Να εξορθολογήσει μετά από 30 έτη το καθεστώς που διέπει τα «δικαιώματα προαίρεσης αγοράς μετοχών», τα γνωστά «stock options», επιδιώκει η κυβέρνηση, προχωρώντας στην αλλαγή του φορολογικού πλαισίου που ισχύει τα τελευταία δέκα χρόνια.

Τα κέρδη από τις μετοχές που διατίθενται στα πλαίσια των stock option plans, φορολογούνται ήδη από το 2009 ως παροχή σε είδος και ο εργαζόμενος πληρώνει τον φόρο και την εισφορά αλληλεγγύης που του αναλογεί κατά την εκκαθάριση της φορολογικής του δήλωσης.

Συγκεκριμένα, η φορολογική διοίκηση θεωρεί πως τα stock options αποτελούν παροχή που δίδεται στο μισθωτό από τον εργοδότη επ’ αφορμή της μισθωτικής σχέσης και συνιστά προσαύξηση του μισθού του εργαζομένου, οπότε και φορολογείται ως εισόδημα από μισθωτές υπηρεσίες. Κρίσιμο μέγεθος για τον προσδιορισμό της φορολογητέας ωφέλειας είναι ο χρόνος πραγματικής κτήσης της μετοχής, ο οποίος καθίσταται αντιστοίχως και ο χρόνος φορολόγησης.

Όσον αφορά στον τρόπο υπολογισμού της ωφέλειας του εργαζομένου που καθορίζει τελικά και τον τρόπο φορολόγησης της εν λόγω παροχής, αυτή ισούται με τη διαφορά της τιμής που κατέβαλε ο εργαζόμενος και της τρέχουσας χρηματιστηριακής τιμής κλεισίματος την ημέρα που πραγματικά αποκτά τις εν λόγω μετοχές. Η εν λόγω τιμή συνίσταται στη χρηματιστηριακή τιμή των μετοχών τη στιγμή της κτήσης τους σύμφωνα με τους επιμέρους όρους του προγράμματος.

Να σημειωθεί πως με το Ν. 4172/2013 αποσαφηνίσθηκε πως στην έννοια του φορολογητέου εισοδήματος εμπίπτει όχι μόνο η ωφέλεια που προκύπτει κατά το χρόνο άσκησης του δικαιώματος προαίρεσης, αλλά και κατά το χρόνο μεταβίβασης αυτού, εφόσον δεν έχει δηλαδή αυτό ασκηθεί.

Στη βάση των παραπάνω οι εργαζόμενοι που συμμετέχουν σε stock option plans στην Ελλάδα καλούνται να καταβάλουν υπέρογκα ποσά, τα οποία ενίοτε δε διαθέτουν καν, για ένα περιουσιακό στοιχείο του οποίου η αξία έχει σε ορισμένες περιπτώσεις μειωθεί, ήδη από την επόμενη ακριβώς ημέρα από την άσκηση του δικαιώματος.

Η στρέβλωση αυτή οδήγησε την κυβέρνηση στο να δρομολογήσει την αλλαγή του τρόπου φορολόγησης των stock options, με τις πληροφορίες να αναφέρουν πως το νομοσχέδιο που θα έλθει προς ψήφιση στη Βουλή στα μέσα Νοεμβρίου θα προβλέπει την αυτοτελή φορολόγηση αυτών των παροχών.