Τράπεζες
18-12-2020 | 08:00

Τράπεζες: Γιατί η χρηματοδότηση της Οικονομίας θα είναι το «στοίχημα» του 2021

Νένα Μαλλιάρα
Μοιράσου το
Τράπεζες: Γιατί η χρηματοδότηση της Οικονομίας θα είναι το «στοίχημα» του 2021

Μεγάλο «στοίχημα» για την ελληνική Οικονομία, τις τράπεζες και τις επιχειρήσεις θα είναι, από την επόμενη κιόλας χρονιά, η απορρόφηση των πόρων του Ταμείου Ανάπτυξης.

Το 2020 το τραπεζικό σύστημα απέδειξε ότι μπορεί να απορροφά τους κραδασμούς κρίσεων και να χρηματοδοτεί την Οικονομία. Ωστόσο, το κατά πόσον το «στοίχημα» της ανάκαμψης του 2021 θα κερδηθεί, εξαρτάται από συγκεκριμένες παραμέτρους για τη λειτουργία του τραπεζικού συστήματος – με κρίσιμη την εφαρμογή του νέου πτωχευτικού νόμου -, αλλά και από τις ίδιες τις επιχειρήσεις, οι οποίες θα πρέπει να παρουσιάσουν επενδυτικά πλάνα ικανά να χρηματοδοτηθούν.

Το τοπίο που διαμορφώνεται και τα θέματα που απασχολούν τις τράπεζες, παρουσίασαν χθες ο Διευθύνων Σύμβουλος της Eurobank, Φωκίων Καραβίας και ο Διευθύνων Σύμβουλος της Εθνικής Τράπεζας, Παύλος Μυλωνάς, μιλώντας στη διαδικτυακή συζήτηση του ΙΟΒΕ με θέμα «Χρηματοδότηση, ιδιωτικό χρέος και επανεκκίνηση της Οικονομίας» την οποία συντόνισε ο Γενικός Διευθυντής του Ιδρύματος, Ν. Βέττας.

Τα δάνεια προς τις επιχειρήσεις

Επισημαίνοντας ότι η πιστωτική επέκταση προς τις επιχειρήσεις βρίσκεται στα υψηλότερα επίπεδα από τα μέσα του 2009 και ότι οι τράπεζες θα συνεχίσουν να χρηματοδοτούν τα ώριμα επενδυτικά έργα, οι δύο τραπεζίτες ανέδειξαν τα «ελλείμματα» από πλευράς επιχειρήσεων, αλλά και τους περιορισμούς των τραπεζών.

Οι τράπεζες χρηματοδότησαν στην παρούσα κρίση 30.000 επιχειρήσεις, με γνώμονα αυτές να είναι βιώσιμες και να διατηρούν τις θέσεις εργασίας. Το τραπεζικό σύστημα είναι πάντα έτοιμο να χρηματοδοτήσει την Οικονομία, αλλά η χρηματοδότηση δεν είναι ανεξαιρέτως για όλους.

«Υπάρχει θέμα κεφαλαιακής διάρθρωσης των επιχειρήσεων. Δεχτήκαμε αιτήματα χρηματοδότησης από επιχειρήσεις με αρνητικά ίδια κεφάλαια, με λόγο χρέους προς ακαθάριστα έσοδα άνω του 8 ή 10, με δάνεια που δεν εξυπηρετούνται», είπε ο κ. Καραβίας. Συμπλήρωσε επίσης ότι για να φτάσει η χρηματοδότηση στην καρδιά της Οικονομίας θα πρέπει το μέσο μέγεθος της ελληνικής επιχείρησης να αυξηθεί.

Επεσήμανε την έλλειψη αρκετών επενδυτικών έργων, ικανών να απορροφήσουν τη διαθέσιμη ρευστότητα. Και αυτό θα είναι πιο κρίσιμο το 2021, όταν οι επιχειρήσεις θα πρέπει να παρουσιάσουν και οι τράπεζες θα κληθούν να αξιολογήσουν τα επενδυτικά πλάνα που θα είναι επιλέξιμα για χρηματοδότηση από τα κεφάλαια του Ταμείου Ανάπτυξης. «Οι τράπεζες έχουμε έντονο ανταγωνισμό μεταξύ μας για να χρηματοδοτήσουμε τα έργα αυτά», είπε ο CEO της Eurobank.

