Αναστολή λειτουργίας στα ξενοδοχεία της χώρας, αναστολή πληρωμών των μεγάλων ταξιδιωτικών ομίλων, ασφυξία ρευστότητας αλλά και δυσοίωνες προβλέψεις για την θερινή σεζόν είναι οι παράγοντες που συνθέτουν την «μελανή» εικόνα της τουριστικής βιομηχανίας αλλά και δημιουργούν το εκρηκτικό μείγμα που απειλεί με εξαφάνιση την φετινή τουριστική σεζόν.

Παρότι μάλιστα η επιστροφή στην κανονικότητα είναι άρρηκτα συνδεδεμένη με την εξέλιξη της πανδημίας, το τελευταίο διάστημα φαίνεται όλο και πιο πιθανό το σενάριο το 2020 να  αποτελέσει μια «χαμένη χρονιά».

Να θυμίσουμε ότι με την εμφάνιση των πρώτων κρουσμάτων κορονοϊού στη χώρα μας το σύνολο της τουριστικής βιομηχανίας εξέφραζε ανοιχτά τους φόβους για την χαμένη περίοδο του Πάσχα. Η διασπορά όμως της πανδημίας σε όλο τον κόσμο, και ο «αποδεκατισμός» χωρών που παραδοσιακά αποτελούσαν δεξαμενές τουριστών για την Ελλάδα (όπως η Αγγλία, η Αμερική, η Γερμανία, η Γαλλία, η Ιταλία και άλλες) έχει εντείνει τους φόβους για διεύρυνση των επιπτώσεων στο σύνολο της σεζόν.

Ήδη αυτή την στιγμή έχει μπει λουκέτο σε όλες τις τουριστικές μονάδες της χώρας, πλην μερικών εξαιρέσεων που απαιτούνται για να καλυφθεί η όποια αναγκαία μετακίνηση κατοίκων του εσωτερικού αλλά και η στέγαση ειδικών κατηγοριών, όπως νοσηλευτικό προσωπικό, εκπαιδευτικό προσωπικό κλπ. Τα μέτρα έχουν παρθεί μέχρι το τέλος Απριλίου, σενάριο που δεν φαντάζει ρεαλιστικό.

Ακόμη κι αν επιτραπεί στις μονάδες να ανοίξουν θα πάρει καιρό να εξασφαλιστούν οι πληρότητες που θα κάνουν την λειτουργία των ξενοδοχειακών μονάδων συμφέρουσα. Επιπλέον, πολλοί είναι οι ξενοδόχοι που φαίνονται διστακτικοί στο άνοιγμα των μονάδων τους πριν έχει καταλαγιάσει εντελώς η πανδημία, αφού, όπως εξηγούν στο insider.gr παράγοντες του κλάδου «σε περίπτωση που υπάρξει ένα κρούσμα όσο σε μια ανοιχτή μονάδα θα μπει σε καραντίνα με ότι αυτό συνεπάγεται για την φήμη του ξενοδοχείου αλλά και της ίδιας της χώρας».

Δεδομένων των συνθηκών κι όπως ήταν αναμενόμενο, αυτή την περίοδο δεν πραγματοποιούνται κρατήσεις ενώ οι ακυρώσεις αυξάνουν όσο η καραντίνα παρατείνεται. «Αυτό σημαίνει ότι αν ισχύσει το καλό σενάριο και η κατάσταση εξομαλυνθεί μέχρι τις αρχές του καλοκαιριού, το αποτέλεσμα θα είναι να περιοριστεί απλά η χασούρα στον κλάδο, αφού η σεζόν θα ξεκινήσει διστακτικά τον Ιούλιο έχοντας χάσει τους πρώτους μήνες της» σημειώνουν χαρακτηριστικά στο ιnsider.gr.

Το πρόβλημα μάλιστα δεν σταματά εκεί. Εξαιτίας της παύσης εργασιών και της μείωσης της ζήτησης αναπροσαρμογή θα υπάρξει σίγουρα και στις τιμές των πακέτων, συρρικνώνοντας τα έσοδα που είχαν προβλεφθεί στις αρχές της χρονιάς.

