Σε δύο μήνες από σήμερα, τον ερχόμενο Ιούνιο, θα γίνουν οι κατατεθούν οι πρώτες επιδοτήσεις του Δημοσίου στους λογαριασμούς των «κόκκινων» οφειλετών που θα ενταχθούν στον νέο Νόμο Κατσέλη.

Σύμφωνα με την Κοινή Υπουργική Απόφαση που δημοσιοποιήθηκε στις 8 Απριλίου, το Κράτος θα συνεισφέρει από το 20% έως το 50% της δόσης του στεγαστικού ή επιχειρηματικού δανείου που θα υπαχθεί σε καθεστώς προστασίας σύμφωνα με το νέο πλαίσιο που ισχύει έως το τέλος του έτους. Η κρατική δόση θα καταβάλλεται έως και για 25 έτη, υπό την αυστηρή προϋπόθεση ότι ο δανειολήπτης είναι συνεπής στις υποχρεώσεις του.

Σύμφωνα με τον σχεδιασμό, στις αρχές Μαΐου θα είναι διάθεση στο κοινό η ηλεκτρονική πλατφόρμα για την υποβολή των αιτήσεων προστασίας της πρώτης κατοικίας. Οι τράπεζες θα έχουν έναν μήνα προθεσμία να προτείνουν ρυθμίσεις στους δανειολήπτες, ενώ από την αποδοχή της ρύθμισης, η αρμόδια υπηρεσία ΙΔΙΚΑ θα πρέπει να καταβάλλει τα χρήματα της συνεισφοράς του Δημοσίου εντός 15 ημερών.

Το εν λόγω χρονοδιάγραμμα, εφόσον τηρηθεί από τους εμπλεκόμενους φορείς, Γενική Γραμματεία Πληροφοριακών Συστημάτων, Ειδική Γραμματεία Διαχείρισης Ιδιωτικού Χρέους, ΙΔΙΚΑ και τράπεζες, προβλέπει τα πρώτα κρατικά χρήματα να εισρέουν στους «κόκκινους» λογαριασμούς το δεύτερο μισό του Ιουνίου.

Τι κερδίζουν οι οφειλέτες

Ανάλογα με την περιουσιακή και οικογενειακή του κατάσταση, ένας οφειλέτης που λάβει το «πράσινο φως» από την ηλεκτρονική πλατφόρμα θα λαμβάνει από το Δημόσιο έως και τη μισή δόση του δανείου του.

Το ύψος της καταβολής εξαρτάται από το ύψος της δόσης που προβλέπει η ρύθμιση, η οποία με τη σειρά της προκύπτει από το ύψος της οφειλής και τη διάρκεια του δανείου, μετά από ενδεχόμενη επιμήκυνση.

Αν υποθέσουμε ότι μια οικογένεια με δύο παιδιά έχει συνολικό εισόδημα 16.000 ευρώ, το Δημόσιο θα συνεισφέρει στο στεγαστικό δάνειο κατά το 40% της δόσης -ποσό διόλου ευκαταφρόνητο εάν αναλογιστεί κανείς τις βιώσιμες ρυθμίσεις που στοχεύουν να κάνουν οι τράπεζες σύμφωνα με το νέο καθεστώς προστασίας.

Σημειώνεται ότι, εκτός από την επιδότηση, οι νέες ρυθμίσεις θα προβλέπουν και κούρεμα το οποίο θα ισούται με το ποσό του ανεξόφλητου υπολοίπου που υπερβαίνει το 120% της εμπορικής αξίας του ενεχύρου.

Παράδειγμα:

Μια οικογένεια με δύο παιδιά έχει οικογενειακό εισόδημα 16.000 ευρώ και ανεξόφλητο υπόλοιπο δανείου 140.000 ευρώ. Η προσημειωμένη κατοικία έχει εμπορική αξία 100.000 ευρώ.

Μια ενδεικτική ρύθμιση θα μπορούσε να προβλέπει:

•    Κούρεμα του δανείου κατά 20.000 ευρώ στις 120.000 ευρώ.
•    Επιμήκυνση του δανείου στα 25 έτη με μηνιαία δόση 509 ευρώ.
•    Κρατική επιδότηση 203 ευρώ μηνιαίως

Συνεπώς, εάν υποθέσουμε ότι το αρχικό δάνειο είχε υπολειπόμενη διάρκεια 15 έτη, και είχε ληφθεί με σταθερό επιτόκιο 4,6% το 2004, οι όροι του δανείου γίνονται πολύ ευνοϊκότεροι:

•    Η μηνιαία δόση διαμορφώνεται στα 509, από 1078 ευρώ, αλλά ο οφειλέτης καταβάλλει 306 ευρώ λόγω της επιδότησης. Συνεπώς, τα βάρη του νοικοκυριού ελαφρύνονται κατά 776 ευρώ τον μήνα.
•    Το επιτόκιο μειώνεται στο Euribor+2% (δηλ. περίπου 2% σήμερα), από 4,6% που ήταν το μέσο στεγαστικό επιτόκιο το 2004
•    Η διάρκεια του δανείου επιμηκύνεται κατά 10 έτη

Τι κερδίζουν οι τράπεζες

Κερδισμένοι από τον νέο νόμο δεν βγαίνουν μόνο οι δανειολήπτες, αλλά και οι τράπεζες. Σύμφωνα με τους υπολογισμούς τραπεζικών στελεχών, υπολογίζεται ότι κάθε χρόνο θα εισρέουν στα ταμεία των τραπεζών 450-600 εκατ. ευρώ. Μπορεί ο προϋπολογισμός του κονδυλίου της συνεισφοράς του Δημοσίου να διαμορφώνεται στα 200 εκατ. ευρώ, αλλά η καταβολή αυτή προϋποθέτει την καταβολή και των 2/3 από τον οφειλέτη, ήτοι συνολικά 600 εκατ. ευρώ περίπου. 

Εκτός από το «ταμείο», όμως, σημαντικό όφελος για τις τράπεζες προκύπτει από το «πρασίνισμα» των υπέρογκων κόκκινων δανείων, αφού εκτιμάται ότι στην περίμετρο της νέας ρύθμισης περιλαμβάνονται οφειλές 10-11 δισ. ευρώ. Εφόσον αρχίσουν να εξυπηρετούνται αυτά τα δάνεια, σε έναν χρόνο περίπου θα καταστούν ενήμερα κατεβάζοντας το σημερινό υπόλοιπο NPEs 80 δισ. ευρώ 12%.