Η Τζόρτζια Μελόνι εδώ και καιρό παρουσιάζει την πυρηνική ενέργεια ως λύση για την εξασθενημένη οικονομία της Ιταλίας. Τώρα η κυβέρνησή της σχεδιάζει πώς να επαναφέρει στην πράξη την τεχνολογία που έχει απαγορευτεί.
Σχεδόν 40 χρόνια μετά το κλείσιμο του τελευταίου πυρηνικού αντιδραστήρα της Ιταλίας - και 15 χρόνια μετά από μια αποτυχημένη προσπάθεια να ανατραπεί αυτή η απόφαση - η ομάδα της πρωθυπουργού συμβουλεύεται ειδικούς και πραγματοποιεί συζητήσεις σχετικά με το πώς θα επανεκκινήσει η παραγωγή πυρηνικής ενέργειας, σύμφωνα με άτομα που γνωρίζουν τον σχεδιασμό.
Σύμφωνα με το Bloomberg, Ιταλοί αξιωματούχοι έχουν ταξιδέψει στον Καναδά για να εξετάσουν τεχνολογικά σχέδια, ενώ έχουν επίσης μιλήσει με Γάλλους αξιωματούχους για τη βιομηχανία πυρηνικής ενέργειας της χώρας τους, ανέφεραν οι ίδιες πηγές, οι οποίες μίλησαν υπό τον όρο της ανωνυμίας. Η κυβέρνηση έχει επίσης συζητήσει εσωτερικά επιλογές από τη Νότια Κορέα και τις Ηνωμένες Πολιτείες, πρόσθεσαν.
Για τη Μελόνι, αυτή η εκστρατεία είναι κεντρική στην υπόσχεσή της να βοηθήσει τις επιχειρήσεις που πιέζονται από τις υψηλές τιμές ενέργειας στην Ιταλία, οι οποίες συγκαταλέγονται στις υψηλότερες στην Ευρώπη. Έχει υποστηρίξει ότι η πυρηνική ενέργεια θα μπορούσε να αποτελέσει μέρος της μακροπρόθεσμης λύσης, συνδέοντας εν μέρει και την πολιτική της τύχη με το αν τα σχέδια για την ατομική ενέργεια θα πετύχουν.
Ο υπουργός Ενέργειας της Ιταλίας, Τζιλμπέρτο Πικέτο Φρατίν, δήλωσε την Τρίτη ότι η Ιταλία θα πρέπει να επανεκκινήσει το πυρηνικό της πρόγραμμα «το συντομότερο δυνατό», τονίζοντας ότι οι εγκαταστάσεις πρέπει να είναι ασφαλείς και «οικονομικά συμφέρουσες».
Αξιωματούχοι στην κυβέρνηση της Μελόνι γνωρίζουν ότι αυτό δεν θα είναι εύκολο. Για να πειστεί μια χώρα που δύο φορές ψήφισε συντριπτικά υπέρ της απαγόρευσης της πυρηνικής ενέργειας, θα απαιτηθούν επιδέξιοι πολιτικοί χειρισμοί και ο σωστός χρόνος, ανέφεραν ορισμένες από τις πηγές. Οι επερχόμενες γενικές εκλογές κάνουν την κατάσταση ακόμη πιο περίπλοκη.
Τα πυρηνικά έργα μπορούν επίσης να μετατραπούν σε «βαρέλια χωρίς πάτο» οικονομικά, με χρόνια καθυστερήσεων - όπως δείχνουν τα παραδείγματα της Γαλλίας ή του Ηνωμένου Βασιλείου. Ακόμη κι αν όλα εξελιχθούν σύμφωνα με το σχέδιο, η πυρηνική ενέργεια της Ιταλίας μπορεί να τεθεί σε λειτουργία ακριβώς τη στιγμή που η αγορά θα στρέφεται προς πιο «πράσινες» επιλογές με λιγότερους κινδύνους ασφάλειας.
Πυρηνικό λάθος
Η Ιταλία εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από τις εισαγωγές φυσικού αερίου, γεγονός που την καθιστά πιο εκτεθειμένη από πολλές άλλες ευρωπαϊκές χώρες στις διακυμάνσεις των διεθνών τιμών.