«Πολλές επιχειρήσεις δεν μπορούν να λάβουν δανεισμό με βάση τα τραπεζικά κριτήρια. Οι τράπεζες χρηματοδοτούν τις επενδύσεις. Φαίνεται, όμως, στα στοιχεία του ΑΕΠ ότι οι πάγιες επενδύσεις κινούνται σε ποσοστό κάτω του 10% που σημαίνει ότι καθαρές επενδύσεις μείον αποσβέσεις είναι στο μηδέν», είπε από την πλευρά του, ο κ. Μυλωνάς για να καταδείξει το έλλειμμα πραγματικών επενδυτικών σχεδίων που ζητούν χρηματοδότηση από τις τράπεζες.

Ο CEO της Εθνικής Τράπεζας τόνισε επίσης έναν άλλο αποτρεπτικό παράγοντα για την θετική αντιμετώπιση των τραπεζών σε αιτήματα χρηματοδότησης. «Απουσιάζει από τις επιχειρήσεις ένα ισχυρό θεσμικό πλαίσιο διακυβέρνησης. Οι επιχειρήσεις προτιμούν να είναι μικρές για να έχουν τις ευελιξίες που προσφέρει ένα μικρό μέγεθος π.χ. στη δυνατότητα φοροδιαφυγής. Πόσες επιχειρήσεις με αρνητικά ίδια κεφάλαια λειτουργούν σήμερα, ενώ δεν θα έπρεπε;», αναρωτήθηκε ο κ. Μυλωνάς, επισημαίνοντας την ανάγκη ενός θεσμικού πλαισίου για τη λειτουργία των επιχειρήσεων, το οποίο να τηρείται.

Και οι δύο τραπεζίτες σημείωσαν επίσης την ανάγκη συμβολής και της ίδιας της επιχείρησης στη χρηματοδότηση του επενδυτικού της σχεδίου.

«Περίπου 13 δις. ευρώ από το Ταμείο Ανάπτυξης θα διοχετευθούν σε ιδιωτικές επενδύσεις, αρκεί αυτές να έχουν εξασφαλίσει και τραπεζικό δανεισμό. Οι επενδύσεις αυτές θα πρέπει να χρηματοδοτηθούν σε ποσοστό 20% με ίδια κεφάλαια, περίπου 40% με τραπεζικό δανεισμό και αυτός θα είναι η προϋπόθεση για να εκταμιευθεί η χρηματοδότηση του υπόλοιπου 40% από τους πόρους του Ταμείου», είπε ο κ. Καραβίας.

«Οι ιδιώτες επενδυτές να αναλάβουν και οι ίδιοι το ρίσκο των επενδυτικών τους σχεδίων, συμμετέχοντας στη χρηματοδότηση με ίδια κεφάλαια και οι τράπεζες, αφού αξιολογήσουμε τα σχέδιά τους, να τα χρηματοδοτήσουμε. Τότε θα γίνουν έργα που θα πιάσουν τόπο», είπε ο κ. Μυλωνάς.

Ο κρίσιμος πτωχευτικός νόμος

Οι δύο τραπεζίτες ανέφεραν και τις προκλήσεις που αντιμετωπίζει το τραπεζικό σύστημα, καθώς και την αγωνία για την εφαρμογή του καθοριστικού για τη λειτουργία της Οικονομίας, νέου πτωχευτικού νόμου.

Το να λειτουργήσει σωστά ο πτωχευτικός νόμος είναι ακόμα πιο επείγον γιατί τα κόκκινα δάνεια δεν είναι πλέον μόνο στις τράπεζες, αλλά και στους servicers. To Eurogroup έχει θέσει ως προτεραιότητα τη λειτουργία του νέου πτωχευτικού νόμου και αναμένει βελτιώσεις.

«Τώρα έχουμε τον νόμο, αλλά όχι την εφαρμογή του. Υπάρχουν πολλές ροές εργασίας που πρέπει να υλοποιηθούν για την εφαρμογή του νόμου: από την έγκαιρη προειδοποίηση, τον εξωδικαστικό μηχανισμό για τις ρυθμίσεις, την επιδότηση των καταβολών της δόσης, τη διαδικασία εξυγίανσης, τις πτωχεύσεις μικρού και μεγάλου αντικειμένου, έως τον φορέα που θα αποκτά τα ακίνητα όσων πτωχεύουν. Για να εφαρμοστούν τα παραπάνω στάδια θα πρέπει να εξειδικευθούν με την έκδοση 50 κοινών υπουργικών αποφάσεων και τα συστήματα των εμπλεκομένων να συνδεθούν μεταξύ τους. Ο αλγόριθμος για τις ρυθμίσεις πρέπει να συμφωνηθεί και να είναι δίκαιος για τη μοιρασιά της χασούρας μεταξύ τραπεζών – Δημοσίου και άλλων πιστωτών», περιέγραψε τα ζητούμενα και την απόσταση που πρέπει να διανυθεί μέχρι την εφαρμογή του νέου πτωχευτικού νόμου, ο CEO της ΕΤΕ, Π. Μυλωνάς.