«Ο εγχώριος τουρισμός είναι ίσως αυτός που θα σώσει την κατάσταση. Ακόμα και με λιγότερες από τις προγραμματισμένες διανυκτερεύσεις ή με μικρότερο budget οι Έλληνες θα κάνουν διακοπές αν όλα τελειώσουν μέχρι τις αρχές καλοκαιριού. Οι ξένοι όμως ακόμα και να θελήσουν να έρθουν, θα έχουν επανέλθει τα δρομολόγια των αεροπορικών εταιρειών;» διερωτώνται παράγοντες του κλάδου που μίλησαν στο insider.gr.  

Να σημειωθεί ότι η πλειονότητα των αεροπορικών εταιρειών έχει περιορίσει σε μεγάλο βαθμό τις εμπορικές πτήσεις ενώ επανεξετάζονται και τα θερινά προγράμματα με τα αρχικά σχέδια να περιλαμβάνουν ένα περιορισμένο δίκτυο.

Βασικό ρόλο στην ανάκαμψη θα παίξει και η ψυχολογία των ταξιωτών, η οποία δεν μπορεί να προβλεφθεί με ακρίβεια, δεδομένης της πρωτόγνωρης φύσης της κατάστασης. «Υπάρχουν μελέτες που δείχνουν πως πολλοί θα επιλέξουν να ταξιδέψουν μόλις τελειώσει όλο αυτό, για να ξεχάσουν την δύσκολη περίοδο που προηγήθηκε. Από την άλλη, οι οικονομολόγοι προειδοποιούν ότι η παγκόσμια οικονομική κρίση που θα ακολουθήσει της πανδημίας, μπορεί να οδηγήσει αρκετούς ανθρώπους στην ανεργία, στερώντας τους βασικότερα αγαθά από τα ταξίδι».

Το σίγουρο είναι ότι η διψήφια αύξηση των εισπράξεων που είχε θέσει ως προτεραιότητα το υπουργείο Τουρισμού για το 2020 έχει σβηστεί από τον τουριστικό χάρτη κι όπως όλα δείχνουν τα αποτελέσματα του 2019 αποτελούν ένδοξο παρελθόν για την βαριά βιομηχανία της χώρας. Να υπενθυμίσουμε ότι τα τουριστικά έσοδα διαμορφώθηκαν στα 18,2 δισ. ευρώ και η εισερχόμενη ταξιδιωτική κίνηση αυξήθηκε κατά 4,1% φτάνοντας τα 31,3 εκατ. ταξιδιώτες.

Ήδη στο υπουργείο Τουρισμού επεξεργάζονται δύο σενάρια, ένα αισιόδοξο κι ένα απαισιόδοξο. Στην πρώτη περίπτωση η κρίση κρατά τρεις μήνες γεγονός που αφήνει ένα παράθυρο αισιοδοξίας για την μισή θερινή σεζόν. Στη δεύτερη όμως η κρίση κρατά όλο το καλοκαίρι στερώντας τεράστια έσοδα από τις τουριστικές επιχειρήσεις και τα κρατικά ταμεία αλλά και απειλώντας παράλληλα χιλιάδες θέσεις εργασίας.

Ειδικά στην περίπτωση των εργαζομένων, ακόμα και το θετικό σενάριο να ισχύσει, θα ξεκινήσουν να εργάζονται με τρεις μήνες καθυστέρηση, γεγονός που δεν θα μειώσει απλά τα έσοδά τους αλλά δεν θα τους προσφέρει και τα απαραίτητα ένσημα για την ένταξη στο ταμείο ανεργίας τον χειμώνα. Για όλους αυτούς τους λόγους η στήριξη των δεκάδων χιλιάδων εργαζομένων στον κλάδο κρίνεται φλέγουσας σημασίας.

Να υπενθυμίσουμε ότι σύμφωνα με την πρόσφατη μελέτη «Εξελίξεις στα Βασικά Μεγέθη της Ελληνικής Ξενοδοχίας 2019» του Ξενοδοχειακού Επιμελητηρίου της Ελλάδος, το Μάιο του 2019 απασχολούνται στα ελληνικά ξενοδοχεία 163.992 εργαζόμενοι, ενώ τον Αύγουστο 186.575. Η απασχόληση στα ελληνικά ξενοδοχεία αυξήθηκε κατά 4,2% το Μάιο και κατά 1,3% τον Αύγουστο του 2019 σε σχέση με τους αντίστοιχους μήνες του 2018, ενώ το 2019, συνολικά από τα ξενοδοχεία ζητήθηκαν 21.821 θέσεις εργασίας, από τις οποίες καλύφθηκαν οι 15.852 (73%).