Ο επαναπροσδιορισμός της δόσης του δανείου των μεσαίων εισοδημάτων έως 35.000 ευρώ - με βάση την εμπορική αξία της κατοικίας και του ενοικίου το οποίο θα πλήρωναν εάν ενοικίαζαν την κατοικία τους - αλλά και  η πλήρης προστασία των δανειοληπτών μόνο για τους οικονομικά ασθενέστερους συνθέτουν την συμφωνία στην οποία κατέληξαν κυβέρνηση και δανειστές και αναμένεται να περιλαμβάνεται στο νομοσχέδιο που θα καταθέσει η κυβέρνηση στη Βουλή. Την ίδια ώρα γκρίζα ζώνη αποτελεί η αναφορά του υπουργού Οικονομίας Γιώργου Σταθάκη περί κουρέματος χρεών για τους δανειολήπτες που δεν θα χρήζουν πλήρους προστασίας.

«Αρχίσαμε με μια διαπραγματευτική θέση από την πλευρά του κουαρτέτου για 16% ως 20%, το πολέμησαν πολύ θεωρώντας ότι δεν υπάρχει κανένας λόγος για μεγαλύτερη προστασία»,δήλωσε ο υπουργός Οικονομικών Ευκλείδης Τσακαλώτος προσθέτοντας ότι στις πιο πολλές περιπτώσεις οι τράπεζες δεν έχουν κανένα συμφέρον να προχωρήσουν σε πλειστηριασμό. 

Από την πλευρά του ο Γιώργος Σταθάκης δήλωσε ότι όσοι είναι ενταγμένοι στον παλιό νόμο παραμένουν ως έχει, χωρίς όμως να διευκρινίζει τι θα γίνει με όσους έχουν καταθέσει αιτήσεις για ρύθμιση αλλά  η υπόθεση τους δεν έχει ακόμα εξεταστεί. Πιο αναλυτικά, όπως είπε ο υπουργός Οικονομίας, το νέο καθεστώς το οποίο θα έχει διάρκεια για τρία έτη διαχωρίζει τους δανειολήπτες σε δυο κατηγορίες, οι οποίοι θα εντάσσονται στις ρυθμίσεις με βάση δυο κριτήρια και συγκεκριμένα την αντικειμενική αξία της κατοικίας και το ύψος του ετήσιου εισοδήματος τους.

Πλήρης προστασία

Η πρώτη κατηγόρια αναμένεται να καλύψει το 25% των δανειοληπτών με κόκκινο στεγαστικό δάνειο και θα περιλαμβάνει την πλήρη προστασία της πρώτης κατοικίας του δανειολήπτη ακόμα και εάν δεν είναι σε θέση να πληρώσει τη δόση που θα οριστεί. Πιο συγκεκριμένα, η αντικειμενική αξία της κατοικίας δεν θα πρέπει να ξεπερνά τις 170.000 ευρώ και εισόδημα 8.180 ευρώ για άγαμο, 13.917 ευρώ για ζευγάρι, 3.361 ευρώ για κάθε τέκνο, και 20.639 δηλωθέν εισόδημα για μια τετραμελή οικογένεια.

Το δικαστήριο θα ορίζει τη δόση που θα πρέπει να πληρώνει ο δανειολήπτης και η οποία  θα κυμαίνεται από 5% έως και 10% του ετήσιου εισοδήματος του ενώ στις περιπτώσεις αδυναμίας πληρωμής της δόσης θα υπάρχει πλήρης στήριξη της συγκεκριμένης κατηγορίας καθώς το ελληνικό δημόσιο θα πληρώνει την δόση.

Μάλιστα η κυβέρνηση δεσμεύει από τον κρατικό προϋπολογισμό κονδύλι 100 εκατ. ευρώ το οποίο θα χρησιμοποιηθεί για την αποπληρωμή της ελάχιστης δόσης στις περιπτώσεις αυτές. Υπολογίζεται ότι η ρύθμιση αυτή θα καλύψει περί τις 100.000 στεγαστικά δάνεια.

 

Δόση σαν ενοίκιο

Η δεύτερη κατηγορία δανειοληπτών που υπολογίζεται στο 35% των κόκκινων στεγαστικών δανείων δεν θα χρήζει πλήρους προστασίας από πλειστηριασμό.