Και τόνισε την ανάγκη να υπάρξουν κανόνες για το τι θα ισχύσει στο μεταβατικό στάδιο μέχρι την εφαρμογή του νόμου. «Τι θα γίνει με τους πλειστηριασμούς; Αν κάτι είναι λειτουργικό με βάση το σύστημα που ίσχυε πριν ψηφιστεί ο νέος πτωχευτικός, να συνεχίσει να λειτουργεί για το μεταβατικό διάστημα», είπε ο κ. Μυλωνάς, τονίζοντας ότι οι τράπεζες θα στηρίξουν με μεγάλο κομμάτι των ανθρώπων τους του IT και του Credit, με όλη τη δύναμή τους και από την τσέπη τους την εφαρμογή του νέου πτωχευτικού νόμου.

Τα κόκκινα δάνεια και τα moratoria

Η άλλη μεγάλη αγωνία για τις τράπεζες είναι το τι θα γίνει με τα δάνεια που βρίσκονται τώρα σε αναστολή πληρωμών.

Όπως είπε ο CEO της Eurobank, Φ. Καραβίας, παρέχοντας διευκολύνσεις στους πελάτες τους για την αντιμετώπιση των επιπτώσεων της πανδημίας, οι τράπεζες έχουν θέσει δάνεια 20 – 25 δις. ευρώ σε μορατόριουμ πληρωμής, ενώ 150.000 δανειολήπτες, με συνολικά υπόλοιπα δανείων 8 δις. ευρώ, έχουν κάνει χρήση του προγράμματος «Γέφυρα». Για τους περισσότερους, τα moratoria λήγουν στις 31 Δεκεμβρίου και οι τράπεζες σκοπεύουν να διευκολύνουν με βραχυπρόθεσμα προγράμματα σταδιακής επανόδου.

«Ωστόσο, πρέπει να γίνει κατανοητό ότι οι τράπεζες δεν έχουμε απεριόριστη ευχέρεια, καθώς έχουμε δεσμεύσεις από τον  επόπτη», τόνισε ο κ. Καραβίας, προσθέτοντας ότι θα ήταν επιβοηθητική η ύπαρξη μέτρων από την κυβέρνηση και για κάποιες άλλες κατηγορίεςδανειοληπτών, π.χ. κάποιο πρόγραμμα «Γέφυρα» και για τις επιχειρήσεις.

Αναφερόμενος στο απόθεμα μη εξυπηρετούμενων δανείων, ο κ. Καραβίας είπε ότι η μείωσή του προχωρεί με επιταχυνόμενους ρυθμούς και το 2022 όλες οι τράπεζες στοχεύουν σε μονοψήφιο δείκτη μη εξυπηρετούμενων δανείων. Όπως είπε, είναι πολύ σημαντικός ο μονοψήφιος δείκτης NPE, στο 5% - 8%, γιατί θα αποτελέσει το σημείο – κλειδί για την αναβάθμιση της πιστοληπτικής ικανότητας της χώρας.

«Αρωγός στη μείωση των μη εξυπηρετούμενων δανείων είναι το κράτος. Ο «Ηρακλής» αποδείχτηκε επιτυχημένο πρόγραμμα για τη μείωση των κόκκινων δανείων, ελαχιστοποιώντας και τις επιπτώσεις στον δείκτη κεφαλαιακής επάρκειας των τραπεζών. Ο «Ηρακλής ΙΙ» είναι καλοδεχούμενος, όπως και άλλα εργαλεία, σαν το πρόγραμμα «Αργώ» της Τράπεζας της Ελλάδος για τη σύσταση Asset Management Company, εφόσον εγκριθεί», είπε ο κ. Καραβίας.

 

Διαβάστε επίσης:

 

Ακολουθήστε το insider.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις από την Ελλάδα και τον κόσμο.