήφθηκαν μετά τον Μάρτιο του 2023 και μέχρι σήμερα δεν λαμβάνουν προσωπική διαφορά (με αποτέλεσμα να αδικούνται με πολύ χαμηλότερο μισθό από τους παλαιότερους), ενώ οι υπόλοιποι είναι παλαιότεροι υπάλληλοι, των οποίων η προσωπική διαφορά έχει ήδη μειωθεί κάτω από τα 300 ευρώ για τους περισσότερους.
Τέλος τα «μπαλώματα»
Το χρονικό της υπόθεσης ξεκινά από το 2011, όταν με την κατάργηση των ειδικών μισθολογίων διατηρήθηκε ένα μέρος των αποδοχών ως «προσωπική διαφορά», για τους υπαλλήλους που υπηρετούσαν ήδη (προ Μνημονίων) στο δημόσιο.
Το 2018 και το 2023 το καθεστώς αυτό επεκτάθηκε και σε νεότερους υπαλλήλους, ώστε να περιοριστούν οι μεγάλες αποκλίσεις. Ωστόσο, κάθε επόμενη γενιά υπαλλήλων αντιμετώπισε ξανά την ανισότητα.
Η σημερινή ρύθμιση επιχειρεί να δώσει οριστική λύση, καθώς για πρώτη φορά προβλέπει ότι και οι μελλοντικοί υπάλληλοι θα εντάσσονται στο ίδιο πλαίσιο, με ανώτατο όριο τα 300 ευρώ. Έτσι, αποφεύγεται η ανάγκη νέων παρεμβάσεων στο μέλλον, ενώ σταδιακά όλοι συγκλίνουν στο ίδιο επίπεδο αποδοχών.
Παρά τις αυξήσεις, πάντως, το μέτρο δεν περνά χωρίς αντιδράσεις, κυρίως λόγω του πλαφόν, το οποίο πολλοί θεωρούν ότι περιορίζει την πλήρη εξίσωση μισθών για ίδια εργασία. Ωστόσο, από την πλευρά της διοίκησης, το όριο θεωρείται αναγκαίο ώστε να διατηρηθεί μια ισορροπία με τους παλαιότερους υπαλλήλους και να συγκρατηθεί το μισθολογικό κόστος.