Αυτό φάνηκε το 2022, όταν η Ρωσία εισέβαλε στην Ουκρανία και οι τιμές του φυσικού αερίου εκτοξεύτηκαν, περιορίζοντας την ήδη εύθραυστη οικονομική ανάπτυξη της Ιταλίας. Από τότε, η χώρα προσπαθεί να διαφοροποιήσει τις πηγές ενέργειας της.
Η τρέχουσα σύγκρουση στο Ιράν, που έχει περιορίσει τις παραδόσεις πετρελαίου και φυσικού αερίου και έχει αυξήσει τις τιμές της ενέργειας, δημιουργεί ακόμη μεγαλύτερη πίεση για δράση, ανέφεραν οι ίδιες πηγές.
Η Ιταλία έχει ήδη κάνει ορισμένα αρχικά βήματα για την επανεισαγωγή της πυρηνικής ενέργειας.
Πέρυσι, το υπουργικό συμβούλιο της Ιταλίας ενέκρινε ένα νέο νομικό πλαίσιο για την επαναφορά της πυρηνικής ενέργειας, θέτοντας τις βάσεις ώστε η χώρα να καταρτίσει ένα εθνικό στρατηγικό σχέδιο έως το 2027. Η κίνηση αυτή αποτέλεσε το πρώτο ουσιαστικό βήμα προς την άρση της απαγόρευσης της πυρηνικής ενέργειας που ισχύει από το 1987, η οποία λίγο έλειψε να ανατραπεί το 2011 πριν η πυρηνική καταστροφή στη Φουκουσίμα ανακόψει τη δυναμική.
Οι ιταλικές ενεργειακές εταιρείες έχουν επίσης δημιουργήσει μια εταιρεία έρευνας και ανάπτυξης για την πυρηνική ενέργεια, τη Nuclitalia, προκειμένου να εξετάσουν αν η ατομική ενέργεια θα μπορούσε να είναι οικονομικά βιώσιμη στη χώρα. Η ιταλική ενεργειακή εταιρεία Enel SpA κατέχει το 51% της εταιρείας, ενώ η Ansaldo Energia SpA κατέχει το 39% και η αμυντική εταιρεία Leonardo SpA το 10%.
Παράλληλα, αξιωματούχοι εξετάζουν ποια πυρηνική τεχνολογία θα μπορούσε να εισαγάγει η Ιταλία. Ενδιαφέρονται τόσο για μεγάλης κλίμακας πυρηνικούς σταθμούς όσο και για τους λεγόμενους μικρούς αρθρωτούς αντιδραστήρες (Small Modular Reactors – SMRs), μια νέα τεχνολογία που θεωρητικά μπορεί να κατασκευαστεί φθηνότερα και πιο γρήγορα. Οι υποστηρικτές υποστηρίζουν ότι αυτοί οι μικροί αντιδραστήρες θα μπορούσαν να βοηθήσουν στην αντικατάσταση των ορυκτών καυσίμων και να τροφοδοτήσουν ενεργοβόρες εφαρμογές όπως η τεχνητή νοημοσύνη και τα κέντρα δεδομένων.
Ορισμένοι θεωρούν ότι οι πυρηνικές λύσεις της Γαλλίας θα μπορούσαν να ενσωματωθούν καλά με τις ιταλικές εταιρείες που ήδη δραστηριοποιούνται στον τομέα, ανέφεραν οι πηγές. Μια άλλη επιλογή είναι η αμερικανική εταιρεία Westinghouse, ιδιαίτερα αν η Ιταλία θέλει να ενισχύσει τις σχέσεις της με τον πρόεδρο Ντόναλντ Τραμπ.
Υπάρχει επίσης η νοτιοκορεατική εταιρεία Korea Hydro & Nuclear Power, η οποία ήδη εργάζεται για την κατασκευή νέων αντιδραστήρων στην Τσεχία, καθώς και ο Καναδάς, όπου οι Ιταλοί αξιωματούχοι εστιάζουν κυρίως στους μικρούς αρθρωτούς αντιδραστήρες.
Η πρωτοβουλία αυτή συμβαδίζει με μια ευρύτερη επανεξέταση της πυρηνικής ενέργειας στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Άλλες χώρες, όπως η Πολωνία, εξετάζουν επίσης τη δημιουργία μιας νέας πυρηνικής βιομηχανίας, ενώ η ΕΕ χαλαρώνει τους περιορισμούς στη χρηματοδότηση της πυρηνικής ενέργειας, προσφέροντας εκατομμύρια για τη στήριξη ιδιωτικών επενδύσεων.