«Ανθεκτική» αποδεικνύεται η ελληνική χονδρεμπορική αγορά ηλεκτρικής ενέργειας με τις μέχρι στιγμής διακυμάνσεις των τιμών να απέχουν αφενός από τα «ψηλά» των γειτονικών αγορών και αφετέρου να καταδεικνύουν «γραμμές άμυνας» ενόψει του καλοκαιριού.
Τα παραπάνω υπογράμμισε, μεταξύ άλλων, ο Υφυπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας Νίκος Τσάφος, μιλώντας εχθές σε δημοσιογράφους στο περιθώριο της εκδήλωσης με τίτλο «η Ελλάδα στη Νέα Εποχή της Πυρηνικής Ενέργειας», για να συμπληρώσει ότι η κατάσταση απαιτεί συνεχή παρακολούθηση και επαγρύπνηση, χωρίς ωστόσο, μέχρι στιγμής, να αποπνέει κάποια τρομακτική ανησυχία, δεδομένων πάντα των αναλογιών και των συνθηκών που γεννούν οι εξελίξεις στη Μέση Ανατολή και τον Περσικό Κόλπο.
ΑΠΕ και εξαγωγές κάνουν την «διαφορά»
Ειδικότερα, όπως τόνισε, η ελληνική αγορά χονδρικής ρεύματος εμφανίζεται σταθερά φθηνότερη έναντι των γειτονικών χωρών, ιδίως τους τελευταίους μήνες, με τα βασικά «ατού» να αφορούν στις μηδενικές τιμές και την πολλαπλάσια παραγωγή ΑΠΕ, καθιστώντας σήμερα την Ελλάδα 7η φθηνότερη χώρα στην Ευρωπαϊκή Ένωση και τέταρτη κατά σειρά χώρα με τις περισσότερες εξαγωγές πίσω από Γαλλία, Σουηδία και Ολλανδία.
Αναλυτικότερα, όπως εξήγησε ο ίδιος, οι πολλαπλάσιες μηδενικές τιμές που καταγράφονται στην αγορά επόμενης ημέρας συμπιέζουν την μέση τιμή χονδρικής προς τα κάτω με το όφελος να συμπληρώνεται από το «υπερπλεόνασμα» εξαγωγών προς τις γειτονικές χώρες, πράγμα που επιφέρει «decoupling» της ελληνικής αγοράς από τις γειτονικές, δηλαδή «αποσύνδεση» κατά μία έννοια των αγορών, με αποτέλεσμα να μην εισάγονται εντός συνόρων οι υψηλότερες τιμές που καταγράφουν τα γειτονικά χρηματιστηριακά ταμπλό.
Η εν λόγω ανάγνωση εδράζεται στην λειτουργία των συζευγμένων αγορών όπου «by the book» η ροή της ενέργειας κινείται από την φθηνότερη αγορά προς την ακριβότερη με σκοπό να προκύψει ένα νέο σημείο ισορροπίας σε χαμηλότερα επίπεδα από τα «υψηλά» της ακριβής αγοράς και υψηλότερα από «χαμηλά» της φθηνότερης αγοράς.
Με άλλα λόγια, οι δύο αγορές συμπλέουν σε μια μέση χαμηλότερη τιμή με την εν λόγω λειτουργία να «αναστέλλεται» προσωρινά όταν οι διασυνδέσεις «φουλάρουν», οδηγώντας στην αποσύζευξη των αγορών μεταξύ τους, δηλαδή παύει η αλληλεπίδραση ανάμεσά τους που με την σειρά της αποτυπώνεται στις τελικές τιμές.
Αισιοδοξία για το καλοκαίρι
Οι παραπάνω παράμετροι που αναμένεται να συνεχίσουν και να παραμείνουν βασικά γνωρίσματα του ελληνικού ενεργειακού συστήματος τους αμέσως επόμενους μήνες επιτρέπουν μια ορισμένη αισιοδοξία για την διακύμανση των τιμών κατά την διάρκεια του καλοκαιριού με τα πρόσθετα στοιχεία της εξίσωσης να αποτελούν η εποχιακή αύξηση της ζήτησης και η επίσης εποχιακή αύξηση της παραγωγής των φωτοβολταϊκών.
Σε αυτό το πλαίσιο, όπως εξήγησε ο Υφυπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας, οι ΑΠΕ αναμένεται να «σημαδέψουν» εκ νέου την διαμόρφωση των τιμών επί το θετικότερον με το ερώτημα να αφορά στις «αναλογίες» που με την σειρά τους θα καθορίσουν και το μέγεθος του οφέλους. Δηλαδή, η Ελλάδα μετράει αυξημένη διείσδυση ΑΠΕ από χρόνο σε χρόνο πράγμα που συνεπάγεται πρόσθετη πίεση των τιμών χονδρικής προς τα κάτω με το ζητούμενο να αποτελεί αν αυτή θα είναι αρκετή για να «ισοφαρίσει» την αύξηση της ζήτησης και επομένως να κρατήσει τα τελικά «νούμερα» σε χαμηλά επίπεδα.
Σε ιστορικά υψηλά τα «νερά»
Την θετική εικόνα συμπληρώνουν τα υψηλά αποθέματα των υδροηλεκτρικών που κυμαίνονται στα υψηλότερα επίπεδα των τελευταίων ετών, συνιστώντας μια κρίσιμη «ανάσα» για το ηλεκτρικό σύστημα της χώρας, ιδίως για τις περιόδους αιχμιακής διακύμανσης του φορτίου κατανάλωσης. Από εκεί και πέρα, όπως τόνισε ο ίδιος, η «άσκηση» λύνεται «day to day» με όλη την αβεβαιότητα και τις «αθέατες» παραμέτρους της αγοράς, από την οικονομία μέχρι την γεωπολιτική, και από την Ουκρανία μέχρι την Μέση Ανατολή και τον Περσικό Κόλπο, να παραμένουν ενεργές στο τραπέζι.
Στη Κομισιόν τα μέτρα για τους φωτοβολταϊκούς
Σε μια παράλληλη εξέλιξη, ο κ. Τσάφος αναφέρθηκε στα μέτρα που εξετάζει το ΥΠΕΝ για την στήριξη των μικρομεσαίων φωτοβολταϊκών σε αντιστάθμιση των απωλειών που έχουν υποστεί υπό το βάρος των πολλαπλάσιων περικοπών, αρνητικών και μηδενικών τιμών.
Το θέμα έχει φτάσει πλέον σε επίπεδο διαπραγμάτευσης με την Κομισιόν, όπου το επικρατέστερο σενάριο θέλει την ικανοποίηση μέρους των αιτημάτων των παραγωγών, όπως είναι η αποζημίωση των μηδενικών τιμών που σήμερα «εγγράφονται» στις απώλειες, με άλλα μέτρα να παρουσιάζουν δυσκολίες να λάβουν το «πράσινο φως», όπως είναι η παράταση του σχήματος στήριξης και των συμβάσεων.
Σε κάθε περίπτωση, οι τελικές αποφάσεις, όπως ανέφερε ο κ. Τσάφος αναμένονται μέσα στις επόμενες εβδομάδες με την πλάστιγγα, γενικώς, όπως προκύπτει και από την μέχρι τώρα επικοινωνία του ΥΠΕΝ με την Κομισιόν, να γέρνει υπέρ των μέτρων που συμμορφώνονται με το «direction of travel» της Ευρώπης, δηλαδή την γενική κατεύθυνση που εφαρμόζεται και σε άλλες χώρες και έχει αποφανθεί σχετικά η Ευρωπαϊκή Επιτροπή.
