Λιγότερες από πέντε ημέρες απομένουν έως τη λήξη της επίσημης προθεσμίας για τον καθαρισμό οικοπέδων και την υποβολή των σχετικών δηλώσεων στην ηλεκτρονική πλατφόρμα του gov.gr, με την εικόνα που διαμορφώνεται να προκαλεί προβληματισμό στο Υπουργείο Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας.
Παρότι φέτος έχει προηγηθεί εκτεταμένη ενημερωτική καμπάνια, έχουν προαναγγελθεί αυστηρότεροι έλεγχοι και προβλέπονται σημαντικά πρόστιμα για τους παραβάτες, ο αριθμός των δηλώσεων παραμένει αισθητά χαμηλότερος σε σχέση με πέρυσι. Την ίδια ώρα, όσο πλησιάζει η καταληκτική ημερομηνία της 15ης Ιουνίου, επανέρχεται η συζήτηση για το ενδεχόμενο παράτασης ή μιας άτυπης ανοχής στις υποβολές, χωρίς ωστόσο να υπάρχει μέχρι στιγμής επίσημη απόφαση.
- Διαβάστε ακόμα - Ακαθάριστα οικόπεδα: Τα δύο λάθη μετά από τον καθαρισμό που μπορεί να εκθέσουν τους ιδιοκτήτες
Το θέμα αποκτά ιδιαίτερη σημασία καθώς, σύμφωνα με όσα ανέφερε ο υφυπουργός Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας, Ευάγγελος Τουρνάς, σε συνέντευξή του την Τρίτη το μεσημέρι στον ΣΚΑΪ 100,3, μέχρι σήμερα έχουν δηλωθεί περίπου 300.000 έως 350.000 καθαρισμοί οικοπέδων, όταν πέρυσι ο συνολικός αριθμός είχε φτάσει περίπου τις 800.000 δηλώσεις.
Γιατί καθυστερούν οι δηλώσεις
Σύμφωνα με τον κ. Τουρνά, ένας από τους λόγους που η φετινή διαδικασία κινείται πιο αργά είναι οι καιρικές συνθήκες που επικράτησαν το προηγούμενο διάστημα. Οι βροχοπτώσεις και η αυξημένη υγρασία σε αρκετές περιοχές της χώρας δυσχέραναν τις εργασίες καθαρισμού, με αποτέλεσμα πολλοί ιδιοκτήτες να μεταθέσουν τις παρεμβάσεις τους για αργότερα.
Ωστόσο, το υπουργείο επιμένει ότι η προθεσμία της 15ης Ιουνίου παραμένει σε ισχύ, καθώς η καθυστέρηση των καθαρισμών αυξάνει τον κίνδυνο ενόψει της πιο κρίσιμης περιόδου του καλοκαιριού.
Το πρόβλημα της καύσιμης ύλης και ο ρόλος των καθαρισμών
Η μεγαλύτερη πρόκληση για τη φετινή αντιπυρική περίοδο είναι η μεγάλη ποσότητα καύσιμης ύλης που έχει συσσωρευθεί μετά τις βροχοπτώσεις και την έντονη βλάστηση των τελευταίων μηνών.
Ξερά χόρτα, κλαδιά και υπολείμματα βλάστησης δημιουργούν συνθήκες ταχείας εξάπλωσης μιας πυρκαγιάς, γι’ αυτό και οι καθαρισμοί οικοπέδων θεωρούνται μία από τις σημαντικότερες παρεμβάσεις πρόληψης πριν από την κορύφωση της αντιπυρικής περιόδου.
Το υπουργείο εκτιμά ότι η μείωση της καύσιμης ύλης γύρω από κατοικίες, οικισμούς και υποδομές μπορεί να περιορίσει σημαντικά τον κίνδυνο καταστροφικών πυρκαγιών.
Εντατικοποίηση ελέγχων μετά τις 15 Ιουνίου
Παρά τη χαμηλή μέχρι στιγμής συμμετοχή, το μήνυμα της κυβέρνησης είναι ότι οι έλεγχοι θα ενταθούν μετά τη λήξη της προθεσμίας.
