ChatGPT, Grok, Gemini, Claude και όχι μόνο. Με την σκόνη γύρω από την τεχνητή νοημοσύνη να έχει καταλαγιάσει, πλέον είναι ορατό πως ο κλάδος με το απύθμενο potential αποτελεί μία σχέση δούναι και λαβείν για τις Big Tech: γίνεται φλέβα χρυσού όσο περισσότερο χρήμα διοχετευθεί. Οι Amazon, Alphabet, Meta και Microsoft έχουν μπει σε κούρσα εξοπλισμών φέτος, δεσμεύοντας τεράστια ποσά (περί τα 725 δισ. δολάρια) για κεφαλαιουχικές δαπάνες (CapEx) σε data centers, AI chips, networking και cloud υποδομές.
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ: Γιάννης Αντετοκούνμπο: Νέα επένδυση σε πλατφόρμα ΑΙ για αθλητικά highlights
Οι τέσσερις hyperscalers τινάζουν την μπάνκα, με την Amazon να «κλειδώνει» 200 δισ. δολάρια για την ΤΝ, την Amazon να ακολουθεί με τουλάχιστον 175 δισ. δολάρια, την Microsoft να έπεται με περί τα 150 δισ. δολάρια και τη Meta να ακολουθεί με σχεδόν 130 δισ. δολάρια, ενώ οι επενδύσεις προβλέπεται να είναι ακόμη «επιθετικότερες» το 2027, κατευθύνοντας στην αγορά πάνω από 1 τρισ. δολάρια αθροιστικά.
Βεβαίως, τα διαρκώς αυξανόμενα κόστη της τεχνητής νοημοσύνης έχουν «προβληματίσει» τους επενδυτές, που εκφράζουν φόβους για υπερτιμημένες αποτιμήσεις και κίνδυνο «φούσκας», ωστόσο υπάρχουν δύο βασικές αιτίες, που εξηγούν το φαινόμενο των αυξημένων ποσών: Η ανάπτυξη και συντήρηση ΑΙ μοντέλων γίνεται πολυπλοκότερη και πιο δαπανηρή ενώ η παγκόσμια ζήτηση απαιτεί δημιουργία περισσότερων data centers για την υποστήριξή τους.
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ: Witside: Aύξηση πωλήσεων 23% έφεραν τα Advanced Analytics και ΑΙ – Οι στόχοι για το 2025
Η αγορά έχει μετακινηθεί από το αφήγημα «AI CapEx spike» στο στόρι «πολυετές infrastructure supercycle». Το ChatGPT της OpenAI κατέστησε σαφές πως μόλις τεθεί σε ισχύ ένα εργαλείο, προκύπτει ένα πρόσθετο κόστος κάθε φορά που ένας χρήστης ρωτά κάτι ένα chatbot ή ζητά μία λειτουργία από μια υπηρεσία τεχνητής νοημοσύνης που αναλύει δαιδαλώδη διεθνή δεδομένα.
Τα μεγάλα γλωσσικά μοντέλα (LLMs)
Τα πιο γνωστά προϊόντα τεχνητής νοημοσύνης σήμερα, μέχρι και το κινεζικό DeepSeek, τροφοδοτούνται από μεγάλα γλωσσικά μοντέλα (LLMs) - συστήματα που τροφοδοτούνται με τεράστιο όγκο δεδομένων, από βιβλία, άρθρα και το διαδίκτυο, για να δίνουν τις καλύτερες δυνατές απαντήσεις σε ερωτήματα από χρήστες.
Πολλές από τις κορυφαίες εταιρείες τεχνητής νοημοσύνης στοιχηματίζουν ότι ο δρόμος προς την Generative Αrtificial Ιntelligence με συστήματα που μπορούν να ξεπεράσουν τους ανθρώπους σε πολλές εργασίες θα επιφέρουν την ανάγκη για ακόμη ισχυρότερα LLMs.
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ: Οι διεθνείς τάσεις στην αγορά εργασίας το 2025 - Ευελιξία, ανάπτυξη δεξιοτήτων και ΑΙ
Δηλαδή, την απόκτηση περισσότερων δεδομένων, υψηλότερης υπολογιστικής ισχύος και ειδικότερη εκπαίδευση συστημάτων AI για μεγαλύτερο χρονικό διάστημα. Ο Ντάριο Αμοντέι, CEO της Anthropic, εκτίμησε ότι τα μοντέλα που θα κυκλοφορήσουν το 2026, θα κοστίζουν 10 δισ. δολάρια.