Ωστόσο, με βάση συγκεκριμένα κριτήρια θα μπορεί το δάνειο να γίνει ενεργό και ο δανειολήπτης να μην κινδυνεύει από πλειστηριασμό. Στην περίπτωση αυτή τα κριτήρια ορίζονται στις 230.000 αντικειμενική αξία και στις 35.000 ευρώ εισόδημα για μια τετραμελή οικογένεια. Σε αυτή την περίπτωση θα επιδιώκεται αρχικά εξωδικαστικός συμβιβασμός και εάν δεν επιτευχθεί, τότε θα αποφασίζει το δικαστήριο. Η δόση θα καθορίζεται λαμβανομένου υπόψη το τρέχον ενοίκιο που θα πληρώνει κανείς για ένα αντίστοιχο ακίνητο. Αν δεν μπορεί να καλύψει τη δόση, το δάνειο τότε θα παραπέμπεται στον κώδικα δεοντολογίας των τραπεζών, η τράπεζα θα μπορεί να αναδιαρθρώσει το δάνειο, ενώ αν δεν προκύψει συμφωνία θα αίρεται η προστασία και η τράπεζα διατηρεί το δικαίωμα να εκπλειστηριάζουν το ακίνητο.

Ωστόσο αρκετά είναι τα ερωτηματικά που προέκυψαν και αναμένεται να διευκρινιστούν με την κατάθεση του νόμου καθώς ο υπουργός Οικονομίας  Γιώργος Σταθάκης μίλησε και για κούρεμα χρέους για τους δανειολήπτες της δεύτερης κατηγορίας από μέρους των τραπεζών χωρίς όμως να εξηγεί  με ποιες προϋποθέσεις θα γίνει η διαγραφή  και με ποιο τρόπο θα συνδέεται η εμπορική και η αντικειμενική αξία του ακινήτου.

Σημειώνεται πως με βάση τα όσα έχουν γίνει γνωστά μέχρι και στην περίπτωση που η εμπορική αξία του ακινήτου είναι χαμηλότερη από την εμπορική τιμή με βάση την οποία έγινε η αγορά, θα υπάρχει διαγραφή της οφειλής. Δηλαδή στην περίπτωση που ένα ακίνητο είχε εμπορική αξία 300.000 ευρώ και σήμερα η εμπορική του έχει πέσει στα 250.000 ευρώ, οι 50.000 ευρώ θα διαγραφούν από το χρέος.

Ωστόσο η πλειοψηφία των στεγαστικών δανείων δόθηκαν με βάση την αντικειμενική αξία των ακινήτων οι οποίες δεν έχουν αναπροσαρμοστεί από το 2007 έως σήμερα. Πάντως σημερινές εμπορικές αξίες είναι δύσκολο να προσδιοριστούν και αυτό γιατί η αγορά είναι παγωμένη και δεν γίνονται αγοραπωλησίες. Πάντως ο υπουργός στο θέμα αυτό υπογράμμισε ότι θα υπάρξουν ανεξάρτητοι εκτιμητές που θα αναλάβουν αυτό το έργο.

Στόχος τα κόκκινα δάνεια να φτάσουν στο 5%-7%

Ο υπουργός Οικονομίας Γιώργος Σταθάκης τόνισε ότι στόχος της κυβέρνησης είναι ο μέσος όρος των μη εξυπηρετούμενων δανείων που σήμερα είναι στο 40% να φθάσει τον μέσο ευρωπαϊκό όρο που είναι 5-7%. Ενώ αναφορικά με τη στρατηγική διαχείρισης του συνόλου των κόκκινων δανείων το οικονομικό επιτελείο ανέφερε πως η στρατηγική δεν θα είναι ενιαία αλλά θα περιλαμβάνει διαφορετικές λύσεις για τις διάφορες κατηγορίες δανείων (μεγάλα επιχειρηματικά, μικρά επιχειρηματικά, στεγαστικά, καταναλωτικά), αλλά θα προωθεί τη διαχείριση εντός του τραπεζικού συστήματος, αφήνοντας ωστόσο ανοικτό το ενδεχόμενο πώλησής τους σε ξένα funds.