Δεν υπάρχουν οι προϋποθέσεις για ενεργοποίηση της ρήτρας διαφυγής ξεκαθάρισε στην τοποθέτησή του μετά το τέλος του Eurogroup ο Αντιπρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Βάλντις Ντομπρόβσκις. Επανέλαβε ουσιαστικά τη θέση που παρουσιάστηκε και στο έγγραφο που κατέθεσε στο Eurogroup και παρουσίασε το insider.
- Διαβάστε ακόμα - Έγγραφο Κομισιόν προς Eurogroup: Όχι σε ρήτρα διαφυγής - Κάθε κράτος θα πάρει μέτρα με βάση τις δυνάμεις του
Σε ερώτημα αν οι προτάσεις της Κομισιόν για το είδος των μέτρων που συστήνονται στα κράτη με βάση τις δικές τους δυνατότητες (και περιγράφονται στο ίδιο έγγραφο) θα εξειδικευτεί τις επόμενες ημέρες με τη μορφή εργαλειοθήκης, απάντησε πως θα παρουσιαστεί «εργαλειοθήκη» τις επόμενες ημέρες. Θα περιγράφει πιο αναλυτικά τα μέτρα στήριξης που μπορούν να λάβουν τα κράτη μέλη. Μεταξύ αυτών όπως είπε θα είναι η μείωση της φορολογίας στο ρεύμα, αλλά και η μείωση χρεώσεων δικτύων για τις ενεργοβόρες βιομηχανίες. Ακόμη περιλαμβάνονται και η χαλάρωση της αγοράς δικαιωμάτων εκπομπών ρύπων συμπεριλαμβανομένης της αύξησης των δωρεάν δικαιωμάτων, αλλά και τυχόν επιπλέον φορολόγηση στα «ουρανοκατέβατα» κέρδη των εταιρειών ενέργειας.
Κάλεσμα Πιερρακάκη για κοινή αντίληψη
Οι επιπτώσεις του πολέμου γίνονται ήδη αισθητές στην πραγματική οικονομία, δήλωσε από την πλευρά του ο Πρόεδρος του Eurogroup Κυριάκος Πιερρακάκης, κάνοντας λόγο για πληθωριστικές πιέσεις και σημαντικούς κινδύνους για την ανάπτυξη. Οι επιχειρήσεις αντιλαμβάνονται τον αντίκτυπο στα λειτουργικά κόστη και τα νοικοκυριά στους λογαριασμούς ενέργειας. Σύμφωνα με τον Κ. Πιερρακάκη, η διάρκεια της κρίσης θα είναι καταλυτική, καθώς θα καθορίσει την έκταση των επιπτώσεων.
Ο Επικεφαλής του Eurogroup επικαλέσθηκε την παρουσίαση του IEA στη σύνοδο επισημαίνοντας πως πλέον δεν είμαστε στο πιο καλό σενάριο για την πορεία της κρίσης και πως πολίτες και επιχειρήσεις επηρεάζονται. Αναφέρθηκε σε διαφορετικές απόψεις μεταξύ των κρατών, στη δέσμευση η στήριξη που τώρα δίδεται να κινείται εντός του δημοσιονομικού πλαισίου της ΕΕ αλλά και πως υπάρχει μεγάλη αβεβαιότητα. Επισήμανε την ανάγκη να αποτιμηθεί το εύρος και η ένταση της κρίσης και κάλεσε για κοινή αντίληψη (common understanding) σε επίπεδο ΕΕ.
Όχι στη ρήτρα
Σε σχέση με τη γενική ρήτρα διαφυγής, ο Ντομπρόβσκις υπεραμύνθηκε της θέσης του περί μη ενεργοποίησης λέγοντας πως συνδέεται με το σενάριο ραγδαίας ύφεσης στην Ευρώπη και το τρέχον σενάριο δείχνει ότι «δεν είμαστε εκεί», καθώς μιλάμε για οικονομική επιβράδυνση και όχι για ραγδαία ύφεση. Ως αντίμετρο ανήγγγειλε την συζήτηση με τον ΙΕΑ για μία συντονισμένη απελευθέρωση πετρελαϊκών αποθεμάτων. Επίσης περιέγραψε ευελιξίες που δίδει το ανώτατο όριο δαπανών γιατί εξαιρεί ούτως ή άλλως δαπάνες για επιδόματα κυκλικής ανεργίας, δαπάνες τόκων κλπ.
Επίσης είπε πως η Κομισιόν είναι έτοιμη να συνεργαστεί με τα κράτη μέλη ώστε να καταρτιστούν πολιτικές που θα περιορίζουν τον αντίκτυπο της ενεργειακής κρίσης. Προειδοποίησε, μάλιστα ότι οι πολιτικές μπορεί να έχουν σημαντικές δημοσιονομικές επιπτώσεις και σημείωσε ότι υπάρχει περιορισμένο περιθώριο ελιγμών, δεδομένων και των παρελθοντικών σοκ και των πρόσθετων αναγκών για αμυντικές δαπάνες.
Οι επιπτώσεις
Ο Βάλντις Ντομπρόβσκις έκανε λόγο για μεγάλη αβεβαιότητα που «σκιάζει» τις προβλέψεις και απειλή για στασιμοπληθωριστικό σοκ. Ο Ευρωπαίος αξιωματούχος σημείωσε πως η συνολική διάρκεια, εύρος και ένταση της σύγκρουσης θα κρίνει τις επιπτώσεις στην ανάπτυξη. Εάν οι διαταραχές στον ενεργειακό εφοδιασμό είναι βραχυπρόθεσμες, ένα σενάριο εκτιμά ότι η ανάπτυξη του 2026 μπορεί να είναι 0,4% βραδύτερη σε σύγκριση με τις φθινοπωρινές προβλέψεις της Κομισιόν, και ο πληθωρισμός 1% υψηλότερος. Εάν οι διαταραχές αποδειχθούν πιο σημαντικές και μεγαλύτερης διάρκειας, ο ρυθμός ανάπτυξης μπορεί να είναι 0,6% χαμηλότερος και το 2026 και το 2027.
Η θέση του ESM
Οι διαταραχές στην αγορά ενέργειας έχουν ενισχυθεί, είπε ο επικεφαλής του ESM Πιερ Γκραμένια, σημειώνοντας ότι οι τιμές πετρελαίου και φυσικού αερίου αναμένεται να μείνουν σε υψηλά επίπεδα για όλη τη διάρκεια του έτους. Οι αγορές αναμένουν ότι ο πληθωρισμός θα παραμείνει υψηλός έως τα τέλη του έτους, ωστόσο αναμένεται να επιστρέψει κοντά στο επίπεδο στόχο του 2% το επόμενο έτος.
Σε ερώτηση για το τι επίπτωση θα έχουν εξελίξεις στη Μέση Ανατολή στη στήριξη που παρέχεται στην Ουκρανία, ο Ντομπρόβσκις τόνισε ότι η ΕΕ θα συνεχίσει να παρέχει την απαιτούμενη στήριξη την Ουκρανία, ενώ «συνεχίζουμε να εργαζόμαστε πάνω στο δάνειο των 90 δισ. ευρώ για τις στρατιωτικές και δημοσιονομικές ανάγκες της Ουκρανίας το τρέχον έτος και το επόμενο. Εκκρεμεί να ξεκλειδώσουμε ένα στοιχείο που είναι οι τροποποιήσεις στο χρηματοοικονομικό πλαίσιο ώστε να μπορέσει η Κομισιόν να δανειστεί από τις αγορές».