Δαπανηρή η εκπαίδευση και μονοπώλιο της Nvidia
Για την εκπαίδευση μεγάλων γλωσσικών μοντέλων, οι εταιρείες τεχνητής νοημοσύνης βασίζονται σε μονάδες επεξεργασίας γραφικών -GPU- που μπορούν να επεξεργάζονται τεράστιες ποσότητες δεδομένων σε υψηλές ταχύτητες. Τα τσιπ αυτά επίσης εξαιρετικά ακριβά, με τα πιο σύγχρονα χαρακτηριστικά να κατασκευάζονται κυρίως από μία μόνο εταιρεία που αποτελεί σχεδόν μονοπώλιο και κατέχει τη μερίδα του λέοντος στην αγορά: την Nvidia.
Data Centers
Ακολούθως, οι εταιρείες που αγοράζουν τσιπ, χρειάζονται αποθηκευτικούς χώρους για να τα τοποθετήσουν. Τα κτίρια που κατασκευάζονται κατά παραγγελία και διαθέτουν ράφια για σκληρούς δίσκους, επεξεργαστές, συστήματα ψύξης, τεράστιο ηλεκτρικό εξοπλισμό και εφεδρικές γεννήτριες, ονομάζονται data centers. Σε παγκόσμια κλίμακα, υπάρχουν πλέον περισσότερα από 11.000 κέντρα δεδομένων, από 3.600 το 2015.
Άντληση πηγών
Eκτός από τα προαναφερθέντα, υπάρχουν και έξτρα ανάγκες για την τελειοποίηση των προσφερόμενων υπηρεσιών: Η OpenAI πληρώνει δεκάδες εκατ. ευρώ για το δικαίωμα χρήσης ειδησεογραφικών άρθρων από Politico και Business Insider, λόγω πνευματικών δικαιωμάτων. Ωστόσο, οι Νew York Times έχουν προσφύγει στη δικαιοσύνη εναντίον της δημιουργού του ChatGPT για λογοκλοπή.
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ: Προχωρούν, με νέο σχεδιασμό, οι επενδύσεις σε data center στην Ελλάδα
Ωστόσο, οι εταιρείες τεχνητής νοημοσύνης «κλέβουν ξεδιάντροπα την πνευματική ιδιοκτησία» των ΜΜΕ, γεγονός που θα οδηγήσει σε έναν κόσμο με «ακόμη λιγότερους δημοσιογράφους», υποστήριξε ο επικεφαλής των ΝΥΤ, Άρθουρ Γκρεγκ Σουλτσμπέργκερ, σε ομιλία του στο 77ο παγκόσμιο συνέδριο της Παγκόσμιας Ένωσης Εκδοτών Ειδήσεων (WAN-IFRA).
«Το επάγγελμά μας αντιμετώπισε με υπερβολική διακριτικότητα και παθητικότητα και εμφανίστηκε υπερβολικά κατακερματισμένο απέναντι στις καταχρήσεις που διαπράττονται από τις εταιρείες που καθοδηγούν την επανάσταση της τεχνητής νοημοσύνης», πρόσθεσε ο πρόεδρος και διευθυντής έκδοσης της έγκυρης εφημερίδας, μιλώντας σε μια κατάμεστη αίθουσα, στο Palais du Pharo.
Σύμφωνα με τον ίδιο, οι εταιρείες τεχνητής νοημοσύνης ασκούν «υπερβολική επιρροή στα δεδομένα και την προσοχή μας» αλλά «αποτυγχάνουν σε ό,τι αφορά τη θεμελιώδη ευθύνη που απορρέει από αυτή τη δύναμη: να εγγυώνται στο κοινό την πρόσβαση σε αξιόπιστες πληροφορίες και ειδήσεις». Το κύριο «αμάρτημα» των προϊόντων τους; «Η αδίστακτη κλοπή της πνευματικής ιδιοκτησίας, σε κλίμακα άνευ προηγουμένου», συνέχισε.
«Οι κολοσσοί της τεχνολογίας λεηλατούν τους ενημερωτικούς ιστοτόπους χωρίς την έγκρισή τους και χωρίς να τους αποζημιώνουν. Ιδιοποιούνται τα κλεμμένα περιεχόμενα, σαν να ήταν αυτοί οι συγγραφείς, στερώντας τους έτσι από αναγνώστες και έσοδα», επέμεινε. «Ως αποτέλεσμα, οδεύουμε σε ένα μέλλον όπου θα υπάρχουν ολοένα και λιγότεροι δημοσιογράφοι για να κάνουν μια δαπανηρή και δύσκολη δουλειά, το ερευνητικό ρεπορτάζ», προειδοποίησε, καταχειροκροτούμενος ο Σουλτσμπέργκερ.