Οι δήμοι έχουν ήδη λάβει χρηματοδότηση ύψους 50 εκατ. ευρώ για δράσεις καθαρισμού, ενώ θα αξιοποιηθούν τόσο αυτοψίες όσο και καταγγελίες πολιτών για τον εντοπισμό ακαθάριστων οικοπέδων.
Πηγές του υπουργείου Κλιματικής Κρίσης εκτιμούν πάντως ότι σημαντικός αριθμός πολιτών θα προχωρήσει σε δηλώσεις τις τελευταίες ημέρες, όπως συνέβη και πέρυσι, γεγονός που μπορεί να αλλάξει αισθητά την εικόνα μέχρι την εκπνοή της προθεσμίας.
Τα πρόστιμα αυξάνονται, οι έλεγχοι εντείνονται
Το νέο πλαίσιο προβλέπει αυστηρότερες κυρώσεις για όσους δεν συμμορφωθούν, την ώρα που το υπουργείο προετοιμάζεται για εντατικοποίηση των ελέγχων μετά τη λήξη της προθεσμίας.
Για ακαθάριστο οικόπεδο επιβάλλεται πλέον πρόστιμο 1 ευρώ ανά τετραγωνικό μέτρο, με ελάχιστο ποσό τα 200 ευρώ και ανώτατο όριο τα 2.000 ευρώ. Πρόκειται ουσιαστικά για διπλασιασμό της επιβάρυνσης σε σχέση με το προηγούμενο καθεστώς, όπου το πρόστιμο ανερχόταν σε 0,50 ευρώ ανά τετραγωνικό μέτρο.
Για παράδειγμα, σε οικόπεδο 500 τετραγωνικών μέτρων το πρόστιμο αυξάνεται από 250 σε 500 ευρώ.
Παράλληλα, αλλάζει και το καθεστώς για τις δηλώσεις καθαρισμού. Το ενιαίο πρόστιμο των 1.000 ευρώ που ίσχυε μέχρι σήμερα αντικαθίσταται από κλιμακωτό σύστημα. Συγκεκριμένα, το πρόστιμο διαμορφώνεται στα 500 ευρώ όταν δεν έχει γίνει ούτε καθαρισμός ούτε υποβολή δήλωσης, ενώ περιορίζεται στα 100 ευρώ όταν ο χώρος έχει καθαριστεί αλλά δεν έχει δηλωθεί στην ηλεκτρονική πλατφόρμα.
Επιπλέον, σε περιπτώσεις σοβαρής αμέλειας που συνδέονται με πρόκληση ή εξάπλωση πυρκαγιάς, προβλέπονται και ποινικές ευθύνες βάσει της νομοθεσίας πολιτικής προστασίας και πυροπροστασίας.
Το υπουργείο έχει ήδη προαναγγείλει εντατικοποίηση των ελέγχων, τόσο μέσω διασταυρώσεων στοιχείων στην ηλεκτρονική πλατφόρμα όσο και μέσω αυτοψιών σε περιοχές υψηλού κινδύνου, με έμφαση σε περιοχές που συγκεντρώνουν αυξημένο κίνδυνο εκδήλωσης και εξάπλωσης πυρκαγιών.
Τι πρέπει να κάνουν οι ιδιοκτήτες
Οι υπόχρεοι θα πρέπει να ολοκληρώσουν τον καθαρισμό των οικοπέδων τους και στη συνέχεια να υποβάλουν τη σχετική δήλωση στην πλατφόρμα «Ακαθάριστα Οικόπεδα» μέσω των κωδικών Taxisnet.
Με την προθεσμία να εκπνέει στις 15 Ιουνίου και χωρίς μέχρι στιγμής επίσημη ανακοίνωση για παράταση, οι ιδιοκτήτες καλούνται να μην περιμένουν τις τελευταίες ώρες. Αν και στην αγορά συζητείται το ενδεχόμενο μιας μικρής παράτασης ή μιας άτυπης ανοχής λόγω του χαμηλού αριθμού δηλώσεων, το υπουργείο εξακολουθεί να θεωρεί ως καταληκτική ημερομηνία την ερχόμενη Κυριακή.
